آرتاباسدوس

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
آرتاباسدوس
Ἀρταύασδος
Արտավազդ
امپراتور بیزانس (روم شرقی)
Seal of Artabasdos (Schlumberger).png
دوران ۷۴۱ ۷۴۳
درگذشت ۷۴۳
پیش از کنستانتین پنجم
پس از کنستانتین پنجم
همسر آنا
دودمان -

آرتاباسدوس (به یونانی: Ἀρταύασδος، به ارمنی: Արտավազդ) (درگذشتهٔ ۷۴۳) ژنرالی ارمنی و امپراتور روم شرقی برای مدت کوتاهی از ۷۴۱ تا ۷۴۳ بود.

زندگینامه[ویرایش]

آرتاباسدوس ژنرالی ارمنی[۱] و فرماندار شهر نظامی آرمنیاکون بود.[۲] او در ۷۱۵ با آنا، دختر لئوی ایسوریایی، فرماندهٔ لشکریان آناتولی نامزد شد و لئو را در شورش علیه تئودوسیوس سوم، امپراتور وقت بیزانس یاری نمود. لئو در ۷۱۷ تئودوسیوس را از قدرت برکنار و خودش باعنوان لئوی سوم بر تخت نشست.[۱] آرتاباسدوس در همان سال با آنا ازدواج نمود[۱] و مقام کُنتِ اوپسیکیون، بزرگترین شهر نظامی بیزانس در شمال‌شرقی آسیای صغیر در نزدیکی قسطنطنیه و با اهمیت نظامی بالا به او اعطا شد.[۲]

پس از آنکه لئوی سوم در ۷۴۰ درگذشت، پسرش کنستانتین پنجم که به‌مدت ۲۰ سال عنوان امپراتور مشترک با پدرش را داشت جانشین او شد.[۲] با این حال هنگامی که کنستانتین برای مقابه با تهدیدات مسلمانان به مرزهای شرقی رفته بود آرتاباسدوس علیه او سر به شورش برداشت.[۳] کنستانتین به آموریوم[۳] در شهر نظامی آناتولیکون، جایی که پدرش پیشتر فرماندار آن بود گریخت[۲] و در قسطنطنیه اعلام شد که او کشته شده است.[۳] این خبر مورد استقبال اهالی قرار گرفت و آرتاباسدوس که از حمایت روحانیون و مردم عادی طرفدار استفاده از شمایل‌های مذهبی قرار داشت در ۷۴۱ به‌عنوان امپراتور جدید بیزانس بر تخت نشست.[۴]

اما کنستانتین پنجم که از حمایت لشکریان موافق شمایل‌شکنی در آسیای صغیر برخوردار بود[۴] و در این مدت توانسته بود پایگاهی برای خود در آموریوم برپا سازد، در ۷۴۳ به سوی قسطنطنیه لشکر کشید و در سپتامبر همان‌سال شهر را محاصره نمود.[۲] دیری نپایید که او توانست وارد شهر شده و قدرت را در دست گیرد.[۲] کنستانتین سپس فرمان به کور کردن چشمان آرتاباسدوس و پسرانش داد و برخی از حامیانشان را نیز اعدام نمود و خود بار دیگر با عنوان کنستانتین پنجم بر تخت امپراتوری بیزانس نشست.[۲]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ Jennifer Lawler. Encyclopedia of the Byzantine Empire. McFarland & Co. (Original from the University of California)، 2004. شابک ‎۰۷۸۶۴۱۵۲۰۷. 
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ ۲٫۵ ۲٫۶ Andrew Louth. Greek East and Latin West: the church, AD 681-1071. St Vladimir's Seminary Press, 2007, شابک: ‎۰-۸۸۱۴۱-۳۲۰-۸. Google Books, (بازبینی به تاریخ ۱۰ فوریه ۲۰۱۱).
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ Saint Nicephorus (Patriarch of Constantinople). Short history. Dumbarton Oaks, 1990, شابک: ‎۰-۸۸۴۰۲-۱۸۴-X. Google Books, (بازبینی به تاریخ ۱۰ فوریه ۲۰۱۱).
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ Inc Icon Group International. Byzantine: Webster's Quotations, Facts and Phrases. ICON Group International, 2008, شابک: ‎۰-۵۴۶-۶۵۷۰۰-۱. Google Books, (بازبینی به تاریخ ۱۰ فوریه ۲۰۱۱).