بهمن (شهر)

بهمن
کشور	ایران
استان	فارس
شهرستان	آباده
بخش	مرکزی
مردم
جمعیت	۶۹۲۵ نفر
زبان‌ گفتاری	فارسی
مذهب	شیعه
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا	۲۱۴۳ متر
اطلاعات شهری
پیش‌شماره تلفنی	۰۷۵۲۲۲۵
بهمن روی نقشه ایران °۵۲٫۴۸۱۹شرقی °۳۱٫۲۰۰۰شمالی / ۵۲٫۴۸۱۹;۳۱٫۲۰۰۰

بَهمَن شهری است در بخش مرکزی شهرستان آباده استان فارس در جنوب ایران. جمعیت آن ۶۹۲۵ نفر است.

این شهر دارای تل‌های سنگی مربوط به روزگار ساسانیان است. دو امامزاده به نام احمد و جعفر نیز در این شهر قرار دارد.

شهر بهمن در میان کوه‌های داخلی زاگرس و ارتفاعات بهمنک کوچک و بزرگ قرار گرفته که تا ارتفاعات تل تبرک و ترسالی ایزدخواست ادامه دارند. هوایش معتدل و نسبت به شهر آباده سردتر است.

ویژگیهای طبیعی

شهر بهمن در دل کوههای داخلی زاگرس و ارتفاعات بهمنک کوچک و بزرگ آرمیده و تا ارتفاعات تل تبرک و ترسالی ایزدخواست ادامه دارد. هوایش معتدل و البته نسبت به آباده سردتر است.

علت شهرتش به بهمن

-در قسمت‌هایی از این شهر کوههایی وجود دارد و در آن کوهها و دامنه‌ها انواع گیاهان دارویی و غیره می‌روید، احتمالاً در ازمنه گذشته گیاه بهمن جزء آنان بوده که مجموع زمین‌های اطراف کوهها و دامنه‌ها را به جهت آن گیاه بهمن می‌گفته‌اند و به مرور زمان این نام به سرزمینها اختصاص یافته‌است. ۲- چغاد و بهمن دو تن از پهلوانانی هستند که فردوسی در شاهنامه نامی از آنان برده و نام چغاد چون به شهر فعلی صغاد اختصاص یافته و این قصبه هم در نزدیکی آن بوده، احتمالاً به قرینه آن اینجا را بهمن قرار داده‌اند. مشهور است که در گذشته بهمن، حسین آباد نام داشته‌است. ولی طبق مدارک موجود حسین آباد قلعه‌ای جداگانه و بهمن هم قلعه‌ای جداگانه بوده‌است. سید عبدالرحیم شریف در کتاب تاریخ و جغرافیای شهرستان آباده حسین آباد را جزء یکی از روستاهاو آبادی‌های مسکونی اطراف صغاد نام می‌برد و می‌نویسد: حسین آباد در شمال بهمن و در باختر عباس آباد قرارگرفته.

آب‌ها

آب زراعتی اهالی بهمن از دو رشته قنات به نامهای کهنه و نو تامین می‌شود که البته قسمتی از رشته قنات نو از داخل محل عبور و به مزارع و باغهای شمالی می‌رسد. آب مشروب از چاه تامین و توسط موتور به منبع و سپس توسط لوله به منازل وارد می‌گردد.

محصولات منطقه

محصولات زراعی شامل: جو، گندم، ذرت، یونجه، چغندر قند، سیب زمینی، شلغم، شادونه، ارزن، پیاز، هویج، و بسیاری سبزیجات دیگر می‌باشد. و همچنین محصولات باغی نیز شامل: انواع انگور، آلو، زردآلو، توت، گردو، بادام، هلو، شفتالو، سیب می‌باشد.

زبان و مذهب

زبان اهالی بهمن فارسی و واه‌های فارسی دری به تلفظ آنها اضافه شده‌است در لهجه عوام در بعضی لغات مانند آخراسم‌ها از «و»و «ک» یعنی «وک» استفاده می‌شود که دربعضی نوشته‌ها به اشتباه با «ک» تحقیر و تغصیر نامبرده شده، دین و مذهب این شهر مسلمان و شیعه اثنی عشری هستند.

جمعیت

طبق آخرین سرشماری انجام شده بنا به اعلام سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان فارس جمعیت این شهر ۹۲۰۰ نفر می‌باشد و جمعیت کلی آن با روستاهای اطراف شامل دوگردو، عباس آباد، صادق آباد، نجف آباد، اران، کولار و غیره حدود ۱۳۰۰۰ نفر می‌باشد.

مختصات جغرافیایی

شهر بهمن در مختصات جغرافیایی طول ۳۰ و ۵۲ جغرافیایی و عرض ۱۰ و۳۱ جغرافیایی قرار دارد و با ارتفاع ۲۱۳۰ متر در شمال غربی آباده در استان فارسقرار گرفته، این منطقه شامل دو حوزه آبریز گاوخونی و کویر ابرکوه و رودخانه سیوند می‌باشد. زیر حوضه بسته کویر آباده، دشتهای آباده، اقلید، سورمق را زهکشی می‌کند. پس از گذشت از گردنه گاشار و ارز دشت ابرکوه و از آن پس مسیل ابرکوه نامیده می‌شود. بهمن در این منطقه و حوزه آبریز قرار دارد. این حوضه از شمال و شمال غربی به کوه اسفنداران، از غرب به سه شاخه حوزه آبریز ساریان و دست فمران و از جنوب به سه شاخه آبریز رودخانه سیوند و از شرق به منطقه ابرکوه محدود می‌شود. در تابستان دارای آب و هوای مطلوب و معتدل و زمستانهای بسیار خشک و سرد دارد و به علت بلندی حدود ۱۰۰۰ متر از مرکز شهرستان از شهر آباده حدود ۵ درجه اختلاف دما وجود دارد و میزان بارندگی در سال به طور متوسط حدود ۱۲۰ میلی متر می‌باشد. در کوهستانهای اطراف و حتی در دشت‌های خسروشیرین(کولار) بارش برف به بیش از یک متر می‌رسد که باعث مسدود شدن راههای ارتباطی نیز می‌گردد و به همین علت نیز می‌باشد که چاههای کشاورزی در این منطقه از ابهای بسیار خوبی برخوردار می‌باشد. لازم به ذکر است که امسال به دلیل عدم بارش باران و برف این چنین نمی‌باشد. در این شهر به دلیل عدم وجود دریاچه در نزدیکیهای این شهر رطوبت وجود ندارد. درجه حرارت در تابستان ۳۰- ۳۵ می‌باشد و در زمستان به ۲۰- نیز می‌رسد. وسعت این شهر حدود ۵۲ کیلومتر می‌باشد و وسعت شهری حدود ۶ کیلومتر است که از شرق به رودخانه خشک و طرف غرب به چاههای کشاورزی، از شمال به پمپ بنزین و از جنوب به دوراهی عیون آباد بهمن متصل می‌گردد.

اشتغال

در این شهر حدود ۳۰٪ در بخش کشاورزی و دامداری، ۴۵٪ در بخش خدمات و حمل و نقل و کسبه و ۲۵٪ در بخش صنعتی و اداری و یادیگر مشاغل مشغولند. ازنظر اقتصادی این شهر بر دو بخش خدمات و کشاورزی تکیه بیشتری دارد.و همچنین شغل اکثریت زنان در این شهر خانه داری و یا قالی بافی سنتی در کنار خانه داری می‌باشد که البته این کار در گذشته بیشتر مشهود بوده و در بخش کشاورزی و دامداری نیز زنان در فصلهایی از سال در امور مختلف به مردان کمک می‌کنند.

مساحت، زیربنا و سرانه

این شهر حدود ۴۲۰/۱۷۷/۳ متر مربع می‌باشد که از این مقدار ۹۷۰/۲۲۶/۱ متر مربع سطوح خالص شهری و ۴۵۰/۹۵۰/۱ متر مربع سطوح ناخالص می‌باشد. مساحت واحد مسکونی به صورت متوسط ۳۱۸ متر مربع، مساحت حریم شهر حدود km /۵۲ مترمربع و مساحت محدوده قانونی شهر حدود km ۶ به طول ۴۲۰۰ متر و عرض ۱۴۳۰ متر مربع می‌باشد. سرانه هر نفر باتوجه به بودجه سال ۸۵ حدود ۴۳۰۰ ریال می‌باشد. شهر بهمن با ۷۸ مزرعه تابع، ۱۰ مکان مستقل و ۱۲ نقطه فرعی با کد منطقه ۱۴۰۱۰۳۰۲ می‌باشد و اطراف شهر بهمن کوههای سربرافراشته قرار دارد.

وضعیت راهها و آب و هوا

در این شهر کلیه راههای ارتباطی اسفالته و شوسه بوده و دارای آب و هوایی معتدل کوهستانی می‌باشد. که در هوای بهاری اش نوای بلبل دستان و مرغ حق و اوای قمری و بلدرچین و در کوهها صدای گرم کبک و تیهو و در میان گندم زارها اوای بلدرچین و زمزمه دهقان زحمتکش به گوش می‌رسد.

تفرجگاه‌ها

تفرجگاه‌های باصفای این منطقه شامل: سرآسیاب، دولت آباد، عباس آباد، گلیک، سرگز، عیون آباد، لانا، دو گردو، قره قان، چشمه چنار، سنجدگل، شبیت زار، شارباده و تقریبا تمام چشمه‌ها و مناطق سرسبز در سرحدات می‌باشد و دارای تل ۴ سنگی که به قبل از اسلام و بهرام گور وساسانیان و همچنین تفرجگاه شهدای شهر بهمن که به همت شهرداری محترم شهر بهمن شامل دریاچه همراه با قایق سواری می‌باشد اخیرا راه اندازی شده است.

اداره‌ها و مراکز خدماتی

شهرداری و شورا، اداراه جهاد کشاورزی، اداره آبفا، دفتر پست، دفتر کمیته امداد، اداره مخابرات، مجموعه بهداری، یک واحد جایگاه سوخت، شرکت تعاونی روستایی، شرکت تعاونی دامداران، شرکت تعاونی میثاق فرهنگ، حوزه مقاومت قدس بسیج، پاسگاه نیروی انتظامی، شورای حل اختلاف، پست توزیع برق فشارقوی، ۶ واحد بانک و صندوق قرض الحسنه که شامل: بانک ملی، صادرات و کشاورزی، صندوق امام زمان، صندوق حضرت امام زادگان احمد و جعفر می‌باشد.

مراکزآموزشی

۲ واحد دبیرستان دخترانه و پسرانه، ۳ مدرسه راهنمایی، ۹ مدرسه ابتدایی، مهدکودک، مرکز یادگیری و باز توانی کودکان استثنائی، مجموعه فنی حرفه‌ای و همچنین آموزشگاه آزاد کامپیوتر شیفتگان ویژه خواهران.

اماکن متبرکه و مراکز فرهنگی و مذهبی

۱. آستانه مقدس حضرت امامزاده گان احمد و جعفر و مجموعه فرهنگی آن ۲. مساجد : شامل دو مسجداست که یکی مسجد جامع ودیگری مسجد ولیعصر می‌باشد. ۳. حسینیه‌ها: شامل دو حسینیه‌است که یکی حسینیه حضرت ابا عبدالله و دیگری حسینیه حضرت قمر بنی هاشم می‌باشد. ۴. پنج هیات مذهبی که عبارتند از : هیات اباعبدلله، هیات قمر بنی هاشم، هیات علی ابن موسی الرضا، هیات ثارالله و هیات علی اصغر. ۵. نهادها و مراکز فرهنگی که عبارتند از :استادیوم ورزشی، دارالقران جواد الائمه، انجمن میراث فرهنگی، و یک واحد کتابخانه عمومی، خانه فرهنگ، کمیسیون امور بانوان، امورفرهنگی بسیج و پایگاهای مقاومت می‌باشند.

منابع

• اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ.
• [ وب‌گاه امام‌زادگان شهر بهمن]www.bahmanemamzadegan.com
• مختصات و ارتفاع