یهودیان به عنوان قوم برگزیده

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

برگزیدگی (به عبری: בחירת עם)، مفهومی در یهودیت است که بنا بر آن خداوند یهودیان را انتخاب کرده و با آنان پیمان بسته است. این ایده اول بار در تورات یافت شد و در کتابهای متاخرتر انجیل عبری شرح داده شد. در این خصوص در ادبیات خاخامی بسیار نوشته شده است. سه فرقه عمده یهودی- یهودیت ارتودوکس، یهودیت محافظه کار و یهودیت رفرم- معتقد اند که یهودیان توسط خدا برای هدفی برگزیده شده‌اند.

در کتاب مقدس[ویرایش]

برگزیدگی یهودیان از این آیات تورات اقتباس شده‌است:

خداوند دل خود را با شما نبست و شما رابرنگزید از این سبب که از سایر قومها کثیرتربودید، زیرا که شما از همه قومها قلیلتر بودید. ۸ لیکن از این جهت که خداوند شما را دوست می‌داشت، و می‌خواست قسم خود را که برای پدران شما خورده بود، بجا آورد، پس خداوند شما را با دست قوی بیرون آورد، و از خانه بندگی از دست فرعون، پادشاه مصر، فدیه داد[۱]

واکنون اگر آواز مرا فی الحقیقه بشنوید، و عهد مرانگاه دارید، همانا خزانه خاص من از جمیع قومهاخواهید بود. زیرا که تمامی جهان، از آن من است. ۶ و شما برای من مملکت کهنه و امت مقدس خواهید بود[۲]

البته آیاتی دیگری از عهد عتیق هم به انتقاد شدید از قوم اسرائیل پرداخته‌است:

زیرا که ایشان قوم گم کرده تدبیر هستند؛ و درایشان بصیرتی نیست. ۲۹ کاش که حکیم بوده، این را می‌فهمیدید؛ و درعاقبت خود تأمل می‌نمودند.[۳]

گاو مالک خویش را و الاغ آخور صاحب خود را می‌شناسد، اما اسرائیل نمی‌شناسند و قوم من فهم ندارند[۴]

نظر یهودیان[ویرایش]

ایده برگزیدگی توسط یهودیان معمولاً دارای دو بخش است: اینکه خدا بنی اسرائیل را انتخاب کرد و اینکه بنی اسرائیل نیز خدا را انتخاب کرد. با اینکه این مسئله به صورت اختیاری توسط یهودیان انجام شد، ولیکن دودمان اسرائیل وظایف مذهبی خاصی دارند. بعضی فرقه‌های یهودی نظیر کابالایستها اعتقاد دارند که خدا حتی قبل از خلق عالم یهودیان را انتخاب کرده بود.

یکی از مباحث مهم برگزیدگی از نظر یهودیان این است که خداوند وظایف خاصی بر عهده آنان گذاشته است، در صورتی که وظایف غیر یهود (جنتیل) کمتر از آنها است. به طور مثال در میشنا آوت ۳:۱۴ آمده است: خاخام آکیوا می‌گفت: آدم محبوب است، زیرا در تصویر خدا خلق شده است، و اینکه خدا به آدم گفت که او را در تصویر خود خلق کرده است نشاندهنده شدت این علاقه است. همانگونه که در آفرینش ۹:۶ آمده است :در تصویر خدا او خلق شد. میشنا ادامه می‌دهد: فرزندان اسرائیل محبوب هستند، زیرا آنها فرزندان خدا نامیده می‌شوند، و اینکه به آنها اعلام شده است که فرزندان خدا هستند نشاندهنده شدت علاقه خدا به آنها است. همانگونه که در تورات آمده: شما فرزندان خدا هستید، خدای شما. مردم اسرائیل محبوب هستند، زیرا یک متن گرانبها (تورات) به آنها داده شده است.

بیشتر کتابهای یهودی اعتقاد دارند که خدا یهودیان را برای یک مأموریت برگزید و آن پخش کردن پیام خدا در بین تمامی ملتها بود. با اینکه یهودیان نمی‌توانند غیربرگزیده شوند اگر در این مأموریت کوتاهی کنند. این نشاندهنده یک وظیفه خاص است که در زمان میثاق خدا با ابراهیم صورت گرفت و بار دیگر با تمامی مردم یهود در طور سینا تکرار شد. از این رو یهودیان باید یک زندگی روحانی را به عنوان روحانیون خدا پیشه کنند.

بر اساس نظر روحانیون یهودی خدا تورات را به تمامی ملتها عرضه کرد ولیکن همه آنرا رد کردند غیر از اسرائیل.

در کابالا[ویرایش]

بسیاری از متون کابالا از جمله تانیا اشاره می‌کنند که روح یهودیان دارای ویژگیهای خاصی نسبت به روح غیر یهودیان است. حال آنکه بعضی از کابالاییست اعتقاد دارند که این مسئله نباید به صورت لغوی مورد فهم قرار گیرد. بر اساس نظر نویستنده تانیا یک غیریهودی صالح می‌تواند به سطح بالایی از روحانی بودن برسد تا جایی که به فرشتگان نزدیک شود ولیکن در عین حال روح او از یهودیان از نظر کیفیت و نه از نظر ارزش متفاوت است.

منتقدان[ویرایش]

خاخام مردخای کاپلان معتقد بود که ایده برگزیدگی به نژادپرستی در بین یهودیان منجر شده و باید از بین یهودیان حذف شود. از این رو در شاخه یهودی ساختارگرا که او ایجاد کرد، بسیاری از مفاهیم برگزیدگی حذف شده‌اند.

در مسیحیت[ویرایش]

چون مسیحیان کتاب عهد عتیق را نیز قبول دارند مسئله برگزیدگی بنی اسرائیل توسط آنان نیز تأیید می‌شود؛ ولیکن بعضی مسیحیان معتقدند با آمدن عیسی مسیح خداوند و رد شدن او توسط یهودیان، خداوند پیمان خود را از یهودیان گرفته و به مسیحیان داد.

در قرآن[ویرایش]

در قرآن وضعیت فرزندان اسرائیل (یعقوب) وضعیتی خاص است. در قرآن در آیات بسیاری برگزیده شدن بنی اسرائیل توسط خدا تأیید می‌شود و آیات متعددی به این مسئله اشاره دارد:

ای فرزندان اسرائیل، نعمتی که من بر شما ارزانی کردم یاد کنید و من شما را به جهانیان برتری دادم. - سوره بقره، آیه ۴۷

ولیکن مهمترین تفاوت دید اسلامی با دید یهودی نسبت به برگزیده شدن آن است که قرآن میثاق بین خداوند و بنی اسرائیل را مشروط میداند. از این رو تنها در زمانی خداوند به پیمان خود با بنی اسرائیل عمل می‌کند که بنی اسرائیل نیز به وظیفه خود عمل کند.

ای فرزندان اسرائیل نعمتهایم را که بر شما ارزانی داشتم به یاد آورید و به عهد خود وفا کنید تا من نیز به عهد خود وفا کنم. - سوره بقره آیه ۴۰

ما از فرزندان اسرائیل سخت پیمان گرفتیم و به سویشان پیامبرانی روانه کردیم هر بار پیامبری چیزی بر خلاف دلخواهشان برایشان آورد گروهی را تکذیب می‌کردند و گروهی را می‌کشتند -سوره مائده آیه ۷۰

از این رو مهمترین تفاوت یهودیان و مسلمانان در برخورد با این مسئله آن است که یهودیان اعتقاد دارند حتی در صورتی که اعمال آنان درست نباشد پیمان خداوند با آنان لغو نمی‌شود و نعمتهای خدا از آنها سلب نمی‌شود و سرزمین موعود از آنان گرفته نمی‌شود؛ ولیکن قرآن تنها این پیمان را در صورتی معتبر میداند که بنی اسرائیل نیز به عهد خود وفا کنند.

و ما در زبور بعد از ذکر (تورات) نوشتیم که آن زمین (ارض موعود) را بندگان صالح من به میراث خواهند برد. سوره انبیاء آیه ۱۰۵

از این رو مسلمانان نابود شدن معبد سلیمان در اورشلیم به دست رومیان و پخش شدن آنها به ۱۲ قبیله را نشانه خشم خدا بر بنی اسرائیل میدانند در حالی که یهودیان اعتقاد دارند خداوند برای گسترش خوبی آنان در دنیا آنها را در بین همه مردم دنیا پخش کرد تا نوری در بین مردم غیریهود (ببینید نور در بین ملتها) (جنتیل) باشند. از این رو از دیدگاه قرآن فشارهایی که به یهودیان در کشورهای مختلف وارد می‌شد نشاندهنده خشم خدا بر آنان است.

و (یاد کن) هنگامی را که پروردگارت اعلام داشت که تا روز قیامت بر آنان (یهودیان) کسانی را خواهد گماشت که بدیشان عذاب سخت بچشانند آری پروردگار تو زودکیفر است و همو آمرزنده بسیار مهربان است. -سوره اعراف آیه ۱۶۷

تأثیر در بقیه ادیان[ویرایش]

آوی بکر محقق یهودی کنگره جهانی یهودیان اعتقاد دارد که مسئله برگزیدگی پایه و اساس رابطه بین یهود و غیر یهود (جنتیل) است. او می‌گوید که برگزیده شدن قوم یهود در غیریهودیان حس تحسین به همراه حسادت ایجاد کرده که باعث یهودستیزی شده است. او همچنین می‌گوید که مسیحیت نظر خود را نسبت به یهودیان تغییر داده است ولیکن اسلام هنوز این کار را نکرده و این یکی از موانع بزرگ رابطه اعراب و اسرائیل است.

نژاد پرستی[ویرایش]

بعضی مفسرین مانند زیو لوی فیلسوف اسرائیلی اعتقاد دارند که برگزیده شدن باید به همراه مبانی تاریخی در نظر گرفته شود. آنها می‌گویند که تفکر بیش از حد به برگزیدگی باعث یک نوع قوم محوری و نژادپرستی نسبت به بقیه مردم برگزیده نشده می‌شود.

همچنین بعضی دیگر اعتقاد دارند که کل اعتقاد به برگزیده شدن توسط یهودیان نژاد پرست است و باعث دید همراه با تحقیر نسبت به بقیه مردم (جنتیل) است؛ ولیکن اتحادیه ضد افتراء و موسسات یهودی دیگر اعتقاد دارند که برگزیده شدن در یهودیت نژادی نیست و بلکه بیانگر رابطه خاص بین قوم بنی اسرائیل و خداوند است.


بر اساس اعتقاد یهودیان مذهبی مهمترین عامل تفاوت آنها، اعمال و اجرای احکام الهی است که آنها را از بقیه جدا می کند و نه نژاد یهود.

عدم پذیرش آسان غیر یهودیان به یهودیت ، و عدم تبلیغات مذهبی برای دیگر اقوام و عدم اجازه ازدواج با دیگر ادیان ممکن است این اندیشه را به اشتباه بوجود آورد یهودیان نژاد پرستند. در حالی که وقتی جامعه امروزی یهودیان را در سراسر دنیا بررسی می‌کنیم همه نوع نژاد از سیاه پوستان گرفته تا نژاد چشم بادامی و یا نژاد سفید پوست دیده می‌شود. بنابراین یهودیان را نمی توان نژاد پرست خواند و تعصب آنها را مربوط به نژاد دانست.

چرا یهودیان تبلیغات مذهبی ندارند؟[ویرایش]

یهودیان در بیشتر طول عمر تاریخی خود دارای کشور و حکومت مستقل نبوده‌اند و در کشورهایی می زیسته اند که تغییر مذهب ساکنین آن کشور به یهودیت منع قانونی داشته است. بنا‌براین یهودیان همت و انرژی خود را بر تربیت و اصلاح فرزندان و همکیشان خود گمارده اند تا تبلیغ برای دیگران. و عادت به دعوت از سایر اقوام به دین خود ندارند. به این ترتیب آمار افراد تازه یهودی شده در جهان قابل توجه نمی باشد.

از جنبه دیگر، در بررسی الاهیات یهودی و روانشناختی متوجه این مساله می‌شویم که بخش احکام دین، از تاکید و وزن بسیاری نسبت به سایر بخشها برخوردار می باشد. بسیاری از مبانی طراحی ایمان، به احکام مربوط می شوند و بسیاری از احکام و حتی سنن ریشه‌ای از ایمان را با خود دارند. در واقع یک یهودی بخش مهمی از آیین پرستش خود را بر منای اجرای احکام قرار داده است. حجم زیاد احکام الهی یهود و جزییات بسیار آنها و اجرای درست و صادقانه آن احکام، احتیاج به جدیدت و باور اصیل (یهودی که از کودکی در یک خانواده یهودی بزرگ شده باشد) یهودیت دارد. بنابراین یهودیان براحتی نمی‌توانند باور دیگر افراد را به این احکام باور کنند. و فکر می کنند پذیرش بی قاعده افراد دیگر باعث لوث شدن احکام در اجرای آن توسط شخص جدیدالورود می‌شود.


نگاه یهودیان بر دیگر اقوام[ویرایش]

هر چند یهودیان در کتب خود از جمله تلمود بر علیه کافران، بتپرستان و مشرکان مطالبی دارند.واین حقیقت را هم نمی توان پوشیده داشت که در میان هزاران گفتار از صدها دانشمند یهود تعداد قلیلی یافت می شود که در آن احساس محبت برادرانه نسبت به افرادی که اهل ایمان و هم مذهب ایشان نیستند به نظر نمی رسد.و شاید سختی های زندگی و تجربیات تلخ بعضی از آن دانشمندان در گفتارهای تند و خشن منعکس گشته است. [۵] اما در عین حال در همین کتب مطالب بسیاری در مورد احترام به همنوع خیش و رعایت عدل و انصاف در مواجه با افراد غریبه بچشم می خورد.معروفترین آن قانون طلایی یا "همنوعت را مانند خودت دوست بدار" [۶] و یا «اگر گاو یا الاغ دشمنت را یافتی که گم شده و سرگردان است، البته آن را به او باز گردان.» (سفر خروج، 23: 4) و بسیاری جملات دیگر.[۷]و در برخی از جملات حتی نشان در دقدقه بین‌ الملی برای صلح و سلامتی جهانی دیده می شود. بعنوان مثال در زمان آبادی معبد بیت المقدس در جشن سالیانه ی سایبانها" ابتدا 70 قربانی به نیّت سلامتی 70 قوم جهان انجام داده و بعد قربانی سلامتی خود را تقدیم می کردند.[۸] و البته این در حالیست که با ظهور دیگر ادیان موحد ابراهیمی در طی 2000 سال اخیر اصولا نگاه آنان با پیروان این اقوام فرق می‌کند و رفتار با آنان را نیز قائل به احترام بیشتر نسبت به سایر اقوام می دانند.

یهودیان در احکام مذهبی خود در هنگام کسب کار و مبادلات تجاری همواره ملزم به رعایت اصول صداقت و انصاف شده‌اند و از این جهت معامله و خرید فروش با بیگانه نه‌تنها فرقی نمی کند بلکه خطا و بی‌انصافی در این رابطه، از زشتی و منع بسیار جدیتری برخوردار است چرا به این ترتیب نام خد-ای خود را در پیش سایر اقوام خوار می کنند. و این از نظر شرعیت یهودیت گناهی نابخشودنیست. [۹]

منابع[ویرایش]

  1. تثنیه ۷:۷
  2. خروج ۱۹:۵
  3. تثنیه۳۲:۲۸
  4. اشعیا ۱:۳
  5. دانشنامه اسلامی طهور بخش نظام دینی یهودیت تلمودی (اخلاق)[۱]
  6. کتاب تورات جلد سوم- ویقرا فصل 19 آیه 18 ویکی پدیا- قانون طلایی [۲]
  7. دانشنامه اسلامی طهور بخش نظام دینی یهودیت تلمودی (اخلاق)[۳]
  8. کتاب تورات جلد چهارم(اعداد) فصل 29 آیات 12-35
  9. هارامبام (موسی به میمون) میشنه تورا، قوانین توبه فصل 1 بند 4

منابع[ویرایش]

  • ویکی‌پدیای انگلیسی، Jews as a chosen people، بارگرفته شده در ۲۰ تیر ۱۳۹۱.
  • انجیل عهد عتیق و عهد جدید
  • قرآن
  • دائرةالمعارف یهودی: قوم برگزیده