اسحاق رابین

اسحاق رابین

شناسنامه
نام کامل	اسحاق رابین
معروف به
زادروز	۱ مارس ۱۹۲۲
زادگاه	اورشلیم، فلسطین تحت قیومیت بریتانیا (اکنون اسرائیل)
تاریخ مرگ	۴ نوامبر ۱۹۹۵
محل مرگ	تل‌آویو، اسرائیل
نام همسر	لی رابین
فرزندان	دالیا، یووال
دین	یهودی
فارغ التحصیل از
نخست وزیر اسرائیل
تاریخ ریاست	از ۱۳ ژوئیه ۱۹۹۲ تا ۴ نوامبر ۱۹۹۵
رئیس جمهور
قبل از	شیمعون پرس
بعد از	اسحاق شامیر
تاریخ ریاست	از ۳ژوئن ۱۹۷۴ تا ۲۲ آوریل ۱۹۷۷
رئیس جمهور
قبل از	مناخیم بگین
بعد از	گلدا مایر
جناح سیاسی	Ma'arakh حزب کارگر (اسرائیل)
پست‌های دیگر	فرمانده ستاد کل فرماندهی و عملیات نیروهای دفاعی اسرائیل وزیر دفاع اسرائیل.

اسحاق رابین (در عبری: יצחק רבין) (۱۹۲۲ - ۱۹۹۵) سیاست‌مدار و ژنرال اسرائیلی بود. وی پنجمین نخست وزیر کشور اسرائیل بود که دو بار به مقام نخست وزیری اسرائیل (از ۱۹۷۴ تا ۱۹۷۷ و از ۱۹۹۲ تا زمان ترور شدنش در سال ۱۹۹۵) برگزیده شده بود. در سال ۱۹۹۴ و به خاطر تلاشش در دستیابی به صلحی جامع و به رسمیت شناختن کشور خودگردان فلسطینی و موفقیت در به ثمر رساندن پیمان اسلو به همراه یاسر عرفات و شیمون پرز موفق به دریافت جایزه صلح نوبل گردید. ميانه‌روی‌های رابين و تلاشش برای صلحی جامع با فلسطینی‌ها در دور دوم نخست وزيری‌اش، با مخالف گسترده افراطگرایان اسرائیلی روبرو بود و سرانجام در تاریخ ۴ نوامبر ۱۹۹۵ به دست جوانی ۲۵ ساله به نام ایگال عمیر در شهر تل‌آویو ترور شد. وی تنها نخست وزير اسرائيلی است که به قتل رسيده است.

اوایل زندگی

اسحاق رابین اولين نخست وزیر اسرائیل بود که محل تولدش فلسطین تحت قیومیت بریتانیا بود. او در خانواده‌ای صهیونیست که از یهودیان مهاجر اوکراینی بودند، در شهر اورشلیم بدنیا آمد. بسیار جوان بود که به سازمان نظامی هاگانا پیوست. هاگانا گروهی شبه نظامی و زير زمينی بود که بعدها منشا تأسیس نیروهای دفاعی اسرائیل شد.

زندگی خانوادگی

لی رابین به همراه فرزندانش در کنار بیل و هیلاری کلینتون در کنار مزار اسحاق رابین.

رابین در سال ۱۹۴۸ میلادی و در گرماگرم جنگ استقلال اسرائیل با یک زن یهودی‌الاصل آلمانی که به تنهایی به اسرائیل مهاجرت کرده بود به نام لی رابین (نام پیش از ازدواج: Schlossberg) ازدواج کرد. در آنزمان لی خبرنگار یک روزنامه محلی اسرائیلی به نام پالماخ بود. آنها در طول زندگی مشترک‌شان دارای دو فرزند به نامهای دالیا و یووال شدند. پس از ترور اسحاق رابین، دخترش دالیا وارد زندگی سیاسی شد و در سال ۲۰۰۱ میلادی به مقام قائم مقامی وزارت دفاع اسرائیل منصوب شد.

لی رابین در سال ۲۰۰۰ میلادی و بر اثر ابتلا به سرطان ریه در شهر پتخ تیکوا در اسرائیل درگذشت.

زندگی نظامی

در سال ۱۹۴۱ و در حالی که بسیار جوان بود، به شاخه نظامی هاگانا پیوست. وی با نشان دادن شجاعت و اجرای عملیات‌های موفق توانست تا در سال ۱۹۴۷ به مقام فرماندهی کل عملیات‌های هاگانا ارتقا درجه پیدا کند.

وی پس ار تشکیل نیروهای دفاعی اسرائیل به ارتش اسرائیل پیوست و در مدت کوتاهی به مدارج عالی نظامی رسید. وی تنها ۳۲ سال داشت که به درجه سرلشگری (אלוף) نایل آمد. در سن ۴۰ سالگی با درجه سپهبدی به بالاترین درجه در ارتش اسرائیل دست یافت و به درجه راوآلوف (רב-אלוף) و فرماندهی ستاد کل ارتش اسرائیل نایل آمد. در اين مقام بود که فرماندهی جنگ شش روزه اعراب و اسرائیل را در کنار ژنرال موشه دایان، وزیر دفاع وقت بر عهده داشت. رابین سرانجام پس از ۲۶ سال خدمت در نیروهای دفاعی اسرائیل و در سال ۱۹۶۸ لباس نظامیان را از تن بدر کرد و جامه سیاست‌مداران را پوشید.

مقامات کشوری

سفارت اسرائیل در واشنگتن نخستين شغل غير نظامی او در عرصه سیاسی اسرائیل بود که تا سال ۱۹۷۳ میلادی ادامه داشت. او که از اعضای رده بالای حزب اتحاد بود، با بازگشت به اسرائيل به کنست (پارلمان اسرائیل) راه یافت و مقام وزارت کار دولت گُلدا مایر را در اختيار گرفت. يک سال بعد زمانی که ماير از نخست وزيری کناره گرفت، رابین به عنوان رهبر جدید حزب برگزيده شد و به عنوان پنجمین نخست وزیر اسرائیل قدرت را در دست گرفت.

اولین دور نخست وزیری

رابین در میان اسرائیلیان یک شخصیت محبوب عامه بود. چرا که در مقام رئیس ستاد کل نیروهای دفاعی اسرائیل در جنگ شش روزه، باعث پیروزی اسرائیل بر اعراب شده بود.

گروگانگیری مسافران اسرائیلی هواپیمای ایرفرانس در فرودگاه بین‌المللی انتبه در اوگاندا در سال ۱۹۷۶ و عملیات نجات گروگانان، نخستین چالش جدی وی در مقام نخست وزیری کشور اسرائیل بود. به دستور او نیروهای تکاوری یگان ویژه سایرت متکل برای آزادسازی گروگان ها، با پوشش مخفیانه به داخل خاک اوگاندای تحت حکومت دیکتاتوری ایدی امین رفتند و در طی عمیلاتی چریکی به نام «عملیات انتبه»، بیش از صد گروگان اسرائیلی هواپیمایی فرانسه را آزاد کرده و به خاک اسرائیل بازگرداندند.در این عملیات یوناتان نتانیاهو (به عبری: יונתן נתניהו) برادر نخست وزیر فعلی (بنیامین نتانیاهو) کشته شد.

با قدرت گرفتن گروه‌های راستگرای مخالف حزب کارگر در اوایل دهه ۱۹۷۰، قدرت سیاسی اسحاق رابین رو به افول گذاشت و نهایتا اتهام فساد مالی و کشف مبلغ هنگفتی که در حساب خارجی همسرش که در بانکی در آمریکا قرار داشت، وی را مجبور به استعفا کرد.

مناخم بگین رهبر حزب مخالف و راستگرا از حزب لیکود (برای نخستین بار) دولت بعدی را تشکیل داد.

وزارت دفاع

وی پس از استعفا از مقام نخست وزیری، همچنان به عنوان عضو کنست (پارلمان اسرائیل) در صحنه سیاسی حضور داشت و ریاست دو کمیته مهم سیاست خارجی و دفاع را در کنست اسرائیل برعهده داشت. وی در فاصله سال‌های ۱۹۷۰ تا ۱۹۸۴ به عنوان وزیر دفاع اسرائیل در دولت‌های ائتلافی اسحاق شامیر و شیمون پرز برگزیده شد.

وقتی وی سکان هدایت وزارت دفاع اسرائیل را در دست گرفت، وقتی بود که نیروهای ارتش اسرائیل در عمق خاک لبنان مشغول جنگ با نیروهای لبنانی بودند. رابین دستور داد تا نیروها به مرز لبنان بازگردند و «منطقه امن امنیتی» را در طرف مرز لبنانی برقرار ساخت. وی دستور حمایت از «ارتش جنوب لبنان» (فالانژهای لبنان) را که متشکل از شبه‌نظامیان مسیحی لبنانی بود را صادر کرد. بدین ترتیب ارتش جنوب لبنان و تکاوران نیروهای دفاعی اسرائیل در خط مرزی جنوب لبنان با اسرائیل مستقر شدند و مسئولیت حفاظت از «منطقه امن امنیتی» را در دست گرفتند.

دومین دور نخست وزیری

اسحاق رابین، بیل کلینتون و یاسر عرفات در مراسم امضای توافق اسلو در تاریخ ۱۳ سپتامبر ۱۹۹۳.

حزب میانه‌روی کارگر در سال ۱۹۹۲ دچار تحولات داخلی مثبتی شد و اسحاق رابين رهبری حزب کارگر را در دست گرفت. چند ماه بعد، پیروزی حزب کارگر در انتخابات عمومی اسرائیل بار ديگر او را به عنوان نخست وزير مامور به تشکیل کابينه کرد.

مهم‌ترين رویداد سیاسی اسرائیل در دور دوم نخست وزیری او عقد پیمان اسلو بود که به موجب آن حق ایجاد تشکیلات خودگردان فلسطینی در نوار غزه و کرانه باختری به فلسطینی‌ها داده شد.

اسحاق رابین در سال ۱۹۹۴ به همراه وزير خارجه اسرائيل شیمون پرز و یاسر عرفات رهبر فلسطينيان که نقش‌های اصلی پیمان اسلو را بازی می‌کردند، به جایزه صلح نوبل دست یافتند.

در دوره دوم نخست وزیری وی بود که پیمان صلح با اردن به امضا رسید و اسرائیل روابطش را با کشورهای عربی ديگری بجز مصر عادی کرد.

ترور و میراث رابین

هم‌اکنون بنای یادبودی در خیابان ابن گبیرول تل‌آویو که او درآنجا ترور گردید، ساخته شده است.

مزار اسحاق رابین و همسرش لی رابین در تپه هرتسل.

در داخل جامعه اسرائیل، بسیاری وی را به عنوان یک «قهرمان صلح» برای نقشش در انعقاد پیمان صلح با فلسطینیان و گروه‌های افراطگرای اسرائیلی وی را با عنوان «خائن» به آرمان «اسرائیل بزرگ» معرفی می‌کردند. اما در جامعه بین‌المللی از وی به عنوان فردی شجاع و طرفدار صلح جامع با فلسطینیان یاد می‌شد.

ميانه‌روی‌های رابين و تلاشش برای صلحی جامع با فلسطینی‌ها در دور دوم نخست وزيری‌اش، باعث شد تا نهایتا در تاریخ ۴ نوامبر ۱۹۹۵ به دست يک دانشجوی تندروی ۲۵ ساله به نام ایگال عمیر در شهر تل‌آویو ترور شود.

ماجراهای فراوانی در حاشيه ترور اسحاق رابين به وجود آمد. شایعات در مورد نحوه رسيدگی و روند درمانی او پس از انتقال به بيمارستان منجر به درخواست انجام تحقيقات رسمی شد. برخی از هواداران و نزديکان آقای رابين بر اين باور بودند که مسئولين بیمارستان ایچیلوف تل‌آویو، در انجام عمليات درمانی کوتاهی کرده و موجبات مرگ وی را از قصد فراهم آورده بودند.

جامعه اسرائیل با شنیدن خبر مرگ اسحاق رابین به شدت متأثر شد، بطوری که صدها هزار اسرائیلی با تجمع در مقابل مکانی که اسحاق رابین در آنجا به قتل رسید بطور خودجوش گردآمدند و با روشن کردن شمع و خواندن اشعار صلح به سوگواری وی مشغول شدند. در پی اعلام خبر ترور وی در اسرائیل اعزای عمومی اعلام شد. بسیاری از رهبران جهان در مراسم خاکسپاری اسحاق رابین شرکت کردند. از آنجمله می‌توان به بیل کلینتون رئیس جمهور وقت ایالات متحده آمریکا، حسنی مبارک رئیس جمهور مصر، حسین پادشاه اردن و بسیاری دیگر از روئسای جمهور و نخست وزیران کشورهای مختلف جهان اشاره کرد.

دولت اسرائیل میدانی را که اسحاق رابین درآنجا ترور شد را به میدان رابین تغییر نام داد و بنای یادبودی، در همان نقطه‌ای که اسحاق رابین درآنجا ترور گردید ساخته شد. پس از مرگ وی، بسیاری از خیابانها و مکانهای عمومی به افتخار وی دوباره نام گذاری شد. وی در تپه هرتسل به خاک سپرده شد. پس از مرگ همسرش لی رابین در سال ۲۰۰۰ میلادی و بر اثر ابتلا به سرطان ریه، جسد وی در کنار همسرش اسحاق رابین به خاک سپرده شد.

کتاب‌های تحقیقی

فهرست کتابهای تحقیقی که توسط محققان و اعضای نزدیک خانواده رابین درمورد زندگی و اقدامات وی به زبان انگلیسی نوشته شده‌اند.

• Benedikt, Linda: Yitzhak Rabin: The Battle for Peace, ISBN 1-904950-06-X.
• Horovitz, David (editor): Yitzhak Rabin, Soldier of Peace, ISBN 1-55704-287-X
• Kurzman, Dan: Soldier of Peace: The Life of Yitzhak Rabin, ISBN 0-06-018684-4
• Rabin, Leah: Rabin: Our Life, His Legacy, ISBN 0-399-14217-7
• Rabin, Yitzhak: The Rabin Memoirs, ISBN 0-520-20766-1
• Dr. Uri Milstein, The Rabin File, ISBN 965-229-196-X

منابع

• Wikipedia contributors, "Yitzhak Rabin," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Yitzhak_Rabin&oldid=156348575 (accessed September 7, 2007).

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ اسحاق رابین موجود است.

پیشین: نلسون ماندلا / فردریک ویلم دکلرک

برنده جایزه صلح نوبل ۱۹۹۴

پسین: جوزيف روتبلت / کنفرانس پاگواش در زمینه علم و امور جهانی