تخمک‌گذاری

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

تخمک گذاری عملی است که در طی یک دوره آن یک یا چند تخمک یا اووم آزاد می‌شود. این دوره در انسان به طور متوسط هر۲۸ روز یکبار تکرار می‌شود. این چرخه توسط هورمون‌های جنسی کنترل می‌شود.

مراحل تخمک گذاری[ویرایش]

در ابتدای دوره جنسی (که با خونریزی همراه است) غده هیپوفیز پیشین، هورمون LH و FSH را به خون می‌ریزد که این دو هورمون باعث ترشح هورمون استروژن از یکی از فولیکول‌ها می‌شود. (استروژن یکی از هورمون‌های جنسی استروئیدی است که از فولیکول در حال رشد ترشح می‌شود و باعث رشد بیش تر فولیکول می‌گردد.)

مرحله فولیکولی[ویرایش]

در ابتدا افزایش اندک در مقدار استروژن، مانع از ترشح بیش تر LH و FSH می‌شود. اما هرچه فولیکول به بلوغ نزدیک تر می‌شود، مقدار ترشح استروژن نیز بیش تر می‌شود. پاسخ هیپوفیز پیشین به میزان بالای استروژن، افزایش ترشح LH است. حد اکثر میزان LH باعث می‌شود تا گامت‌ها اولین تقسیم میوزی خود را کامل کنند و نیز سبب می‌شود تا فولیکول و تخمدان پاره شود. هنگامی که فولیکول پاره می شود، تخمک گذاری رخ می‌دهد.(روز ۱۴ چرخه)

مرحله لوتئال[ویرایش]

مرحله لوتئال در چرخه تخمدان به دنبال مرحله فولیکولی ایجاد می‌شود. بعد از تخمک گذاری LH سبب می‌شود تا سلول‌های فولیکولی که پاره شده‌اند رشد کنند و تشکیل توده‌ای به نام جسم زرد را بدهند. LH سبب ترشح استروژن (استرادیول) و پروژسترون از جسم زرد می‌شود.استروژن و پروژسترون هر دو باعث ایجاد یک مکانیسم خود تنظیمی منفی می‌شوند که ترشح FSH و LH را مهار می‌کند. این خود تنظیمی از ایجاد فولیکول‌های جدید در مرحله لوتئال جلوگیری می‌کند. در انتهای چرخه با دفع شدن جسم زرد، ترشح استروژن و پروژسترون به شدت کاهش می‌یابد و چرخه بعدی آغاز می‌شود.

نکات قابل توجه[ویرایش]

-وجود استرس و اضطراب باعث به هم خوردن سیکل جنسی می‌شود و ممکن است تا چند روز چرخه را جابجا کند. -با توجه به مصرف کم گوشت قرمز در بین بسیاری از زنان، خطر کمبود آهن در زنان ایرانی وجود دارد.(چون در ر ماه مقداری از آهن بدن در طی قاعدگی دفع می‌شود)

منابع[ویرایش]

کتاب زیست‌شناسی سال سوم دوره دبیرستان