فیلیپ عرب

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فیلیپ عرب
امپراتور روم
Bust of emperor Philippus Arabus - Hermitage Museum.jpg
دوران ۲۴۴–۲۴۹
نام کامل مارکوس ژولیوس فیلیپوس
لقب(ها) فیلیپ عرب
زادگاه شهبا
درگذشت ۲۴۹
محل درگذشت ورونا
پیش از دسیوس و هرنیوس اتروسکوس
پس از گوردیان سوم
همسر مارچا اوتاچیلیا سِویرا
فرزندان فیلیپوس دوم و یولیا سورینا

مارکوس ژولیوس فیلیپوس (به لاتین: Marcus Iulius Philippus Augustus) معروف به فیلیپ عرب (درگذشتهٔ ۲۴۹) امپراتور روم بین سال‌های ۲۴۴ تا ۲۴۹ بود.

سال‌های آغازین[ویرایش]

فیلیپ عرب با نام مارکوس ژولیوس فیلیپوس در شهبا (در نزدیکی بصری امروزی در سوریه) و در خانواده‌ای از چابک‌سواران برجسته با اصالت عربی زاده شد. در بحبوحهٔ جنگ امپراتوری روم با ساسانیان و به‌دنبال درگذشت تیمسیتئوس، فرماندهٔ پرتورین‌ها و پدر زن امپراتور گوردیان سوم، فیلیپ جانشین او شد.

در ۱۱ فوریه ۲۴۴ خبر مرگ گوردیان سوم منتشر شد. بنا بر منابع ساسانی او در نبرد میسیکه کشته شده بود اما فیلیپ، مرگ او را بر اثر ابتلا به بیماری اعلام نمود. در منابع یونانی اشاره‌ای به نبرد میسیکه نشده‌است و فیلیپ عرب را عامل مرگ امپراتور نوجوان می‌دانند. با مرگ گوردیان سوم، فیلیپ به مقام امپراتوری روم رسید و به سرعت عهدنامهٔ صلحی را با ساسانیان برای پایان بخشیدن به جنگ امضا کرد. پس از آن فیلیپ مدتی را به مبارزه با گوت‌ها و دیگر قبایل ناحیهٔ دانوب سپری نمود و سرانجام در سال ۲۴۸ میلادی به رم بازگشت تا در جشن هزارمین سال بنیادگذاری شهر شرکت جوید.

مرگ[ویرایش]

دوران فرمانروایی فیلیپ عرب با بحران واقعی سدهٔ سوم همراه بود. در این مدت قبایل متجاوز مرزهای امپراتوری روم را مورد تاخت و تاز خود قرار داده بودند. در داخل امپراتوری روم نیز جنگ داخلی به فرماندهی ژنرال‌های مخالف رخ می‌داد. فیلیپ عرب در سال ۲۴۸ میلادی، دسیوس را برای مقابله با تهاجم گُت‌ها به منطقهٔ دانوب فرستاد. دسیوس توانست بر گُت‌ها چیره شود. این موفقیت اولیه سبب شد تا سپاهیانش او را امپراتور بنامند. سپس دسیوس به سرعت با لشگریانش به سوی رم حرکت کرد. فیلیپ عرب نیز پس از اطلاع از این رویداد با سپاهیانش برای مقابله با دسیوس از رم خارج شد. دو سپاه در تابستان سال ۲۴۹ میلادی، در ورونا (واقع در ایتالیای امروزی) با یکدیگر روبرو شدند. فیلیپ در سپتامبر همان سال شکست خورد و کشته شد. پس از کشته شدن فیلیپ عرب، سنای روم دسیوس را به عنوان امپراتور جدید به رسمیت شناخت.

منابع[ویرایش]