حماس
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
| حرکة المقاومة الاسلامیة جنبش مقاومت اسلامی فلسطین حماس |
|
|---|---|
 |
|
| رهبر | خالد مشعل اسماعیل هنیه |
| تاسیس | ۱۹۸۷ |
| دفتر | شهر غزه |
| محل فعالیت | غزه کرانه باختری رود اردن |
| ایدئولوژی سیاسی | ناسیونالیسم فلسطینی اسلامگرایی، ناسیونالیسم مذهبی[۱] [۲] |
| دین | اسلام (سنی شافعی) |
| ملیت |  فلسطینی |
| وبگاه | عربی انگلیسی شبکه تلویزیونی الاقصی |
حماس مخفف نام «حرکت مقاومت اسلامی» حرکة المقاومة الاسلامیة یک سازمان اسلامگرای سیاسی نظامی فلسطینی است که برای نابودی کشور اسرائیل[۳] و جایگزینی آن با کشوری اسلامی به نام فلسطین تأسیس شدهاست. این سازمان هماکنون اکثریت کرسیهای مجلس قانونگذاری حکومت خودگردان فلسطین را در اختیار دارد. حماس به عنوان دولت منتخب فلسطینی است ولی حماس در کرانه باختری رود اردن با حکم محمود عباس (ابومازن) رئیس حکومت خودگردان اعضای حماس از تمام پستهای اجرایی اخراج و فعالیتهای نظامیان آن غیرقانونی اعلام شده است[۴] اما اداره نوار غزه کماکان به عهده دولت اسماعیل هنیه است که متقابلا حکم محمود عباس و دولت سلام فیاض را به جهت عدم پشتوانه مردمی غیرقانونی میدانند.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] تاریخچه
حماس در سال ۱۹۸۷ توسط شیخ احمد یاسین، عبدالعزیز رنتیسی و محمد طه در جریان انتفاضه اول به عنوان شاخه فلسطینی اخوانالمسلمین بنیانگذاری شد. حماس تاکنون عملیاتهای انتحاری، حملات راکتی و تهاجمات نظامی پرشماری را علیه نظامیان و شهروندان اسرائیلی انجام داده است. آنها دامنه فعالیتهای خود را به عملیاتهای نظامی محدود نکردهاند و با اجرای برنامههای اجتماعی متعدد حضور پررنگی در زندگی مردم نوار غزه و کرانه باختری داشتهاند[۵]. ساخت بیمارستانها، مراکز آموزشی و کتابخانهها به محبوبیت آنان نزد بخش مهمی از فلسطینیان منجر شدهاست.[۶]
[ویرایش] اتهام ارتباط با تروریسم
اتحادیه اروپا، ایالات متحده آمریکا، اسرائیل،[۷] و کانادا[۸]، حماس را گروهی تروریستی میدانند. استرالیا و بریتانیا فقط شاخه نظامی حماس یعنی گردانهای عزالدین قسام را در فهرست گروههای تروریستی خود قرار دادهاند. فعالیت آنها در اردن هم غیرقانونی است.[۹]
[ویرایش] فعالیت سیاسی
حماس همچنین یک حزب سیاسی فلسطینی به شمار میآید. آنها اگرچه پیمانهای اسلو را قبول ندارند، با حکومت خودگردان فلسطین همکاری کرده، وارد مهمترین نهادهای وابسته به آن شدند و حتی با پیروزی غیرمنتظره خود در انتخابات شورای قانونگذاری فلسطین به حزب حاکم مجلس قانونگذاری فلسطین تبدیل شدهاند. حماس پس از پیروزی در این انتخابات دولت خود به ریاست اسماعیل هنیه را تشکیل داد. در انتخابات مجلس فلسطین ۲۰۰۶ که در ژانویه سال ۲۰۰۶ برگزار شد، حماس با بدست آوردن بیشترین کرسی، حزب حاکم پارلمان شد و اسماعیل هنیه به عنوان نخست وزیر حکومت خودگردان فلسطین معرفی شد.[۱۰]
[ویرایش] تحریم اروپا
پس از پیروزی حماس در انتخابات اتحادیه اروپا اعلام کرد تنها در صورتی کمکهای خود به ارزش چند صد میلیون دلار به فلسطین را ادامه خواهد داد که حماس اسرائیل را به رسمیت بشناسد،خشونتها را پایان دهد،وتوافقات دولتهای قبل را بپذیرد.[۱۱]
[ویرایش] حمایت ایران
جمهوری اسلامی ایران این گروه را به رسمیت شناخته، علنا" از آن جانبداری و حمایت معنوی میکند و کمکهای مالی فراوانی را به این گروه اهدا کردهاست.[۱۲][۱۳]
در پی درگیریهای گستردهٔ ژوئن ۲۰۰۷، که میان گروه شبهنظامی حماس و گروه رقیب آن، فتح در سرزمینهای فلسطینی رخ داد و درپی بدست گیری قدرت در نوار غزه توسط گروه حماس و عملکردهای این گروه در حمله به پایگاهها و رهبران جنبش فتح در سرزمینهای فلسطینی مقامات امنیتی فلسطینی از جناح فتح و همچنین برخی کشورهای عربی منطقه خاورمیانه، حکومت ایران را متهم به نقش داشتن در «آموزش نظامی شبه نظامیان حماس در به دست گرفتن کنترل نوار غزه و همچنین کمکهای مالی» به این گروه معرفی کردند.[۱۴][۱۵]
این در حالی است که منوچهر متکی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی در مصاحبهای مطبوعاتی در قطر این اتهامات را رد کرد و مدعی شد که ایران تنها از گروه حماس، «حمایت معنوی» میکند.[۱۶]
با وجود تکذیب دولت ایران، یک مقام حماس در گفتگو با روزنامه تایمز لندن آموزش شبه نظامیان حماس در ایران و توسط سپاه پاسداران را تایید کرد.وی گفت که ۳۰۰ تن از نیروهای حماس برای طی دورههای آموزشی مخفیانه به ایران اعزام شدهاند. به گفته وی از هنگام آغاز درگیریها تا کنون هفت گروه برای طی دورههای شش ماهه به ایران اعزام شدهاند.این فرمانده ارشد گفت:"ایران مادر ما بوده و به ما اطلاعات و تجهیزات نظامی داده و به لحاظ مالی از ما حمایت میکند." [۱۷] [۱۸]
[ویرایش] درگیری با فتح
پس از پیروزی حماس در انتخابات سال ۲۰۰۶ درگیریهای مسلحانه بین گروه فتح وحماس افزایش پیدا کرد بطوریکه تا سال ۲۰۰۷ صدها فلسطینی در درگیریهای خیابانی دوطرف درگیری کشته شدند.[۱۹]
[ویرایش] رابطه با مصر
در سال ۲۰۰۸ میلادی احمد ابوالغیط وزیر خارجه مصر ضمن اعلام اینکه مصر هرگز سیطره حماس بر نوار غزه را به رسمیت نمیشناسد، مقاومت حماس رامضحک خواند وحملات موشکی حماس به اسرائیل را فرصتی برای حمله اسرائیل به فلسطین قلمداد کرد.[۲۰]دولت مصر همچنین تدابیر امنیتی گستردهای رابرای کنترل مرزهای خود در طول نوازغزه برای جلوگیری از قاچاق اسلحه از مصر به سرزمینهای تحت سیطره حماس در نظر گرفتهاست.[۲۱]
[ویرایش] سپر انسانی
در سال 2006 اسماعیل هنیه رهبر حماس پس از شرکت در یک گرد هم آیی مردمی بصورت سپر انسانی برای جلوگیری از بمباران خانه یکی از اعضای کمیته مقاومت مردمی فلسطین در غزه، اعلام کرد که این اقدام اولین گام برای حفاظت از خانهها و فرزندانمان است.[۲۲]در سال ۲۰۰۶حماس از گروهی از زنان فلسطینی خواسته بود که به مسجدی بروند که تحت محاصره نیروهای اسرائیلی بود و اعضای حماس درآن پناه گرفته بودند،اسرائیل این اقدام را استفاده از سپر انسانی خواند.[۲۳]
[ویرایش] اعدام صدام حسین
پس از اعدام صدام حسین ، حماس و هواداران آن، این اعدام را محکوم کرده و برای او در شهرهای فلسطینی خیمه عزا به پا کردند.[۲۴]
[ویرایش] تسلیحات نظامی و کشتار غیر نظامیان
حماس تا کنون بکمک حملات انتحاری[۲۵] و سلاحهایی همانند موشک زمین به زمین القسام موفق به کشتن افراد متعددی در اسرائیل شده است.[۲۶]
سازمانهای بزرگ حقوق بشر تا کنون این حملات را محکوم کردهاند. دیدبان حقوق بشر بطور نمونه، در سال ۲۰۰۲ خواستار مجازات اعضای حماس در دادگاه کیفری، «برای جنایات علیه بشریت» شد.[۲۷]
[ویرایش] مراجع
- ↑ Hamas - Council on Foreign Relations
- ↑ Who are Hamas
- ↑ میثاق حرکة حماس
- ↑ Abbas outlaws Hamas militia forces وبگاه سیانان
- ↑ حماس شورای روابط خارجی آمریکا
- ↑ Palestinian election raises varying opinions within U. The Minnesota Daily.
- ↑ Israel Plans Sanctions as Hamas Picks a Prime Minister وبگاه نیویورک تایمز
- ↑ Currently listed entities وبگاه امنیت ملی دولت کانادا
- ↑ پیروزی حماس برای همسایهاش اردن چه معنایی میدهد؟ (انگلیسی). دیلیاستار. بازدید در تاریخ دی ۱۳۸۷.
- ↑ BBCPersian.com
- ↑ Hamas Must Reform Itself, EU Warnsوبگاه دویچه وله صدای آلمان (انگلیسی)
- ↑ کمک ۲۵۰ میلیون دلاری ایران به فلسطینیان (بیبیسی فارسی)
- ↑ سفر نخست وزیر فلسطینی به تهران (بیبیسی فارسی)
- ↑ «ایران در آموزش شبه نظامیان حماس نقش داشته» (بیبیسی فارسی)
- ↑ اعلام «بی طرفی» ایران در مناقشه فلسطینیها (بیبیسی فارسی)
- ↑ اعلام «بی طرفی» ایران در مناقشه فلسطینیها (بیبیسی فارسی)
- ↑ گروه حماس آموزش شبه نظامیان خود توسط ایران را تایید کرد! (خبرگزاری انتخاب،۲۰اسفند۱۳۸۶)
- ↑ A Hamas leader admits hundreds of his fighters have travelled to Tehran) March ۹, ۲۰۰۸ TIMES
- ↑ Palestinian rivals: Fatah & Hamas
- ↑ انتقاد شدید مصریها از حماس (فارسی). وبگاه روزنامه اعتماد (در تاریخ شنبه، ۲۰ بهمن ۱۳۸۶). بازدید در تاریخ ۱۱ شهریور ۱۳۸۷.
- ↑ جریان قاچاق از مصر منشاء بحران غزه (فارسی). وبگاه روزنامه اعتماد (در تاریخ چهارشنبه، ۳۰ خرداد ۱۳۸۶). بازدید در تاریخ ۱۱ شهریور ۱۳۸۷.
- ↑ Human shields prevent Israeli air strikes in Gaza وبگاه ایندیپندنت
- ↑ Human shield deters Israel strikeوبگاه بی بی سی
- ↑ دولت وحدت ملی در فلسطین؛ حماس از ایران فاصله میگیرد؟ (فارسی). وبگاه بی بی سی فارسی (در تاریخ دوشنبه ۱۹ مارس ۲۰۰۷ - ۲۸ اسفند ۱۳۸۵). بازدید در تاریخ ۱۱ شهریور ۱۳۸۷.
- ↑ فهرست حملات انتحاری حماس
- ↑ فهرست کشته شدگان غیر نظامی اسرائیلی توسط موشکهای فلسطینی
- ↑ متن اعلامیه
[ویرایش] پیوند به بیرون
- Voting isn't democracy:رأی گیری دمکراسی نیست مقاله لس انجلس تایمز درباره پیروزی حماس در انتخابات
