پوبلیوس سپتیمیوس گتا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از پوبلیوس سپتیموس گتا)
پوبلیوس سپتیمیوس گتا
۲۳ مین امپراتور امپراتوری روم
Publius Septimius Geta Louvre Ma1076.jpg
سلطنت۲۰۹ - ۴ فوریه ۲۱۱
(همراه با سپتیموس سوروس و کاراکالا)
فوریه - دسامبر ۲۱۱
(همراه با کاراکالا)
پیشینسپتیموس سوروس (به‌تنهایی)
پسینکاراکالا (به‌تنهایی)
زاده۷ مارس ۱۸۹
رم
درگذشته۱۹ دسامبر ۲۱۱ (سال)
آرامگاه
-
نام کامل
پوبلیوس سپتیمیوس گتا
دودمانسِوِری
پدرسپتیمیوس سوروس
مادریولیا دومنا

پوبلیوس سپتیمیوس گتا (به لاتین: Publius Septimius Geta) یا به اختصار گتا (۷ مارس ۱۸۹ - ۱۹ دسامبر ۲۱۱) امپراتور روم بود که به طور مشترک با پدرش سپتیموس سوروس و برادر بزرگش کاراکالا از ۲۰۹ تا هنگام مرگش در ۲۱۱ بر روم فرمان می‌راند. او و برادر بزرگتر خود کاراکالا پس از مرگ پدرشان با وجود وساطت مادر بانفوذشان جولیا دومنا ناتوان در سهیم شدن و برابری قدرت‌های امپراتوری با خودشان بودند، که با قتل گتا توسط کاراکالا در دسامبر همان سال به اوج خود رسید.

زندگینامه[ویرایش]

پوبلیوس سپتیمیوس گتا در ۷ مارس ۱۸۹ در رم زاده شد. او پسر کوچک سپتیمیوس سوروس از همسر دومش جولیا دومنا بود. گتا همواره در مقایسه با برادر بزرگترش لوسیوس که در عین حال با عنوان کاراکالا جانشین امپراتور نیز بود در مقام دوم قرار داشت و همین مسئله سبب بروز درگیری‌هایی بین آن دو می‌شد و کاملا به واسطه گری مادر تاثیرگذارشان جولیا دومنا احتیاج داشت. سپتیمیوس سوروس تحت توصیه جولیا دومنا به منظور دلجویی از پسر کوچکشان در سال ۲۰۹ میلادی، عنوان آگوستوس را به او اعطا نمودند و گتا با عنوان کامل سزار پوبلیوس سپتیمیوس گتا آگوستوس (به انگلیسی: Caesar Publius Septimius Geta Augustus) در کنار پدر و برادرش به فرمانروایی پرداخت و در این حکمرانی مشترک مقام جولیا دومنا به عنوان مشاوره مورد اعتماد و اگوستا مقتدر برای شوهرش و یک مادر تاثیرگذار برای پسرانش بود و عناوین و قدرت زیادی گرفت، مانند "مادر اوردگاه شکست ناپذیر"، "مادر سنا"، "مادر میهن"، "مادر اگوستوس" و "مادر وستا" را بدست آورد، که نشان دهنده اهمیت و یک همانند کننده و نیروی پشت تاج و تخت شوهر و پسرانش بود. با این وجود که مقام امپراتور و اگوستوس مشترک به هر دو داده شده بود اما رقابت بین دو برادر فراتر از آن‌چیزی بود که به نظر می‌آمد. بخاطر اختلافات بین این دو پدرشان سپتیمیوس سوروس هیچ گونه قدرت واقعی را به آنها نداد و بجای آن همچنان همسرش جولیا دومنا را تا پایان عمر خود مسئول کمک کردن به خودش برای اداره کل امپراتوری روم کرد.

امپراتوری مشترک[ویرایش]

هنگامی که سپتیمیوس سوروس در ۴ فوریه سال ۲۱۱ در ابوراکوم واقع در انگلستان کنونی درگذشت، کاراکالا و گتا امپراتوران مشترک اعلام شدند و به رم بازگشتند. مادر آنها، جولیا دومنا توانست نفوذ سیاسی گسترده خودش را که در طول سلطنت شوهرش دارا بود حفظ کند و به سیاست ادامه دهد و با موفقیت اقتدار خود را بر سر دو امپراتور مشترک برقرار کرد. گفته می شود که در سفر از انگلیس به رم، دو برادر کاملاً از یکدیگر دور بودند، حتی یکبار در یک خانه اقامت نکردند و یا یک وعده غذایی مشترک نپذیرفتند.

حکومت مشترک آنها یک شکست سنگین و غیرقابل جبران بود، و انها در تصمیم گیری روزمره برای اداره امور امپراتوری به مادر خود روی آوردند که در گذشته به پدرشان هم کمک کرد تا امپراتوری را اداره کند. کاخ امپراتوری در رم به دو بخش کاملاً جداگانه تقسیم شده بود و در قلب کاخ که مکان ملاقات با سنا بود دربار مادرشان جولیا دومنا بود که زندگی می کرد که مرز بین آنها بود، در این تقسیم بندی هیچ یک از خادمان دیگری را به بخش خود اجازه نمی داد. آنها فقط در حضور مادرشان جولیا دومنا که به عنوان مادرشان، امپراتریس رسمی امپراتوری و پیا فلیکس آگوستا در کنار آنها در قدرت مستقر بود و همچنین واسطه ای بین دوتا امپراتور بود حضور داشتند، آن هم با یک محافظ بسیار سنگین و قوی نظامی و دست به شمشیر و با دقت زیاد در رفتار سربازان دیگری ملاقات می کردند و دائماً از ترور ترس داشتند. مشکلات بین برادران به جایی رسید که حتی مادرشان با وجود تاثیر مثبت و فراگیر خود بر آنها هم نتوانست مشکلاتشان را حل کند و آنها تصمیم گرفتند امپراتوری را به دو نیمه مساوی و خارج از قدرت مشترک یکدیگر تقسیم کنند، اما تحت کنترل و مخالفت مادرشان جولیا دومنا این اقدام آنها رد شد که به پسرانش گفت: "پسرانم، شما راهی به ظاهر راحت برای تقسیم زمین و دریا و دربار برای مشکلات پیدا کردید، اما چطور می خواهید مادرتان رو تقسیم کنید"، در این صورت بود که هر دو از تصمیم خود منصرف شدند، اما با این وضع همچنان اوضاع در وخامت بود، در حالی که در پایان سال ۲۱۱، اوضاع کاملاً غیرقابل تحمل شد. کاراکالا در جشن ساترنالیا (۱۷ دسامبر) به طور ناموفق سعی در کشتن گتا داشت. سرانجام، در روز ۲۶ دسامبر، کاراکالا که از سوی مادرش تشویق شد که در یک ملاقات صلح با برادرش در آپارتمان های او (جولیا) به مشکلاتشان پایان دهند ترتیب داد و کاراکالا از اعتماد مادرش سواستفاده کرده و نقشه قتل گتا را کشید، بنابراین گتا را در این ملاقات صلح از محافظین قوی نظامی خود محروم کرد، و سپس او را در آغوش جولیا دومنا که در هنگام اجرای ترور سعی در محافظ از پسرش را داشت توسط قاتلان خود در گارد پرتورین به قتل رساند.

کاراکالا دستور داد لعنت به یاد او نوشته شود، که به طور کامل انجام شد، همانطور که از سوابق باستان شناسی مشخص است. گزارش شده است، کاراکالا پس از آن توسط گناه ناشی از عمل خود مورد آزار و اذیت قرار گرفت، اما سعی کرد با اضافه کردن به این جنایت، تجویز کلیه پیروان سابق برادرش، آن را فسخ کند، او همچنین از رم غالبا فاصله گرفت و در خارج از شهر اقامت گزید و تمام امور دولت را در دستان مادرش جولیا دومنا گذاشت. کاسیوس دیو اظهار داشت که در این مدت بیش از ۲۰،۰۰۰ زن و مرد بی گناه به این اتهام کشته و یا مجازات شدند، حتی حدود ۲۰،۰۰۰ نفر از پیروان سلطنت برادرش را هم در این پاکسازی دخیل کرد و همه رو در بدترین شکل ممکن کشت.

نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]