یاسوج

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
یاسوج
یاسیچ
Ario Barzan statue Hadi Karimi.jpg
کشور Flag of Iran.svg ایران
استان کهگیلویه و بویراحمد
شهرستان بویراحمد
بخش مرکزی
سال شهرشدن ۱۳۴۹ خورشیدی
مردم
جمعیت ۱۰۸،۵۰۵ نفر سال ۱۳۹۰[۱]
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا ۱٬۸۷۰ متر
آب‌وهوا
میانگین بارش سالانه ۸۶۵
اطلاعات شهری
پیش‌شماره تلفنی ۰۷۴۱
سوغات:گلیم، جاجیم، میوه

یاسوج یکی از شهرهای لرنشین جنوب غربی ایران و مرکز استان کهگیلویه و بویراحمد است. این شهر همچنین مرکز شهرستان بویراحمد است و در شمال شرقی استان واقع شده‌است. پیش از ایجاد این شهر، در حدود ۶ کیلومتری آن، یک شهر قدیمی به نام «تل خسرو» قرار داشت که زمانی مرکز نفوذ خوانین بویراحمد علیا بوده‌است. اینک به جز تپه‌های پراکنده و یک روستا، اثری دیگر از آن باقی نمانده‌است. تل خسرو متجاوز از دو هزار سال قدمت دارد. لیکن احداث ابنیهٔ معاصر در پیرامون آن، بعد از سال ۱۳۰۹ خورشیدی شروع شده و تا سال ۱۳۲۳ ادامه یافت و پس از آن متروک شده‌است.

یاسوج در کنار رودخانه بشار در تپه‌های متعدد در ارتفاع ۱۸۷۰ متری از سطح دریا قرار گرفته، این شهر که تا سال ۱۳۴۹ از توابع شهرستان کازرون بود جدا شد و برای ۶ سال به شهرستان بهبهان داده شد و در نهایت در سال ۱۳۵۵ به مرکزیت استان کهگیلویه و بویراحمد در آمد. در فصل زمستان برف زیادی در این شهر می‌بارد و اکثر نقاط و ارتفاعات اطراف آن برای مدتی طولانی پوشیده از برف باقی می‌ماند. شهر یاسوج ۱۸ کیلومتر وسعت یافته‌است.

تاریخچه[ویرایش]

منطقه یاسوج از دوران برنز محل زندگی بوده‌است. یافته‌هایی در تپه شهدا (۳ هزار سال پیش از میلاد) و تپه خسروی مربوط به دوران هخامنشیان، محوطه باستانی گرد و گورستان پایه چول در همین زمینه بدست آمده‌است. یاسوج منطقه‌ای است که اسکندر و سربازان مقدونی وی از آنجا به فارس در ۳۳۱ سال پیش از میلاد حمله کردند.[۲]

وجه تسمیه[ویرایش]

یاسوج یا یاسیج[۳] به معنای محلی است که گلهای یاس در آن به صورت فراوان می‌رویند.


آب و هوا[ویرایش]

شهر یاسوج در منطقهٔ اقلیم سردسیری واقع شده و دارای هوای معتدل متمایل به سرد است. در این شهر، میزان بارش برف و باران زیاد می‌باشد و به علت بارش فراوان برف و باران و پوشیده شدن ارتفاعات از برف برای مدت مدیدی از سال، از منابع آب کافی برخوردار می‌باشد.

از منظر آلودگي هوا ياسوج يكي از آلوده ترين شهرهاي جهان است. مطابق آمار رسمي سازمان بهداشت جهاني شهر ياسوج در ليست ده شهري قرار دارد كه آلوده ترين هواي جهان را دارا هستند. [۴]

ياسوج چهارمين شهر ايران از نظر آلودگي هوا بوده و از همين منظر نهمين در جهان مي باشد. [۵]


وضعیت آب‌وهوای یاسوج، ایران
ماه ژانویه فوریه مارس آوریل مه ژوئن ژوئیه اوت سپتامبر اکتبر نوامبر دسامبر سال
بالاترین ‎°C (°F)‎ ۱۸٫۸ ۲۰٫۶ ۲۴ ۲۹٫۶ ۳۴٫۴ ۳۹٫۶ ۴۰٫۴ ۳۹٫۵ ۳۶٫۵ ۳۱ ۲۵ ۲۳ -۱۷٫۸
میانگین بالاترین‌ها ‎°C (°F)‎ ۸٫۳ ۱۰٫۵ ۱۴٫۴ ۲۰٫۷ ۲۶٫۹ ۳۲٫۶ ۳۵٫۱ ۳۴٫۸ ۳۱٫۱ ۲۴٫۷ ۱۷٫۳ ۱۱٫۸
میانگین پایین‌ترین‌ها ‎°C (°F)‎ −۲ −۰٫۵ ۲٫۹ ۷٫۳ ۱۱٫۱ ۱۴٫۹ ۱۸٫۶ ۱۷٫۷ ۱۳٫۵ ۸٫۵ ۳٫۷ ۰٫۵
رکورد پایین‌ترین ‎°C (°F)‎ −۱۹ −۱۲٫۴ −۵٫۵ −۲٫۸ ۳٫۶ ۸٫۸ ۱۲٫۶ ۱۱٫۴ ۵٫۸ ۲٫۶ −۴٫۴ −۱۱
بارش mm (اینچ) ۱۷۸٫۳ ۱۵۵٫۹ ۱۶۵٫۸ ۶۵ ۱۴٫۷ ۰٫۶ ۱٫۲ ۱٫۸ ۰٫۴ ۱۱٫۱ ۶۵ ۲۰۵٫۱
٪ رطوبت ۷۱ ۶۴ ۵۷ ۵۱ ۳۸ ۲۷ ۲۶ ۲۶ ۲۶ ۳۶ ۵۲ ۶۴
میانگین روزهای همراه با بارش (≥ 1.0 mm) ۱۰٫۲ ۸٫۷ ۹٫۶ ۶٫۱ ۱٫۸ ۰٫۲ ۰٫۴ ۰٫۴ ۰٫۱ ۱٫۵ ۵٫۱ ۸٫۶
ساعات آفتابی ۱۸۳٫۹ ۱۸۹٫۲ ۲۱۲٫۷ ۲۴۰٫۲ ۳۲۰٫۶ ۳۵۸٫۵ ۳۴۳٫۵ ۳۲۹٫۷ ۳۱۴٫۲ ۲۸۶٫۱ ۲۱۸٫۹ ۱۹۳٫۳
منبع: Synoptic Stations Statistics
پاییز یاسوج

جاذبه‌های طبیعی[ویرایش]

  • آبشار یاسوج اصلی‌ترین جاذبه گردشگری شهر یاسوج آبشار یاسوج است. این آبشار (پارک جنگلی ابشار) در فاصله ۲ کیلومتری مرکز شهر و در شمال شهر یاسوج واقع است و هر ساله مورد توجه گردشگران و توریستهای ایرانی و خارجی قرار می‌گیرد

آب چشمه‌هایی که از دل کوه‌های زاگرس جوشیده در دو کیلومتری شمال شهر یاسوج آبشاری به ارتفاع ده متر را به منظر تماشا گذاشته‌است. از دیگر آبشارهای این استان، آبشار بهرام بیگی است. این آبشار در میان صخره‌های سنگی واقع شده و بعد از مارگون قرار دارد. آبشار بن رود نیز بعد از سی سخت قرار گرفته و شامل توف‌شاه (آبشار شاه) و آبشار بن رود است که ازچندین چشمه تشکیل شده و حدود ۲۰ متر ارتفاع دارد و منطقه بسیار زیبایی را پدید آورده‌است.

پارک جنگلی یاسوج
  • تنگ مهریان در یک کیلومتری مسیر یاسوج به اصفهان که به تنگ مهریان معروف است. امامزاده‌ای به نام امامزاده شاه حسن در این منطقه وجود دارد که پذیرای زایران در این منطقه‌است.

تنوع درختانی نظیر سپیدار، بلوط، افرا، چنار، کاج، انگور وحشی و بنه در تنگ مهریان از ویژگی‌های این منطقه‌است.

تنگه مهریان در زمستان هم محل رفت‌وآمد علاقه‌مندان به اسکی است. این تنگه دراین فصل همچنین شاهد تشکیل یخی بزرگ برروی صخره‌ای مقابل بارگاه امامزاده حسن است که این توده یخ روز شصتم زمستان شکسته شده و روز هفتادم (حدود دهم اسفندماه) با صدایی که کیلومترها شنیده می‌شود، از صخره فروریخته و مژده بهار می‌دهد. آب زلال و شفاف رودخانه مهریان که بخشی از آن از چشمه‌های تنگ معروف به کبوتری است پس از طی مسیر به رودخانه بشار یاسوج و رودخانه کارون در استان خوزستان می‌ریزد.

  • پیست اسکی کاکان این پیست در دامنه‌های رشته کوه زاگرس قله دنا در ۱۸ کیلومتری شهر یاسوج نزدیک به دهستان کاکان واقع شده است.

دهستان کاکان داری چندین روستا می باشد.

  • گوشه در کیلومتر شش جاده یاسوج به اصفهان منطقه خوش آب و هوای گوشه قرار دارد که شهرت آن به علت وجود امام زاده شاه قاسم از نوادگان حضرت زین العابدین (ع) است.
  • شیخ سرکه (شیخ صدوق): منطقه‌ای سردسیری با پوشش گیاهی متنوع از جمله بیلهر، کنگر، قارچ، ریواس، چویل و... پذیرای گردشگران زیادی می‌باشد.

این روستا به علت دور افتاده بودن از مرکز استان ناشناخته وگمنام مانده. در این روستای سردسیری درختان گردو، سیب، هلو، انگور کاشته ودر سالهای آتی شاهد برداشت ثمر آنها خواهیم بود مزار شیخ سرکه بروی تپه‌ای که درختان انجیک (گلابی وحشی) آن را احاطه کرده‌است قرار دارد. ودر حال حاضر با همت اهالی منطقه در حال باسازی ومرمت می‌باشد. وجود چشمه‌های نظیر سرکورکی ورودخانهای پر آب در این منطقه باعث ابادانی در این منطقه گردیده‌است.

  • آبشار تنگ تامرادی در ۲۶ کیلومتری جاده یاسوج به بابامیدان بعد از گذشتن از روستای دشتروم و با عبور از دوراهی سپیدار وطی حدوداً ۲۰ کیلومتر جاده پرپیچ و خم به مکانی می‌رسید که شاید شبیه آن را حتی در عکس هم ندیده باشید. آبشاری زیبا و مفرح و طبیعتی سرسبز با هوای گرمسیری مناسب حسی جدید را به انسان القا می‌کند. در این تنگه جنگ تنگ تامرادی اتفاق افتاده است.

منابع[ویرایش]

  1. «نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰». معاونت برنامه ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)، ۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲. بازبینی‌شده در ۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲. 
  2. Henry Speck, "Alexander at the Persian Gates. A Study in Historiography and Topography" in: American Journal of Ancient History n.s. 1.1 (2002) 15-234; summarized at "Persian Gates"
  3. کتاب همه چیز دربارهٔ یاسوج
  4. http://qz.com/136606/here-are-the-worlds-worst-cities-for-air-pollution-and-theyre-not-the-ones-youd-expect/
  5. http://hamshahrionline.ir/details/235532

. [۱] . [۲]

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستجو در ویکی‌سفر ویکی‌سفر یک راهنمای سفر برای یاسوج دارد.
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ یاسوج موجود است.