آمیزش جنسی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
این مقاله به آمیزش جنسی در تمامی موجودات زنده اختصاص دارد. برای مطالعه روابط جنسی در انسان‌ها، به مقاله آمیزش جنسی در انسان و برای حیوانات به مقاله جفت‌گیری مراجعه نمایید.
آمیزش جنسی در انسان، اثری از ادوارد-هنری آوریل

آمیزش جنسی ،مباشرت،جِماع،سکس یا خفت و خیز[۱] به عمل تولید مثلی‌ای گفته می‌شود که در آن اندام تناسلی جنس نر (در انسان و حیوانات رده بالای دیگر)یعنی کیر وارد اندام تناسلی ماده یعنی مهبل شده، و در صورت موفقیت، سلول‌های اسپرم جنس نر را وارد بدن جنس ماده کرده و تخمک‌های جنس ماده را باردار می‌کند. این کار باعث تشکیل اندامگان جدیدی می‌شود. در برخی از مهره داران مانند ماهی، تخم‌ها در خارج از بدن ماهی پراکنده و بصورت خارجی باردار می‌شوند.[۲] در هنگام آمیزش جنسی در انسان به صورت موقت به دلیل تحریک سیستم عصبی اجسام غارِی پس از تحریک جنسی بطور ناگهانی مقدار زیادی خون شریانی وارد آرتریولهای متسع می‌شود. تا تمام سیستم سینوزوئیدی و اجسام غاری را باز کند و تعادل جدیدی در فشار برقرار نماید (نعوظ کامل آلت مردانه)؛ در همین زمان برای حفط نعوظ فقط مقادیر آستانه‌ای جریان خون وارد جسم غاری می‌شوند و آن را ترک می‌کنند. پر شدن رگهای فیستول مانند از خون، موجب بزرگتر شدن آلت مردانه و سفت شدن بدنه آن می‌شود که نعوظ (شق کردن) نامیده می‌شود. این کار ورود آلت مرد در مهبل زن را تسهیل می‌کند. به اوج رسیدن و پایان آمیزش جنسی هر دو با خروج منی (حاوی اسپرم‌ها و مایع حاوی مواد غذایی، آب، نمک و متابولیت‌ها) درون کانال مهبلی زن پایان می‌پذیرد(ارگاسم).[۲] آمیزش جنسی معمولا بین دو انسان از جنس مخالف یا هم جنس صورت می گیرد.

نامگذاری

آمیزش جنسی (سپودن) در زبان عامیانه «کردن» و هم چنین «گائیدن» (از فعل «گادن» و اسم« گاد» که در زبان پهلوی در معنای رابطه جنسی به کار می‌رفته) نامیده می‌شود.[۳] «سکس» (Sex) برابر آن در زبانهای انگلیسی و فرانسه است که در زبان رسمی معمولاً از آن استفاده می‌شود.

شاهدی که لغت نامه دهخدا (مدخل «گائیدن») بر معنای گائیدن آورده بیتی است که شعوری از ابوالمعالی نقل کرده:[۴]

زن گرفتن سود دارد لیک ذوق دل نبود می‌کند دفع وطر گائیدنش دردسر است.

دهخدا در مدخل «گادن» بیت زیر را از سوزنی نقل می‌کند:[۵]

به داد و به گاد است میل تو لیکن به دادن سواری به گادن پیاده.
آمیزش جنسی اثر تؤدور گریکالت

تاریخچه

در دهه‌ی ۱۸۷۰، در میان حامیان روابط جنسی آزاد نیز مانند دیگر جریان‌های رادیکالیسم آمریکایی، هر دو قطب فردگرا و اشتراک‌گرا وجود داشتند. جان هامفری نویه (John Humphery Noyes) به مدت سی سال، با نوعی استبداد رابطه ی جنسی اشتراکی را در جامعه‌ی اونیدا (Oneida) حفظ کرد. وی مخالف آمیزش جنسی دائم یک زوج بود و به تولید نژاد بهتر اعتقاد داشت. او روشی برای کنترل موالید بدین صورت ابداع کرد که مردان یاد بگیرند که مجاری انزال را در زمان آمیزش منقبض و از انزال جلوگیری کنند. تکمیل فراگیری این روش طول می‌کشید بنابراین مردان مسن‌تر با زنان جوان‌تر هم‌بستر می‌شدند و مردان جوان که هنوز قادر به جلوگیری از انزال نبودند با زنان یائسه نزدیکی می‌کردند. نویه نظام خود را «خویشتن‌داری» مردانه می‌نامید و معتقد بود که این روش بر اساس تبادل تاثیرات مغناطیسی و الکتریکی بین مردان و زنان ، صورتی کمال‌یافته‌تر از رابطه‌ی جنسی را امکان‌پذیر می‌کند. عقاید نویه در مورد تغییر روابط جنسی در اواخر سده‌ی نوزدهم و اوایل سده‌ی بیستم مورد اقتباس طرفداران اصلاح روابط جنسی قرار گفت.[۶]

در حیوانات

نوشتار اصلی: جفت‌گیری
آمیزش جنسی شیر نر و ماده
آمیزش جنسی مگس

در برخی حیوانات مانند گوسفند یا پرندگان، نزدیکی جنسی تنها بشکل فصلی انجام می‌پذیرد. در فصل جفت گیری، هورمون‌هایی در جنس مذکر و مؤنث تولید شده که دستگاه‌های تناسلی آنها را برای آمیزش آماده می‌کند. در فصل‌های غیر باروری سطح هورمون‌ها آنقدر پایین می‌افتد که حیوانات قدرت بارور کردن را نداشته و میلی به انجام آمیزش جنسی نیز ندارند.[۲]

پیوند به بیرون

جستارهای وابسته

منابع و پانویس

  1. فرهنگ فارسی معین
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ Sexual intercourse, Encyclopædia Britannica.
  3. لغت نامه دهخدا - گادن
  4. منبع در لغت نامه دهخدا مدخل «گاییدن»: شعوری (ج ۲ ورق ۳۰۱).
  5. لغت نامه دهخدا مدخل «گادن
  6. «زنان در تکاپو» فمینیسم و کنش اجتماعی- اثر شیلا روباتام- ترجمه حشمت‌الله صباغی- نشر شیرازه- چاپ اول ۱۳۸۵- ص۱۲۴-۱۲۵
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ آمیزش جنسی موجود است.