پرش به محتوا

پادشاهی یهودا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پادشاهی یهودا

۹ام[۱][۲] یا سده ۸ام پیش از میلاد–۵۸۶ پیش از میلاد
(زرد) پادشاهی یهودا در سده ۹ پ.م. که در شمال آن (رنگ آبی) پادشاهی شمالی اسرائیل یا پادشاهی اسرائیل شمالی (سامریه) جای دارد.
(زرد) پادشاهی یهودا در سده ۹ پ.م. که در شمال آن (رنگ آبی) پادشاهی شمالی اسرائیل یا پادشاهی اسرائیل شمالی (سامریه) جای دارد.
پایتختالخلیل
اورشلیم
زبان(های) رایجزبان عبری
دین(ها)
یهوه پرستی
چندخدایی کنعانی
چندخدایی میان‌رودانی
دین عامیانه
حکومتپادشاهی
پادشاه 
• ۹۳۱–۹۱۳پ. م.
رحبعام (نخستین)
• ۵۹۷–۵۸۷ پ.م.
صدقیا (واپسین)
دوره تاریخیشامی عصر آهن
• بنیان‌گذاری
۹ام[۱][۲] یا سده ۸ام پیش از میلاد
• محاصرۀ اورشلیم (۵۸۷ پیش از میلاد)
۵۸۶ پیش از میلاد
پیشین		 پسین
پادشاهی اسرائیل (پادشاهی متحد)
یهودیه (استان بابل)
قسمتی از چشم‌انداز یهودیت
قوم یهود و یهودیت
ستاره داوود
مذهب
متون
تنخ
تلمود
ادبیات خاخامی
تاریخ
عمومی
تاریخ اسرائیل و یهودای باستان
دوره معبد دوم
دوره تلمودی و قرون وسطی
دوران مدرن
جوامع
گروه‌های مرتبط
جمعیت
اسرائیل و فلسطین
آفریقا
آسیا
اروپا
آمریکای شمالی و لاتین
اقیانوسیه
فرقه‌ها
فرهنگ
آداب و رسوم
موسیقی
هنر
آشپزی
ادبیات
نام‌ها
زبان‌ها
سیاست
جنبش‌های سیاسی یهودی
صهیونیسم


پادشاهی یهودا ( عبری: מַמְלֶכֶת יְהוּדָה مملکت یهودا ) پادشاهی جنوبی اسرائیل بعد از تجزیه پادشاهی اسرائیل (پادشاهی متحد) پس از مرگ سلیمان بود. زمان آغاز آن در حدود قرن ۹ قبل از میلاد است. پادشاهی یهودا یک پادشاهی اسرائیلی در جنوب شام در عصر آهن بود. این پادشاهی که در مرتفعات غرب دریای مرده متمرکز بود، پایتختش اورشلیم بود.[۳] به مدت چهار قرن توسط سلسله داودی حکومت شد.[۴] یهودیان از نام یهودا گرفته شده‌اند و عمدتاً از مردمی که در این منطقه زندگی می‌کردند، نسل می‌برند.[۵][۶][۷] پادشاهی یهودا با پادشاهی آشوریان روابط خوبی داشت و به واسطه تجارت با آنان بسیار ثروتمند شد؛ ولیکن در سال ۶۰۹ قبل از میلاد پادشاهی آشوریان نابود شد و پادشاهی بابلیان جایگزین آن شد. بابلیان بین سالهای ۵۹۷ تا ۵۸۲ قبل از میلاد به یهودا حمله کردند و سرزمین آن‌ها را نابود کرده و اشرافیان آن را به اسارت در بابل بردند.

در قرن ۷ پیش از میلاد، جمعیت پادشاهی به شدت افزایش یافت و علی‌رغم شورش حزقیا علیه پادشاه آشوری سناخریب،[۸] تحت تابعیت نو-آشوری رونق یافت. یوشیا از خلأ سیاسی ناشی از زوال آشور و ظهور حکومت مصری ساییت بر منطقه استفاده کرد تا اصلاحات مذهبی خود را اجرا کند. تاریخ تثنیه‌گرایانه که تاریخ بنی‌اسرائیل از یوشع تا یوشیا را بازگو می‌کند و جهان‌بینی مبتنی بر اصول حقوقی موجود در کتاب تثنیه را بیان می‌کند، فرض بر این است که در همین دوره زمانی نوشته شده و بر اهمیت حفظ آن‌ها تأکید دارد.[۹]

با سقوط نهایی امپراتوری نو-آشوری در ۶۰۵ پیش از میلاد، رقابتی بین مصر ساییت و امپراتوری نو-بابلی بر کنترل شام ظهور کرد که در نهایت به زوال سریع یهودا منجر شد. اوایل قرن ۶ پیش از میلاد شاهد موجی از شورش‌های یهودی با پشتیبانی مصر علیه حکومت بابل بود که سرکوب شدند. در ۵۸۷ پیش از میلاد، نبوکدنصر دوم محاصره اورشلیم را آغاز کرد که در نهایت به تخریب شهر و پایان پادشاهی منجر شد.[۱۰] تعداد زیادی از یهودیان به بابل تبعید شدند و پادشاهی سقوط‌کرده به عنوان استان بابلی ضمیمه شد.[۱۱]

در کتاب مقدس

[ویرایش]

کتاب مقدس پادشاهی یهودا را به عنوان یکی از دو دولت جانشین پادشاهی متحد اسرائیل تصویر می‌کند، اصطلاحی که به سلطنت متحد تحت پادشاهان کتاب مقدس شائول، داود و سلیمان اشاره دارد و قلمرو یهودا و اسرائیل را پوشش می‌دهد. با این حال، در طول دهه ۱۹۸۰، برخی از محققان کتاب مقدس شروع کردند به این استدلال که شواهد باستان‌شناسی برای پادشاهی گسترده قبل از اواخر قرن ۸ پیش از میلاد بسیار ضعیف است و روش‌شناسی مورد استفاده برای به دست آوردن شواهد دارای نقص است.[۱۲][۱۳] در قرن‌های ۱۰ و اوایل ۹ پیش از میلاد، قلمرو یهودا ممکن است به صورت محدود جمعیت داشته باشد و شامل برخی مکان‌های مستحکم و بسیاری از شهرک‌های روستایی غیرمستحکم بوده باشد.[۱۴] سنگ نبشته تل دان که در سال ۱۹۹۳ کشف شد، نشان می‌دهد که این پادشاهی به شکلی در اواسط قرن ۹ پیش از میلاد وجود داشته، اما میزان قدرت آن را نشان نمی‌دهد.[۱۵][۱۶][۱۷] با این حال، کاوش‌های اخیر در خربه قیافه، بر اساس گفته کاوشگران، از وجود پادشاهی متمرکز و شهرنشین در قرن ۱۰ پیش از میلاد حمایت می‌کند.[۱۸][۱۵]

بر اساس کتاب مقدس پادشاهی یهودا بعد از فروپاشی پادشاهی اسرائیل (پادشاهی متحد) شکل گرفت. پادشاهی متحد از سال ۱۰۲۰ قبل از میلاد تا ۹۳۰ قبل از میلاد وجود داشت. وقتی ده قبیله حاضر نشدند پسر سلیمان، رِحُبُعام، را به پادشاهی قبول کنند و تنها دو قبیله یهودا و بنیامین به او وفادار ماندند، پادشاهی متحد به دو بخش شمالی (تحت تسلط آن ده قبیله) و جنوبی (تحت تسلط یهودا و بنیامین) تقسیم شد. دو پادشاهی به صورت همسایه یکدیگر وجود داشتند تا اینکه پادشاهی شمالی اسرائیل توسط آشوریان در سال ۷۲۲ نابود شد و تنها پادشاهی یهودا باقی ماند.

بر اساس کتاب مقدس تمامی پادشاهان اسرائیل و یهودا «خوب» نبودند زیرا موفق نشدند تنها پرستش یهوه را باقی بگذارند. حزقیا (۷۲۷ تا ۶۹۸ قبل از میلاد) پادشاهی خوب بود که که پرستش بعل و اشیره را ممنوع کرد؛ ولیکن جانشین او مناسه (۶۹۸ تا ۶۴۲ قبل از میلاد) و آمون (۶۴۲ تا ۶۴۰ قبل از میلاد) دوباره به بت‌پرستان اجازه پرستش دادند که باعث خشم یهوه شد. یوشیا به پرستش یهوه بازگشت، ولیکن این بازگشت دیگر بسیار دیر بود و یهوه تصمیم گرفته بود که اجازه دهد بابلیان قوم یهود را به اسارت در بابل ببرند.

آخرین پادشاه یهودا یهویاکیم بود که در ابتدا به بابلیان خراج می‌پرداخت. بعد از شکست بابلیان در جنگ با مصر در سال ۶۰۱ قبل از میلاد، پرداخت خراج به بابل قطع گردید. بابلیان عصبانی شده و در سال ۵۹۹ قبل از میلاد اورشلیم را محاصره کردند. یهویاکیم در حین محاصره از دنیا رفت و پسرش یکونیاه که تنها هشت یا هجده سال داشت پادشاه شد. شهر اورشلیم سه ماه بعد در ۲ آذار ۵۹۷ قبل از میلاد سقوط کرد. نبوکدنصر هم اورشلیم و هم معبد سلیمان را تخریب کرد و یهودیان را به بابل تبعید نمود. نبوکدنصر صدقیا برادر یهویاکیم را به عنوان پادشاه منصوب کرد. برخلاف توصیه حزقیال نبی، صدقیا تصمیم به شورش علیه نبوکدنصر گرفت و پرداخت خراج را متوقف کرد. نبوکدنصر بار دیگر به اورشلیم حمله کرده و اینبار تمامی شهر و معبد سلیمان را به صورت کامل نابود کرد. تا سال ۵۸۶ قبل از میلاد پادشاهی یهودا تقریباً از بین رفته بود و در وضعیت بسیار بد اقتصادی و معیشتی بود. در این زمان اورشلیم خالی از سکنه شد و بابل مرکز اصلی تجارت در آن منطقه گردید. بابلیان شهری جدید به نام مصفه (מצפה/Mizpah) ایجاد کردند که مرکز استان یهودا شد.

بازگشایی تحت حکومت هخامنشیان

[ویرایش]

در سال ۵۳۹ قبل از میلاد کوروش هخامنشی به بابل حمله کرد و بابلیان را شکست داد. او یهودیان را آزاد کرد و اجازه بازگشت به اورشلیم و بازسازی آن را داد. ساخت معبد دوم اورشلیم به دستور کوروش آغاز شد و پس از وقفه ای نسبتاً طولانی در زمان داریوش بزرگ تکمیل گردید. استان یهودا تحت سلطه هخامنشیان بسیار ثروتمند و قدرتمند شد تا اینکه حکومت هخامنشیان به دست اسکندر مقدونی سقوط کرد.

جغرافیا

[ویرایش]

پادشاهی یهودا در کوهستان‌های یهودا واقع بود که از اورشلیم تا حبرون (خلیل) کشیده شده و به صحرای نگب (نگو) امتداد می‌یافت. خط الراس مرکزی که از کوه‌های پوشیده از جنگل و بوته‌زار که به آرامی به سمت تپه‌های شفله در غرب شیب داشت، تا مناظر خشک و بیابانی صحرای یهودا که به سمت دره اردن در شرق فرود می‌آمد، هسته پادشاهی را تشکیل می‌داد.[۱۱]

مرز شمالی یهودا از شرق به غرب از ساحل شمال غربی دریای مرده کشیده شده، از نزدیکی اریحا تا منطقه گزر می‌گذشت. در غرب، مرز از گزر از میان شفله تا بئرشبع در شمال نگب امتداد داشت. در شرق، مرزهای یهودا از عربه تا ساحل غربی دریای مرده پیروی می‌کرد. در دوران‌های رونق، نفوذ یهودا گسترش یافت و به سمت جنوب تا بئرشبع و فراتر از آن، شامل قادش برنیع و احتمالاً کونتیلت عجرود کشیده شد. نفوذ آن احتمالاً تا خلیج ایلات[۱۱] در جنوب و همچنین دشت ساحلی در غرب در قلعه مساد هاشوویاهو امتداد یافته بود.

سوابق باستان‌شناسی

[ویرایش]

تشکیل پادشاهی یهودا موضوع بحث شدیدی میان محققان است و اختلافی بین کم‌گرایان کتاب مقدس و زیادگرایان کتاب مقدس در این موضوع خاص ظهور کرده است.[۱۹] به دلیل عوامل ژئوپولیتیکی مانند مسائل امنیتی، انزوا و تغییرات سیاسی، منطقه هسته‌ای پادشاهی یهودا در مرتفعات جنوب-مرکزی نسبت به مناطق غرب رود اردن اکتشاف باستان‌شناسی محدودی دیده است. کاوش‌ها و بررسی‌های کمی در آنجا انجام شده که شکاف قابل توجهی در دانش نسبت به شفله که به طور گسترده مطالعه شده در غرب ایجاد کرده، جایی که بررسی‌های منظم و کاوش‌های علمی متعددی انجام شده است.[۲۰]

در حالی که به طور کلی توافق وجود دارد که روایات داود و سلیمان در قرن ۱۰ پیش از میلاد چیز کمی در مورد خاستگاه یهودا می‌گویند، در حال حاضر اجماعی وجود ندارد[۲۱][۲۲] که آیا یهودا به عنوان جدایی از پادشاهی متحد اسرائیل (همان‌طور که کتاب مقدس ادعا می‌کند) یا به صورت مستقل توسعه یافت.[۲۳] برخی محققان پیشنهاد کرده‌اند که اورشلیم، پایتخت پادشاهی، تا پایان قرن ۸ پیش از میلاد به عنوان مرکز اداری مهم ظهور نکرده بود. قبل از آن، شواهد باستان‌شناسی نشان می‌دهد جمعیت آن برای حفظ پادشاهی قابل دوام بسیار کم بود. محققان دیگر استدلال می‌کنند که کشفیات اخیر و آزمون‌های کربن رادیواکتیو در شهر داود به نظر نشان می‌دهد که اورشلیم در قرن ۱۰ پیش از میلاد از قبل شهر مهمی بوده است.[۲۴][۲۵]

دیدگاهی که فینکلشتاین، کوخ و لیپشیتز (۲۰۱۱) مطرح کردند مبنی بر اینکه شهر داود باید در کوه معبد قرار داده شود، تا حد زیادی توسط محققان جغرافیای تاریخی رد شده است.[۲۶]

بخش عمده‌ای از بحث حول این موضوع می‌چرخد که آیا کشفیات باستان‌شناسی که به طور مرسوم به قرن ۱۰ تاریخ‌گذاری می‌شوند، باید به جای آن به قرن ۹ تاریخ‌گذاری شوند، همان‌طور که اسرائیل فینکلشتاین پیشنهاد کرده است.[۲۷] کشفیات باستان‌شناسی اخیر توسط ایلات مازار در اورشلیم و یوسف گارفینکل در خربه قیافه به عنوان حمایت از وجود پادشاهی متحد تفسیر شده‌اند، اما تاریخ‌گذاری‌ها و شناسایی‌ها به طور جهانی پذیرفته نشده‌اند.[۲۸][۲۹]

سنگ یادبود تل دان نشان می‌دهد که "سلسله داوود" تاریخی پادشاهی در جنوب سرزمین‌های سامریه در قرن ۹ پیش از میلاد حکومت می‌کرد،[۳۰] و گواهی‌هایی از چندین پادشاه یهودی از قرن ۸ پیش از میلاد کشف شده‌اند،[۳۱] اما این‌ها کمک کمی به نشان دادن میزان توسعه واقعی دولت می‌کنند. لوح نمرود K.3751، با تاریخ حدود ۷۳۳ پیش از میلاد، اولین سند شناخته شده از نام "یهودا" است (که در خط میخی آشوری به صورت یائودا یا KUR.ia-ú-da-a-a نوشته شده)،[۳۲] در حالی که ارجاع قبلی‌تر به فرستاده یهودی به نظر در فهرست شراب از نمرود با تاریخ دهه ۷۸۰ پیش از میلاد ظاهر می‌شود.[۳۳]

اورشلیم

[ویرایش]

وضعیت اورشلیم در قرن ۱۰ پیش از میلاد موضوع اصلی بحث است.[۱۴] قدیمی‌ترین بخش اورشلیم و هسته شهری اولیه آن، شهر داوود است که شواهدی از فعالیت مسکونی قابل توجه اسرائیلی حدود قرن ۱۰ نشان می‌دهد.[۳۴] برخی ساختارهای اداری منحصر به فرد مانند ساختار سنگی پلکانی و ساختار سنگی بزرگ که در اصل یک ساختار را تشکیل می‌دادند، حاوی فرهنگ مادی مربوط به عصر آهن ۱ هستند. اسرائیل فینکلشتاین به دلیل فقدان ادعایی فعالیت اسکان در قرن ۱۰ پیش از میلاد، استدلال می‌کند که اورشلیم آن زمان دهکده کوچک روستایی در تپه‌های یهودا بود، نه پایتخت ملی، و اوسیشکین استدلال می‌کند که شهر کاملاً غیرمسکونی بود. امیحای مازار ادعا می‌کند که اگر تاریخ‌گذاری عصر آهن ۱ / عصر آهن ۲ آ ساختارهای اداری در شهر داود درست باشد، که او معتقد است چنین است، "اورشلیم شهر نسبتاً کوچکی با قلعه‌ای قدرتمند بود که می‌توانست مرکز حکومت منطقه‌ای قابل توجهی باشد." ویلیام جی. دیور استدلال می‌کند که اورشلیم شهر کوچک و مستحکمی بود که احتمالاً فقط توسط دربار سلطنتی، کاهنان و منشیان سکونت داشت.[۳۵] آبراهام فاوست و زو فاربر استدلال می‌کنند که اورشلیم در مقایسه با اکثر محل‌های کوهستانی در اسرائیل باستان به طور قابل توجهی بزرگ بود و حاوی تحکیمات و ساختمان‌های عمومی بود.[۳۶]

سطح سواد

[ویرایش]

مجموعه‌ای از دستورات نظامی که در ویرانه‌های قلعه نظامی در نگو یافت شد و مربوط به دوره پادشاهی یهودا است، نشان‌دهنده سواد گسترده است، بر اساس کتیبه‌ها، توانایی خواندن و نوشتن در تمام سلسله مراتب فرماندهی از فرماندهان تا افسران کوچک وجود داشت. بر اساس گفته پروفسور الیعزر پیاستسکی که در تجزیه و تحلیل متون شرکت داشت، "سواد در تمام سطوح سیستم‌های اداری، نظامی و کهانتی یهودا وجود داشت. خواندن و نوشتن محدود به نخبگان کوچک نبود." این نشان‌دهنده حضور زیرساخت آموزشی قابل توجهی در یهودا در آن زمان است.[۳۷]

پژوهش‌های باستان‌شناسی نزدیک چشمه جیحون در شهر داود بولاهای فراوان بدون نقش (یعنی بولاهایی که فقط نمادپردازی دارند، بدون کتیبه) را نشان داده که به قرن‌های ۱۱/۱۰-۹ پیش از میلاد تاریخ‌گذاری می‌شوند و دارای "خطوط پاپیروس" در پشت خود هستند. استدلال شده که این مهرها شواهدی ارائه می‌دهند که متون پاپیروس از قرن ۱۰ (شاید ۱۱) پیش از میلاد به بعد در اورشلیم نوشته و استفاده می‌شدند.[۳۸]

مهرهای ل م ل ک

مهرهای ل م ل ک

[ویرایش]

مهرهای «ل م ل ک» مُهرهای به زبان عبری باستان هستند که بر روی دسته‌های خمره‌های بزرگ ذخیره‌سازی نقش بسته‌اند و به دوران سلطنت پادشاه حزقیا (حدود ۷۰۰ پیش از میلاد) بازمی‌گردند. این مُهرها عمدتاً در اورشلیم و پیرامون آن کشف شده‌اند. چندین خمره کامل در محل خود و زیر لایه‌ای از ویرانی ناشی از حمله سنحاریب در تَلّ لخیش به دست آمده است.[۳۹] هیچ‌یک از مُهرهای اصلی تاکنون پیدا نشده‌اند، اما حدود دو هزار اثر مُهر از دست‌کم ۲۱ نوع مُهر مختلف منتشر شده است.[۴۰]

«ل م ل ک» مخففِ حروف عبری لامد، مِم، لامد، کاف (عبری: לְמֶלֶךְ، آوانویسی: ləmeleḵ) است که می‌توان آن را چنین ترجمه کرد: «برای پادشاه» یا «متعلق به پادشاه».

  • «[متعلق] به پادشاه» [یهودا]
  • «[متعلق] به پادشاه» (نام یک شخص یا خدا)
  • «[متعلق] به حکومت» [یهودا]

زندگی روزمره

[ویرایش]

بر اساس پژوهشی در سال ۲۰۲۲، آثار وانیل در خمره‌های شراب کشف‌شده در اورشلیم یافت شد که ممکن است نشان دهد نخبگان محلی در سده‌های هفتم تا ششم پیش از میلاد از شرابی با طعم وانیل لذت می‌برده‌اند. تا همین اواخر، وانیل اصلاً به‌عنوان کالایی در دنیای قدیم شناخته‌شده نبود. باستان‌شناسان پیشنهاد کرده‌اند که این کشف می‌تواند با مسیر تجارت بین‌المللی مرتبط باشد که در آن دوره از صحرای نقب می‌گذشته و احتمالاً تحت سلطه آشوریان و سپس مصر در دوران میانه سوم قرار داشته است.[۴۱]

شهرها

[ویرایش]

به گفته یوسف گارفینکل، شهرهای دژبندی‌شدهٔ پادشاهی یهودا در سدهٔ دهم پیش از میلاد در خِربت قیافه، تَلّ اِن‌نَصبَه، خِربت اَلدَوّاره (نزدیک حَلحول)، تَلّ بیت شِمش و تَلّ لخیش قرار داشتند.[۴۲] همچنین، محوطهٔ تَلّ رُمیده (هبرون باستان) نیز در سراسر سده‌های دهم تا ششم پیش از میلاد شهری دژبندی‌شدهٔ یهودایی بود.[۴۳]

محوطه‌های تَلّ موصا و تَلّ ایتون نیز در سده‌های دهم و نهم پیش از میلاد از مراکز شهری پادشاهی یهودا بودند.[۴۴][۴۵]

تَلّ بئرشَبع، که گمان می‌رود همان شهر باستانی کتاب مقدس بئرشبع باشد، در سده‌های نهم و هشتم پیش از میلاد مهم‌ترین مرکز یهودا در صحرای نقب بود.[۴۶]

دژها

[ویرایش]

در رشته‌کوه‌های یهودا و شِفِله چندین دژ و برج یهودایی کشف شده است. این استحکامات دارای حیاط مرکزی بزرگی بودند که دیوارهای سنگری (دو جداره با اتاق‌هایی در میان) آن را دربر می‌گرفت، و شکل آن‌ها معمولاً مربع یا مستطیل بود.[۴۷] خِربت ابو‌التوَین، که در رشته‌کوه‌های یهودا میان بات‌عین و جبعای امروزی قرار دارد، از برجسته‌ترین دژهای آن دوره به شمار می‌آید. از این دژ چشم‌انداز گسترده‌ای به سوی شفله، از جمله شهرهای یهودایی عَزقه، سوخو، جودِد، لخیش و مارِشا دیده می‌شد.[۴۸]

شهر داوود.

در صحرای نقب شمالی، تَلّ عَراد به‌عنوان یک دژ کلیدی اداری و نظامی عمل می‌کرد. این دژ مسیر میان رشته‌کوه‌های یهودا تا عَرَبه و سپس به موآب و ادوم را حفاظت می‌نمود. عَراد بارها بازسازی و گسترش یافت. چندین دژ دیگر یهودایی نیز در نقب شناسایی شده‌اند، از جمله خُروَت عوزا، تَلّ عیرا، عَرعیر، تَلّ ماسوس و تَلّ ملحه. مهم‌ترین استحکام یهودایی در صحرای یهودا در وِرد یِریحُو یافت شد که از راه ارتباطی اَریحا تا بحرالمیت محافظت می‌کرد.[۴۶] همچنین، چند برج دیدبانی مستقل، مرتفع و جداافتاده متعلق به آن دوره در اطراف اورشلیم کشف شده است؛ از این نوع برج‌ها نمونه‌هایی درناحیه شمال اورشلیم به نام تپهٔ فرانسوی و در جنوب گیلُه به دست آمده است.[۴۶]

از جایگاه دژهای یهودا آشکار است که یکی از اهداف اصلی آن‌ها تسهیل ارتباطات از طریق علائم آتش در سراسر پادشاهی بوده است؛ روشی که در کتاب ارمیا و نامه‌های لخیش به‌خوبی مستند شده است.[۴۷]

تصاویر

[ویرایش]

جستار های وابسته

[ویرایش]

توضیحات

[ویرایش]
  1. ↑ Grabbe, Lester L. , ed. (2008). Israel in Transition: From Late Bronze II to Iron IIa (c. 1250–850 B.C.E.). T&T Clark International. pp. 225–6. ISBN 978-0-567-02726-9. {{cite book}}: |first= has generic name (help)
  2. ↑ Lehman in Vaughn, Andrew G.; Killebrew, Ann E. , eds. (1992). Jerusalem in Bible and Archaeology: The First Temple Period. Sheffield. p. 149. {{cite book}}: |first2= has generic name (help)
  3. ↑ Finkelstein, Israel (2001). "The Rise of Jerusalem and Judah: the Missing Link". Levant. 33 (1): 105–115. doi:10.1179/lev.2001.33.1.105. ISSN 0075-8914. S2CID 162036657.
  4. ↑ Lemaire, André (2018). "Israel and Judah". The Oxford Illustrated History of the Holy Land. Robert G. Hoyland, H. G. M. Williamson (1st ed.). Oxford University Press. pp. 61–85.
  5. ↑ Spielvogel, Jackson J. (2008). Western Civilization: Volume A: To 1500. Wadsworth Publishing. p. 36. ISBN 978-0-495-50288-3. The people of Judah survived, eventually becoming known as the Jews and giving their name to Judaism, the religion of Yahweh, the Israelite God.
  6. ↑ Legacy: a Genetic History of the Jewish People. Harry Ostrer. Oxford University Press. 2012. ISBN 978-1-280-87519-9.
  7. ↑ Adams, Hannah (1840). The history of the Jews: from the destruction of Jerusalem to the present time. Sold at the London Society House and by Duncan and Malcom, and Wertheim. OCLC 894671497.
  8. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/H._H._Ben-Sasson
  9. ↑ Lipschits, Oded (2005). The Fall and Rise of Jerusalem: Judah under Babylonian Rule. Penn State University Press. pp. 361–367. doi:10.5325/j.ctv1bxh5fd. ISBN 978-1-575-06297-6.
  10. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFLipi%C5%84ski2020
  11. ↑ ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ ۱۱٫۲ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFHardin2014
  12. ↑ Garfinkel, Yossi; Ganor, Sa'ar; Hasel, Michael (19 April 2012). "Journal 124: Khirbat Qeiyafa preliminary report". Hadashot Arkheologiyot: Excavations and Surveys in Israel. Israel Antiquities Authority. Archived from the original on 23 June 2012. Retrieved 12 June 2018.
  13. ↑ Finkelstein, Israel; Fantalkin, Alexander (May 2012). "Khirbet Qeiyafa: an unsensational archaeological and historical interpretation" (PDF). Tel Aviv. 39: 38–63. doi:10.1179/033443512x13226621280507. S2CID 161627736. Retrieved 12 June 2018.
  14. ↑ ۱۴٫۰ ۱۴٫۱ Mazar, Amihai. "Archaeology and the Biblical Narrative: The Case of the United Monarchy". One God – One Cult – One Nation. Archaeological and Biblical Perspectives, Edited by Reinhard G. Kratz and Hermann Spieckermann in Collaboration with Björn Corzilius and Tanja Pilger, (Beihefte zur Zeitschrift für die Alttestamentliche Wissenschaft 405). Berlin/ New York: 29–58. Retrieved 12 October 2018.
  15. ↑ ۱۵٫۰ ۱۵٫۱ Grabbe, Lester L. (2007-04-28). Ahab Agonistes: The Rise and Fall of the Omri Dynasty. Bloomsbury. ISBN 978-0-567-25171-8. The Tel Dan inscription generated a good deal of debate and a flurry of articles when it first appeared, but it is now widely regarded (a) as genuine and (b) as referring to the Davidic dynasty and the Aramaic kingdom of Damascus.
  16. ↑ Cline, Eric H. (2009-09-28). Biblical Archaeology: A Very Short Introduction. Oxford University Press. ISBN 978-0-199-71162-8. Today, after much further discussion in academic journals, it is accepted by most archaeologists that the inscription is not only genuine but that the reference is indeed to the House of David, thus representing the first allusion found anywhere outside the Bible to the biblical David.
  17. ↑ Mykytiuk, Lawrence J. (2004). Identifying Biblical Persons in Northwest Semitic Inscriptions of 1200–539 B.C.E. Society of Biblical Lit. ISBN 978-1-589-83062-2. Some unfounded accusations of forgery have had little or no effect on the scholarly acceptance of this inscription as genuine.
  18. ↑ Garfinkel, Yosef (May–June 2011). "The Birth & Death of Biblical Minimalism". Biblical Archaeology Review. 37 (3). Archived from the original on 2011-09-08. Retrieved 2012-07-05.
  19. ↑ https://www.livius.org/articles/theory/maximalists-and-minimalists/
  20. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFFaust2018
  21. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFKatz2015
  22. ↑ Mazar, Amihai (2010). "Archaeology and the Biblical Narrative: The Case of the United Monarchy". Archaeological and Biblical Perspectives. For conservative approaches defining the United Monarchy as a state "from Dan to Beer Sheba" including "conquered kingdoms" (Ammon, Moab, Edom) and "spheres of influence" in Geshur and Hamath cf. e.g., Ahlström (1993), 455–542; Meyers (1998); Lemaire (1999); Masters (2001); Stager (2003); Rainey (2006), 159–168; Kitchen (1997); Millard (1997; 2008). For a total denial of the historicity of the United Monarchy cf. e.g., Davies (1992), 67–68; others suggested a 'chiefdom' comprising a small region around Jerusalem, cf. Knauf (1997), 81–85; Niemann (1997), 252–299 and Finkelstein (1999). For a 'middle of the road' approach suggesting a United Monarchy of larger territorial scope though smaller than the biblical description cf. e.g., Miller (1997); Halpern (2001), 229–262; Liverani (2005), 92–101. The latter recently suggested a state comprising the territories of Judah and Ephraim during the time of David, which subsequently was enlarged to include areas of northern Samaria and influence areas in the Galilee and Transjordan. Na'aman (1992; 1996) once accepted the basic biography of David as authentic and later rejected the United Monarchy as a state, cf. id. (2007), 401–402.
  23. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFMooreKelle2011
  24. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFSergi2023
  25. ↑ Regev, Johanna; Gadot, Yuval; Uziel, Joe; Chalaf, Ortal; Shalev, Yiftah; Roth, Helena; Shalom, Nitsan; Szanton, Nahshon; Bocher, Efrat; Pearson, Charlotte L.; Brown, David M.; Mintz, Eugenia; Regev, Lior; Boaretto, Elisabetta (2024-04-29). "Radiocarbon chronology of Iron Age Jerusalem reveals calibration offsets and architectural developments". Proceedings of the National Academy of Sciences. 121 (19): e2321024121. Bibcode:2024PNAS..12121024R. doi:10.1073/pnas.2321024121. ISSN 0027-8424. PMC 11087761. PMID 38683984.
  26. ↑ Geva, Hillel [in Hebrew]; De Groot, Alon (2017). "The City of David Is Not on the Temple Mount After All". Israel Exploration Journal. 67 (1). Israel Exploration Society: 32–49. JSTOR 44474016. p. 34.
  27. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFFinkelsteinSilberman2002
  28. ↑ Thomas, Zachary (2016-04-22). "Debating the United Monarchy: Let's See How Far We've Come". Biblical Theology Bulletin: Journal of Bible and Culture. 46 (2): 59–69. doi:10.1177/0146107916639208. ISSN 0146-1079. S2CID 147053561.
  29. ↑ https://www.haaretz.com/archaeology/.premium-crying-king-david-not-his-palace-1.5324620
  30. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFPioske2015
  31. ↑ Corpus of West Semitic Stamp Seals. N. Avigad and B. Sass. Jerusalem: The Israel Academy of Sciences and Humanities, 1997, nos. 4 and 3 respectively; Identifying Biblical Persons in Northwest Semitic Inscriptions of 1200–539 BCE Lawrence J. Mykytiuk. SBL Academia Biblica 12. Atlanta, 2004, 153–59, 219.
  32. ↑ Holloway, Steven W.; Handy, Lowell K., eds. (1995). The Pitcher is Broken: Memorial Essays for Gösta W. Ahlström. Bloomsbury Publishing. ISBN 978-0-567-63671-3. Retrieved 12 October 2018. For Israel, the description of the battle of Qarqar in the Kurkh Monolith of Shalmaneser III (mid-ninth century) and for Judah, a Tiglath-pileser III text mentioning (Jeho-) Ahaz of Judah (IIR67 = K. 3751), dated 734–733, are the earliest published to date.
  33. ↑ Na’aman, Nadav (2019). "Samaria and Judah in an Early 8th-Century Assyrian Wine List". Tel Aviv. 46 (1): 12–20. doi:10.1080/03344355.2019.1586380. ISSN 0334-4355. S2CID 166481059.
  34. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFSergi2023
  35. ↑ Dever, William G. (2020-08-18). Has Archaeology Buried the Bible?. Wm. B. Eerdmans Publishing. ISBN 978-1-4674-5949-5.
  36. ↑ Faust & Farber 2025, p. 83: "There is now no question that pottery from this period (Iron IIA) was found in practically every excavation area in the City of David, including down the (eastern) slopes toward the Kidron, as well as in the Ophel.52 And since the Ophel was not only fortified but probably also had public buildings, the Temple Mount must have been incorporated within the boundaries of the city – otherwise the Ophel would be defenseless. This means that Jerusalem’s area was some 16.5 hectares, suggesting that it was very large when compared with other sites in Judah at the time. In fact, it was quite large in comparison to most highland sites in Israel throughout history.53"
  37. ↑ Pileggi, Tamar (12 April 2016). "New Look at Ancient Shards Suggests Bible Even Older than Thought." Archived 2018-12-10 at the Wayback Machine Times of Israel. Retrieved from TimesofIsrael.com, 30 January 2019.
  38. ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Kingdom_of_Judah#CITEREFRichelle2024
  39. ↑ Ussishkin (2004), The Renewed Archaeological Excavations at Lachish, p. 89 ("As the work of the renewed excavations developed it became clear that the destruction of Level III must be assigned to Sennacherib's attack in 701 BCE.").
  40. ↑ http://www.lmlk.com/research/
  41. ↑ Amir, A.; Finkelstein, I.; Shalev, Y.; Uziel, J.; Chalaf, O.; Freud, L.; Neumann, R.; Gadot, Y. (2022). "Residue analysis evidence for wine enriched with vanilla consumed in Jerusalem on the eve of the Babylonian destruction in 586 BCE. PLoS ONE 17(3)".
  42. ↑ Garfinkel, Yosef (2023). "Early City Planning in the Kingdom of Judah: Khirbet Qeiyafa, Beth Shemesh 4, Tell en-Naṣbeh, Khirbet ed-Dawwara, and Lachish V". Jerusalem Journal of Archaeology. 4: 87–107. doi:10.52486/01.00004.4. S2CID 258896023.
  43. ↑ Chadwick, Jeffrey R. (2025). "Hebron in Iron Ages I–II: Finds of the American expedition to Hebron (Tell er-Rumeide)". In Maeir, Aren M.; Albaz, Shira; Berlejung, Angelika (eds.). Urbanism in the Iron Age Levant and Beyond. Research on Israel and Aram in Biblical Times. Vol. VII. Mohr Siebeck. p. 99. ISBN 978-3-16-164199-2.
  44. ↑ Greenhut, Zvi (2021). "Moẓa during the 10th–9th Centuries BCE: The Results of Excavation Seasons 1993, 2002, and 2003 and their Reflection in a Wider Judahite Context". Jerusalem Journal of Archaeology. 1: 180–202. doi:10.52486/01.00001.7. ISSN 2788-8819.
  45. ↑ Faust, Avraham (2017). "Tel 'Eton and the History of the Shephelah during the Iron Age". In Greenspahn, Frederick E.; Rendsburg, Gary A. (eds.). Le-maʿan Ziony: Essays in Honor of Ziony Zevit. Wipf and Stock Publishers. pp. 27–28. ISBN 978-1-4982-0691-4.
  46. ↑ ۴۶٫۰ ۴۶٫۱ ۴۶٫۲ Rocca, Samuel (2010). The fortifications of ancient Israel and Judah, 1200–586 BC. Adam Hook. Oxford: Osprey. pp. 29–40. ISBN 978-1-84603-508-1. OCLC 368020822.
  47. ↑ ۴۷٫۰ ۴۷٫۱ Rocca, Samuel (2010). The fortifications of ancient Israel and Judah, 1200–586 BC. Adam Hook. Oxford: Osprey. pp. 29–40. ISBN 978-1-84603-508-1. OCLC 368020822.
  48. ↑ מזר, עמיחי; Mazar, A. (1981). "The Excavations at Khirbet Abu et-Twein and the System of Iron Age Fortresses in Judah (Pls. לט–מה) / החפירות בח'רבת אבו א-תוין ומערך המצודות הישראליות בהרי יהודה". Eretz-Israel: Archaeological, Historical and Geographical Studies / ארץ-ישראל: מחקרים בידיעת הארץ ועתיקותיה. טו: 229–249. ISSN 0071-108X. JSTOR 23619437.

منابع

[ویرایش]


برگرفته از «https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=پادشاهی_یهودا&oldid=42991922»