خاندان اسپهبد

خاندان اسپهبدان
نشان ماه و ستاره به عنوان نماد سلطنتی اسپهبدان عمل می‌کرد
خاندان مادر	خاندان اشکانی
کشور	شاهنشاهی اشکانی، شاهنشاهی ساسانی
آخرین حاکم	اسپهبد خورشید
عنوان‌ها	اسپهبد
اعضاء	فرخ هرمز، رستم فرخ‌هرمز، فرخزاد هرمز، باوی، ایزدگشنسپ
دارایی(ها)	طبرستان، گرگان، گیلان و خراسان
شاخه‌(های) فرعی	گاوباریان، باوندیان، پادوسپانیان

خاندان اَسپَهبَد یا خاندان اَسپَه‌بَد یا خاندان اَسپاهبَذ پَهلَوْ یا خاندان اَسپَهپَت پَهلَوْ، به معنای افسر سپاه، یکی از خاندان‌های بزرگ پارتی در زمان اشکانیان و ساسانیان بودند. خاندان اسپاهبذ پهلو، در طبرستان اقامت داشتند. خاندان اسپاهبذ از تبار اشکانیان بودند و لقب پهلو یعنی پارت داشتند. در دوره ساسانی انتساب به دودمان اشکانی امتیاز دانسته می‌شد.

بنا به روایت موسی خورنی شاه اشکانی فرهاد چهارم سه پسر داشت: اردشس، کارن، سورن و دختری به نام کشم یا کومش. پسر بزرگ فرهاد چهارم به نام فرهاد پنجم بر تخت نشست و دو پسر دیگر او سرسلسلهٔ دودمان‌هایی شدند که به همین نام معروف‌ است. دختر او به همسری ارشویر (سردار کل ایرانیان) درآمد و اعقاب این زن و شوهر اسپهپت پهلو نام گرفتند. اسپهپت همان اسپاذپتی قدیم است، که به زبان پهلوی سپاهبذ (تلفظ اسپاهبذ) می‌شود.

جستارهای وابسته

• هفت خاندان ممتاز ایران باستان
• اسپهبدان پادوسپانی طبرستان
• اسپهبدان باوندی طبرستان
• اسپهبدان گیلان
• پتشخوارگر

منابع

• کریستن سن، آرتور (۱۳۶۷). ایران در زمان ساسانیان. ترجمهٔ رشید یاسمی. تهران: مؤسسهٔ انتشارات امیرکبیر.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

• Bosworth, C. (1986). "Ispahbad". Encyclopaedia of Islam (in English).
• Pourshariati، Parvaneh (۲۰۰۸). Decline and Fall of the Sasanian Empire: The Sasanian–Parthian Confederacy and the Arab Conquest of Iran. New York: I.B.TAURIS. شابک ۹۷۸-۱-۸۴۵۱۱-۶۴۵-۳.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)