گنبد آسمان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
Scheme of things1475.gif

گنبد آسمان همان آسمان است که به عنوان یک گنبد سه بعدی درک شده است. با توجه به تورات خداوند گنبد آسمان را خلق کرد تا آب‌های مافوق زمین را (منابع باران) از آب‌های زیرین (در زیر زمین) جدا کند. لغت فرمامنت (گنبد آسمان) انگلیسی شدهٔ لغت لاتینی فرمامنتیوم است که در ولگیت مشاهده می‌شود.

در انجیل[ویرایش]

لغت گنبد آسمان در تورات خلقت روایت شده است. خداوند گفت:بگذارید میان آب‌ها گنبدی باشد تا آب‌ها را از آب‌ها جدا کند. و داستان این گونه بود. و خداوند گنبد رابهشت نام نهاد. بنابر این بعد از ظهر و صبح روز دوم بود. یک طرفدار مطلق معنی با ترجمهٔ لفظی تفسیرانجیل و متون غیر متعارف مرتبط یک کیهان شناسی را ارائه می‌دهد که با دانش علمی مدرن همخوانی ندارد. گنبد آسمان یک سقف فوق العادهٔ چادر مانند بود که از مصالح کریستال شکل جامد ساخته شده بود که با توجه به خطوط باستانی قرن دوم یا سوم کتاب (باروک ۳)آسمان ممکن بوده توسط برج‌ها سوراخ شود. پنجره‌های بسیاری داشته که بعضی از آن‌ها برای ماه و خورشید بازو بسته می‌شدند تا از بینشان عبور کنند و یا به آب‌های بالا اجازهٔ پایین آمدن به عنوان باران بدهند. در بالا همچنین انبارهای برف و تگرگ وجود داشت. ستاره‌ها اشیا ی کوچکی بودند که به سطح آن وصل شده بودند. دانشنامهٔ یهودی گنبد آسمان را چنین توصیف می‌کند: ابری‌ها ملاحظه کرده‌اند که زمین یک صفحه و یا تپه‌ای شکل داده شده مثل یک نیم کره شناور روی آب است. بالای آن طاق صلب بهشت کمان زده است. به این طاق نورها و ستاره‌ها وصل شده‌اند. این نما خیلی حقیر است که پرنده‌ها در آن اوج می‌گیرند و در پهنای آن پرواز می‌کنند.

نظریه‌های مسیحیت[ویرایش]

آگوستین نوشته است که: آموزه‌های زیادی روی طبیعت گنبد آسمان صرف شده است."ما شاید این نام را برای درک اینکه گنبد آسمان بی حرکت نیست بلکه صلب است بر آن نهاده‌ایم. او نوشته است که سن بازیل به گنبد آسمان متحرک اعتراض کرده است. با توجه به گفته‌های سن توماس آکوییناس: گنبد آسمان طبیعتی جامد داشته و بالای ناحیه‌ای از آتش است که در آن همهٔ بخارها باید تحلیل بروند. انقلاب کوپرنیک در قرن ۱۶ به تجدید نظر هدایت کرد که در ۱۵۵۴ جان کالوین نظریه داد که: ابرها به "گنبد آسمان" ترجمه شده‌اند. او که در رشتهٔ هوا و فضا و هنرهای مبوطه تحصیل کرده بود نوشته است: بگذارید در جایی دیگر برود. به گفتهٔ کالوین تورات باید با مسیحیت محبوب و مرتبط با کیهان شناسی مطابقت کند یا نباید پذیرفته شود. او به گفت (موسس) باید ما را به جای ستارگان ستایش کنند. کالوین (دکترین از محل اقامت) اجازه داد تا پروتستان‌ها کشف علم را بدون انکار توانایی کتاب مقدس بپذیرند. به گفتهٔ بعضی کاتولیک‌ها انجیل به سادگی ایده‌های کیهان شناسی مکتوب رایج زمان را انعکاس می‌دهد.

تغییرات علمی[ویرایش]

نوشتار اصلی: کره آسمان

یونانیان و رواقیان یک نیم کرهٔ معنوی را بعد از کشف حالت کروی زمین در قرون ۳ تا ۴ قبل از میلاد پذیرفتند. قرون وسطی استادانه کیهان شناسی را که با ایدهٔ فیلسوفان یونان یعنی ارسطو و بطلمیوس آمیخته می‌شد قبول کردند. این کیهان شناسی گوی‌های معنوی را با مرکزیت زمین درگیر کرد. دورترین نقطهٔ خارج گوی شامل ستاره‌ها و شرایط گنبد آسمان بعداً به این گوی انتقال یافت.(۷ گوی داخلی برای ۷ طبقهٔ آسمان بود و ترتیب آن‌ها در نام گذاری روزهای هفته باقی نگه داشته شده است.)حتی مدل کوپرنیک‌ها شامل یک کرهٔ خارجی بود که ستاره‌ها را نگه می‌داشت (و با داشتن چرخش روزانهٔ زمین روی محور خود به گنبد آسمان اجازهٔ ساکن ماندن را می‌داد.) مطالعات برهه تیکو در زمینهٔ نو اختر ۱۵۷۲ و ستارهٔ دنباله دار ۱۵۷۷ برای اولین بار ایدهٔ وجود گوی‌های جامد، منحرف نشدنی و اشیا مادی را به چالش می‌کشید. در ۱۵۸۴ برونو یک کیهان شناسی را بدون گنبد آسمان پیشنهاد کرد: یک جهان ابدی که در آن ستاره‌ها در واقع خورشیدها هستند که سیستم سیاره‌ای خودشان را دارند. بعد از اینکه گالیله شروع به استفاده از تلسکوپ برای آزمودن آسمان کرد مخالفت با تکامل بهشت‌ها سخت تر شد تا جایی که نیاز به منطق ارسطویی بود. در ۱۶۳۰ مفهوم گوی‌های جامد دیگر برجسته و غالب نبود.

در فرهنگ‌های متفاوت[ویرایش]

Flammarion.jpg

حکاکی فلاماریون (۱۸۸۸) یک مسافر را مجسم می‌کند که به لبهٔ زمین صاف رسیده است و سر خود را به گنبد آسمان چسبانده است. مفهوم آسمان به عنوان جسم جامد (بر یک گسترهٔ اتمسفر مانند ترجیح داده شده) میان تمدن‌های باستانی و فرهنگ‌های اخیر، به همراه یونان باستان , مصر , چین , هند , بومیان استرالیا و همچنین مسیحیان اولیه گسترده شده بود. آسمان در اساطیر و اشعار بین النهرینی و هند و اروپایی بصورت گنبدی جامد که بر فراز زمین کمان زده ترسیم شده است. خدای آسمان سومریان آن , این گنبد آسمان مانندها را "بهشت‌ها " نام گذاری کرد که خدای باد صفحهٔ صاف زمین زیر را از دریاهای اصلی بالای گنبد آسمان جدا کرده است. هندیان باستان همچنین به آسمان صلب اعتقاد داشته‌اند. ریگ ودا گفته است: "آسمان و زمین سخت و محکم هستند." این دستیابی به کیهان شناسی احتمالاً جهانی است و همچنین با اسطوره‌های جهان جدید روبرو می‌شود.

منابع[ویرایش]

  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Firmament»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۷ آذر ۱۳۹۲).