کاندوم

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
«کاپوت» تغییر مسیری به این صفحه است. برای کاربردهای دیگر کاپوت (ابهام‌زدایی) را ببینید.
یک کاندوم نیمه باز

کاندوم (به انگلیسی: Condom) یا کاپوت یا غلاف، پوششی کشسان است که از تماس مستقیم آلت تناسلی مرد با اندام شریک جنسی او جلوگیری می‌کند و احتمال تماس ترشحات جنسی میان آن‌ها را از بین می‌برد. این وسیله به منظور پیشگیری از بارداری و همچنین جلوگیری از انتقال بیماری‌های آمیزشی به کار می‌رود. سطح برخی کاندوم‌ها برای بالا بردن اطمینان در جلوگیری از بارداری، از مایع اسپرم‌کُش پوشیده شده‌است.

تاریخچه[ویرایش]

تاریخچه کاندوم در اروپا از قرن شانزدهم آغاز می‌شود، هنگامی که بیماری آمیزشی سفلیس همه گیر شده بود. پزشکی ایتالیایی به نام گابریل فالوپیو، همان کسی که لوله‌های رحم را در بدن زن شناسایی کرد و این لوله‌ها به نام او لوله‌های فالوپ خوانده می‌شود، در سال ۱۵۴۰ درباره سفلیس نوشت و استفاده از کیسه چندلایه پارچه‌ای خیسانده شده در محلولی از نمک یا گیاهان دارویی را برای مردان ماجراجو توصیه کرد. بعدها در دوره رنسانس ساخت کاندوم از روده و مثانه حیوانات متداول شد اما این کاندوم‌ها گران بودند و دسترسی به آنها مشکل بود و در نتیجه اغلب هر کاندوم چندین بار استفاده می‌شد. هنگامی که چارلز گودیر در سال ۱۸۴۴ فرایند ولکانیزاسیون لاستیک را اختراع کرد یعنی افزودن گوگرد یا سایر مواد شیمیایی به لاستیک که آن را انعطاف‌پذیرتر می‌کند، ناخواسته باعث آغاز عصر کاملاً جدیدی در پیشگیری از بارداری با ساخت کاندوم‌های لاستیکی شد. کاندوم‌های لاستیکی قابلیت کش‌آمدن داشتند و مانند کاندوم‌های روده گوسفند به سادگی پاره نمی‌شدند؛ اما کاندوم‌های لاستیکی هنوز بسیار ضخیم بودند، و مشکل استفاده چندباره به جای خود باقی بود.

اختراع لاتکس در دهه ۱۹۲۰ تحول جدیدی در استفاده از کاندوم را به وجود آورد؛ کاندوم‌های لاتکس مستحکم‌تر و نازک‌تر از کاندوم‌های لاستیکی بودند، و تاریخ انقضای ۵ ساله (در مقایسه با سه ماه برای کاندوم لاستیکی) داشتند، و مهمتر این که با توجه به ارزان بودن‌شان یک‌بارمصرف بودند. استفاده از کاندوم با به بازار آمدن قرص‌های پیشگیری از بارداری در دهه ۱۹۶۰ کاستی گرفت، اما در دهه ۱۹۸۰ با ظهور بیماری ایدز دوباره فروش کاندوم بالا رفت.[۱]

باتوجه‌بدین‌که لاتکس باید به صورت تازه استفاده‌شود، در نتیجه بیشتر کارخانه‌های آن در مالزی، تایلند و یا دیگر کشورهای استوایی که دارای دسترسی مستقیم به لاتکس می‌باشند، تأسیس می‌گردند.[۲]

گونه‌ها[ویرایش]

کاندوم‌ها دارای دو دستهٔ اصلی «زنانه» و «مردانه» اند.

کاندوم مردانه پوششی است که روی آلت راست شدهٔ مرد کشیده می‌شود. کاندوم در صورت استفادهٔ درست می‌تواند تا ۸۰-۹۰[نیازمند منبع] درصد از بارداری ناخواسته و انتقال ایدز و هپاتیت سی[۳] و دیگر بیماری‌های آمیزشی جلوگیری کند. کاندوم مردانه در درمان انزال زودرس مردان نیز کاربرد دارد و برای بهبود توان نعوظ در مردان پیر یا کم‌توان نیز به کار می‌رود[نیازمند منبع].

کاندوم زنانه برای زنانی مناسب است که نمی‌توانند شوهر (یا شریک جنسی) خود را متقاعد به پوشیدن کاندوم مردانه بکنند ولی این کاندوم به کارآمدی نوع مردانه نیست و امکان بارداری ناخواسته در آن وجود دارد. همچنین باید توجه داشت که هرگز نباید کاندوم زنانه و مردانه را همزمان استفاده کرد چون ممکن است کاندوم پاره شود و ترشحات انتقال یابد[نیازمند منبع].

برای جلوگیری از انتقال ویروس‌هایی مانند اچ‌آی‌وی، هپاتیت نوع ب و ث جنس کاندوم باید لاتکس یا پلی‌یورتان باشد[نیازمند منبع].

روش استفاده از کاندوم مردانه[ویرایش]

چگونگی استفاده از کاندوم

استفاده از کاندوم مردانه باید پیش از شروع نزدیکی آغاز شود زیرا ترشحاتی که مردان پیش از انزال کامل دارند، ممکن است حاوی ویروس‌هایی نظیر اچ‌آی‌وی باشد و باعث سرایت بیماری گردد؛ همچنین در مواردی که بیم بیماری نیست برای کاهش احتمال بارداری ناخواسته باید از تماس با این ترشحات جلوگیری کرد چون احتمال وجود اسپرم در آن‌ها صفر نیست.

کاندوم را باید بر روی آلت در حال نعوظ (راست شده) کشید و از آن طوری استفاده کرد که فضای خالی کوچکی در انتهای آن باقی بماند تا در زمان انزال مایع منی در آن جمع شود. کاندوم باید تمامی طول آلت مردانه را تا ته بپوشاند. بلافاصله پس از انزال، در حالی که آلت هنوز در حالت نعوظ قرار دارد، باید نزدیکی را خاتمه داد و کاندوم مردانه را درآورد. خروج بایستی با گرفتن لبه کاندوم صورت گیرد تا از سر خوردن کاندوم و نشت منی جلوگیری شود.

هر کاندوم مردانه را باید تنها یک بار استفاده کرد و پس از مصرف از بین برد. در زمان استفاده باید دقت کرد که کاندوم سوراخ نباشد و یا در اثر تماس با ناخن یا اجسام دیگر پاره نشود. هم‌چنین قبل از استفاده از کاندوم باید به تاریخ پایان مصرف آن توجه کرد و از استفاده از کاندوم‌های شکننده و چسبناک که احتمال پاره شدن دارند خودداری کرد. باید آن را از حرارت، نور و رطوبت دور نگه داشت زیرا این عوامل احتمال پارگی یا سوراخ شدن آن را افزایش می‌دهد.

در صورت پاره شدن کاندوم مردانه در حین مقاربت، باید مقاربت را بلافاصله متوقف کرده و از کاندوم جدیدی استفاده نمود. هم‌چنین ممکن است اسنتفاده از روش‌های دیگر پیشگیری از بارداری در این موارد ضروری باشد[نیازمند منبع].

کاندوم مردانه نباید با مواد چرب (مانند وازلین) آغشته شود چون این مواد باعث صدمه به آن و از بین رفتن خاصیت پیشگیری کاندوم می‌شوند. برای لیز کردن کاندوم می‌توان از ژل‌های روان‌کننده (لوبریکانت) مبتنی بر آب که در داروخانه‌ها به فروش می‌رسند استفاده کرد.

انتخاب کاندوم[ویرایش]

کاندوم یک وسیلهٔ بهداشتی به شمار می‌رود و گزیدن کاندوم مناسب و استاندارد با سلامتی جنسی کوتاه مدت و دراز مدت مرد و شریک جنسی او ارتباط مستقیم دارد. بنا بر توصیه‌های اف‌دی‌ای، در هنگام خرید باید به موارد زیر توجه کرد:[۴]

  1. کاندوم از جنس لاتکس باشد.
  2. کاندوم در بسته بندی مناسب باشد و به هیچ عنوان باز، درز دار، سوراخ، یا خراشدار نباشد. به تاریخ انقضا، و محل ساخت کاندوم (با عبارت Made in) دقت شود.
  3. کاندوم باید روی آلت جنسی را کامل بپوشاند.
  4. در صورت استفاده از روان‌کننده‌ها (Lubricant)، تنها از نوع آبی (water-based lubricant) باشد.
  5. از استفاده از مواد زائد، بویژه کرم‌های مجزای ضمیمه شده، بشدت پرهیز نمایید. بسیاری از محلول‌های شیمیایی استفاده شده موجب آسیب‌های جنسی کوتاه مدت و دراز مدت می‌شوند.

نکات دیگری که می‌تواند در شناسایی برند کاندوم کمک کنند:

  • داشتن استانداردهای بین‌المللی مانند اف‌دی‌ای FDA، می‌توانند کمک خوبی در انتخاب کاندوم باشند. هرچند داشتن گواهی اف‌دی‌ای FDA برای فروش کاندوم‌ها در ایران الزامی نیست، اما داشتن گواهینامه اف‌دی‌ای نشاندهده تایید و آزمایش برند با دقت ۹۹٫۶ درصد توسط وزارت بهداشت آمریکا، و تایید سالم بودن برند توسط اف‌دی‌ای است.[۵]

برای اطلاع از این موضوع که یک کاندوم دارای گواهی FDA (وزارت بهداشت آمریکا) است یا خیر، به صفحه اصلی FDA (بخش تجهیزات پزشکی) مراجعه کرده و نام کاندوم را در جای خالی "Device Name" تایپ و جستجو کنید. این سایت تنها سایت رسمی اف‌دی‌ای FDA برای کاندوم می‌باشد. صرف اعلام سازنده، و تایپ عبارت FDA بر بسته بندی‌ها، نشاندهندهٔ احراز این گواهی نیست.

  • سایت کاندوم دپات در فلوریدای آمریکا وبسایت، همه ساله رده بندی از کاندوم‌های برتر سال را ارایه می‌دهد.

تهیهٔ کاندوم[ویرایش]

در بسیاری کشورها کاندوم علاوه بر این که از طریق داروخانه قابل تهیه‌است، از طریق مراکز بهداشتی نیز به رایگان قابل تهیه می‌باشد. در ایران، کاندوم مردانه را می‌توان از خانه‌های بهداشت روستایی، مراکز بهداشتی–درمانی روستایی و شهری، درمانگاه‌های دولتی و کلینیک‌های مشاوره بیماریهای رفتاری به صورت رایگان دریافت کرد.[۶] همچنین تمام داروخانه‌ها در ایران موظفند بدون پرس و جو کاندوم را به هر خریدار، صرف نظر از سن و جنس بفروشند. در برخی شهرهای ایران امکان سفارش اینترنتی کاندوم مردانه و دریافت پستی آن نیز وجود دارد.[۷][۸] به تازگی امکان تهیه کاندوم در فروشگاه‌های زنجیره‌ای تهران فراهم شده‌است[نیازمند منبع].

در ایران، محافظ بهداشتی (کاندوم) به عنوان یکی از کالاهای "غیرضرور و لوکس"، با تصویب دولت، ثبت سفارش وارداتش به کشور ممنوع شد. در این باره می‌توان به چند دلیل احتمالی اشاره کرد: ممکن است مسئولان دولتی، واردات محافظ بهداشتی را با هدف پیشبرد سیاست افزایش جمعیت در کشور، ممنوع کرده باشند. ممکن است مسئولان، واردات محافظ بهداشتی را با هدف کمک به تولید ملی ممنوع کرده باشند. اگر چنین باشد، بحث سوق دادن غیراقناعی جامعه به سمت افزایش زاد و ولد منتفی است و این تصمیم گیری، جنبه اقتصادی می‌یابد. سالانه بیش از ۷۰ میلیون، قطعه محافظ بهداشتی در داخل کشور تولید می‌شود. این رقم، سه چهارم نیاز مردم ایران به این کالا را تامین می‌کند. با ممنوع شدن واردات این کالا به ایران، خلا و کمبودی در بازار بوجود می‌آید که معلوم نیست چگونه می‌خواهد پر شود و باز هم این سوال پرسیدنی است که این کالا به چه دلیل جزو کالاهای لوکس و غیرضروری قلمداد شده است، ممکن است مسئولان، واردات محافظ بهداشتی را با این تلقی ممنوع کرده باشند که این کالا، صرفاً از سوی اقشار خاصی از مردم ایران مصرف می‌شود و همگان را با آن سر و کاری نیست.[۹]

کاندوم‌ها در ایران[ویرایش]

مارکهای کاندوم مختلفی در ایران وجود دارد. به علت شرایط فرهنگی و قانونی در ایران، تبلیغ کاندوم در این کشور آسان نیست.

در زیر فهرستی از انواع رایج کاندوم‌های مردانه در ایران به ترتیب الفبا، آمده‌است (فهرست ممکن است کامل نباشد).

نام مارک مبدأ مارک نوع مارک کشور تولید کننده گواهی FDA وب‌گاه
آنیتا (ANITA) Local ندارد
اوکاموتو (OKAMOTO) ژاپن Global ژاپن/غیره دارد www.okamoto-condoms.com
پروف (PROOF) دارد
تروجان (TROJAN) آمریکا Global آمریکا/غیره دارد www.trojancondoms.com
دیورکس (DUREX) Global چین دارد www.durex.com
رومانتیک (ROMANTIC) مالزی دارد
ریلکس (RELAX) ایران Local/Iran مالزی ندارد www.relax-condoms.com
سیمپلکس (SIMPLEX) اندونزی Local اندونزی ندارد
شوت (SHOOT) ایران Local/Iran احتمالاً تایلند ندارد
کراون (CROWN) ژاپن Global ژاپن دارد
لایف اپل (LIFE APPLE) ایران Local ایران ندارد
مجستیک (MAJSTIC) ایران Local مالزی دارد
ناچ کودکس (NACH KODEX) ایران Local چین دارد www.nachkodex.com
ورتکس (VERTEX) آمریکا Global دارد
گودلایف (GOODLIFE) ایران Local/Iran مالزی ندارد
های (HI) Local ندارد

کاربرد در روسپی‌گری[ویرایش]

به علت نگرانی از گسترش بیماری‌های آمیزشی، روسپی‌خانه‌ها و روسپی‌ها از مصرف کنندگان اصلی کاندوم اند. در کشور چین در شهرهایی که میزان تن‌فروشی بالا است، دستگاه‌های خودکار فروش کاندوم در خیابان‌ها برای افراد با رفتارهای پرخطر در اختیارشان قرار داده شده‌است.[۱۰]

در کشور کامبوج نیز پس از آغاز برنامهٔ گسترش استفاده از کاندوم، نرخ حاملان ویروس اچ آی وی از ۳٫۷ در صد به ۰٫۹ کاهش یافت. اگرچه این برنامه‌ها، به تلاش‌های دولت برای برخورد خشونت‌آمیز با تن‌فروشی ضربه زد.[۱۱]

کاندوم استفاده شده که در خیابان انداخته‌اند.

با این وجود برخی از مشتریان روسپی‌ها، از کاربرد کاندوم خودداری می‌کنند برای نمونه، در آفریقای جنوبی ٪۴۷ در صد کامیوندارانی که با فاحشه‌ها رابطهٔ جنسی دارند همیشه از کاندوم استفاده نمی‌کنند. ۱۳٪ هرگز از آن استفاده نمی‌کنند و ٪۶۶ این افراد نیز اعلام کرده‌اند که نشانه‌های بیماری‌های آمیزشی را در بدن خود مشاهده کرده‌اند.[۱۲]

در کشورهای همچون نیوزلند جریمه‌هایی تا دوهزار دلار برای افرادی که از کاندوم در ارتباط جنسی خود با روسپیان استفاده نکنند درنظر گرفته شده‌است.[۱۳]

تولید کنندگان عمده کاندوم[ویرایش]

یک تحلیل گر اندازه بازار کاندوم را به عنوان چیزی که «ذهن را به تأمل وا می‌دارد» توصیف کرده‌است. تولید کنندگان کوچک پرشمار، گروه‌های غیر انتفاعی، و کارخانجات تولید کنندهٔ زیر نظر دولت در تمام دنیا وجود دارد. انواعی از کاندوم‌ها به تازگی طراحی شده‌اند و فقط برای سرگرمی و شوخی است و نبایستی برای جلوگیری از بارداری یا جلوگیری از انتقال بیماری‌های جنسی استفاده کرد.

در سال ۱۸۸۲، مهاجر آلمانی ژولیوس اشمیت (Julius Schmidt) یکی از بزرگترین و با دوام ترین کسب و کارهای کاندوم.Julius Schmid, Inc را در نیویورک سیتی تأسیس کرد (او حرف "t" را از نامش حذف کرد تا کمتر یهودی به نظر برسد). خط‌های کاندوم تولید شده به وسیله Schmid شامل Shieks و Ramses می‌شد.
در ۱۹۳۲، شرکت لاستیک لندن (که قبلاً کسب و کاری عمده فروشی بود که کاندوم‌های آلمانی را وارد می‌کرد) شروع به تولید کاندوم‌های لاتکس، تحت برند Durex نمود. در ۱۹۶۲ شرکت Schmid توسط شرکت لاستیک لندن خریداری شد. در ۱۹۸۷، شرکت لاستیک لندن شروع به تصاحب سایر تولید کنندگان کاندوم نمود، و در طی چند سال به یک شرکت بین‌المللی تبدیل شد. در سال‌های پایانی دهه ۱۹۹۰، شرکت لاستیک لندن (در آن زمان London International Limited) تمام برندهای Schmid در برند اروپایی خود، Durex ادغام کرد. اندکی بعد،London International توسط Seton Scholl Healthcare (تولید کننده محصولات مراقبت از پای Dr. Scholl) خریداری شد و Seton Scholl Limited را تشکیل داد.

در ۱۹۳۴ شرکت لاستیک Kokusia در ژاپن تأسیس شد. این شرکت در حال حاضر با عنوان شرکت تولید کاندوم اوکاموتو در دنیا شناخته شده‌است و کاندوم کراون (Crown) را که ۹ سال پیاپی توسط موسسه کاندوم دپات (condomdepot) در فلوریدای آمریکا به عنوان برترین کاندوم دنیا شناخته شده‌است را تولید می‌کند.[۱۴] سایت رسمی
شرکت لاستیک Youngs، تأسیس شده توسط Merle Youngs در اواخر قرن نوزدهم در آمریکا، خط Trojan کاندوم‌ها را معرفی کرد. در ۱۹۸۵، شرکت لاستیک Youngs به Carter-Wallace فروخته شد. نام Trojan دوباره در سال ۲۰۰۰ هنگامی که Carter-Wallace به Church and Dwight فروخته شد دست به دست گردید.

در ۱۹۷۰ Tim Black و Philip Harvey انجمن برنامه ریزی جمعیت (امروزه به عنوان Adam & Eve شناخته می‌شود) را بنا کردند. انجمن برنامه ریزی جمعیت یک کسب و کار سفارش پستی بود که کاندوم‌ها را، با وجود قوانین ایالات متحده بر ضد فرستادن محصولات ضد بارداری از طریق پست به دانشجویان می‌فروخت. بلک و هاروی از سود شرکت خود برای ایجاد یک سازمان غیر انتفاعی با نام Population Services International[۱۵] استفاده کردند.[۱۶]
در سال ۱۹۷۵، PSI در کنیا و بنگلادش مشغول به فروش کاندوم بود، و امروزه در بیش از شصت کشور مشغول به کار است.[۱۷] در اواخر دهه ۱۹۷۰ هاروی موقعیت خود را به عنوان مدیر PSI رها کرد،[۱۸] اما در اواخر دهه ۱۹۸۰ دوباره یک شرکت غیر انتفاعی را با نام DKT International تأسیس نمود. DKT International که به نام D.K. Tyagi (از رهبران برنامه‌های تنظیم خانواده در هندوستان) نامگذاری شده‌است، سالانه میلیون‌ها کاندوم را با نرخ‌های تخفیف در کشورهای درحال توسعه در تمام دنیا به فروش می‌رساند. DKT می‌خواهد با فروش کندوم‌ها به جای بخشیدن آن‌ها، در خریداران خود شناخت ارزش استفاده از این ابزار را پیاده کند. یکی از قابل توجه ترین برنامه‌های DKT کار آن در اتیوپی است، که در آن سربازان موظفند هربار که پایگاه را ترک می‌کنند باخود کاندوم حمل نمایند. باور بر این است که نرخ ابتلا به HIV در ارتش اتیوپی، حدود ۵٪، کمترین در بین ارتش‌های آفریقایی است.[۱۹][۲۰]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. http://iranwire.com/fa/content/4024
  2. http://www.mensjournal.com/magazine/building-a-better-condom-20140220
  3. FindHepC
  4. هوم پیج FDA http://www.fda.gov/forconsumers/byaudience/forpatientadvocates/hivandaidsactivities/ucm126372.htm#shop
  5. Condoms and Sexually Transmitted Diseases, Brochure
  6. کاندوم جلوی ایدز را می‌گیرد، باور کنید!
  7. آشنایی با کاندوم‌های مردانه و زنانه
  8. پیشگیری از بارداری (کاندوم)
  9. http://www.bultannews.com/fa/news/111809/واردات-کاندوم-ممنوع-شد
  10. Condom vending machines a hit گزارش از رویترز
  11. Cambodia faces new HIV threat as 'condom campaign at risk' وبگاه یاهونیوز، گزارش از خبرگزاری فرانسه
  12. Rare Condoms, Deadly Odds For Truck-Stop Prostitutes وبگاه نیویورک تایمز
  13. NZ court fines man for unsafe sex وبگاه بی‌بی‌سی
  14. Best Condoms Reviewed
  15. http://en.wikipedia.org/wiki/Population_Services_International
  16. Aine Collier (2007). The Humble Little Condom: A History. Buffalo, N.Y: Prometheus Books. pp. 371. ISBN 1-59102-556-7.
  17. «Country programs». Population Services International. 2008-06-10. Archived from the original on ۲۰۰۸-۰۳-۱۸. Retrieved 2008-06-14.
  18. Cheshes, Jay (November/December 2002). «Hard-Core Philanthropist». Mother Jones. Retrieved 2008-06-14.
  19. «Making a Business of Good Reproductive Health». Foundation Newsletter (The William and Flora Hewlett Foundation). 2008-01-11. Retrieved 2009-09-01
  20. http://en.wikipedia.org/wiki/History_of_condoms#Major_manufacturers
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ کاندوم موجود است.