شهرستان تویسرکان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
شهرستان تویسرکان
اطلاعات کلی
کشور ایران Flag of Iran.svg
استان همدان
مردم
جمعیت ۱۰۳٬۷۸۶ نفر سال ۱۳۹۰[۱]
مذهب شیعه
شهرها
تویسرکان، فرسفج
تعداد بخش‌ها
بخش قلقل‌رود

شهرستان تویسرکان یکی از شهرستان‌های استان همدان در ایران است. مرکز این شهرستان شهر تویسرکان است.

تویسرکان در جنوب کوه الوند و شهر همدان واقع شده‌است.[۲] مردم تویسرکان با زبان‌های لری، کردی و مخلوطی از زبان فارسی تکلم می‌نمایند.[۳] اکثر مردم این شهرستان به زبان لری تکلم می‌کنند. اما در بعضی روستاها زبان‌های ترکی و کردی نیز رایج است.[۴]این شهر به خاطر بزرگی و تعدد در درخت گردو و همچنین با کیفیت بودن آن شهرت دارد.

این شهرستان با ۱۰۳٬۷۸۶ نفر جمعیت از دو بخش مرکزی و قلقل‌رود تشکیل شده‌است. شهرستان تویسرکان در گذشته و براساس قانون تقسیمات کشوری مصوب ۱۳۱۶ ه‍.ش یکی از بخشهای تابعه شهرستان ملایر در استان پنجم کشور بود که در سال ۱۳۲۸ ه‍.ش از ملایر منفک و به شهرستان ارتقاء یافت.[۵]

تقسیمات کشوری[ویرایش]

نقاط شهری: فرسفج

  • بخش مرکزی
    • دهستان حیقوق نبی
    • دهستان خرم‌رود
    • دهستان سیدشهاب
    • دهستان کرزان‌رود

نقاط شهری: تویسرکان و سرکان

آب و هوا و مشخصات جغرافیایی[ویرایش]

این شهرستان در مختصات ۳۴ درجه و ۲۰ دقیقه تا ۳۴ درجه و ۴۶ دقیقه عرض جغرافیایی و ۴۸ درجه و۳ دقیقه تا ۴۸ درجه و ۳۵ دقیقه طول جغرافیایی واقع شده‌است و از شمال به شهرستان‌های همدان و اسدآباد و قسمت کمی هم به شهرستان بهار از مشرق به ملایر از مغرب به کنگاور و از جنوب به شهرستان نهاوند محدود است.

بلندترین نقطه این شهرستان قله الوند با ارتفاع ۳۵۷۴ متر است که فصل مشترک این شهرستان و شهرستان همدان است و پست‌ترین نقطه آن نیز روستای کارخانه با ارتفاع ۱۵۵۵ متر است و ارتفاع متوسط آن از سطح دریا ۱۷۸۴ متر است. این شهرستان به دلیل کوهستانی بودن و مرتفع بودن دارای آب و هوای معتدل کوهستانی است و رودخانه‌های مهم آن قلقل رود. کرزان رود. سرکان رود؛ و سرابی هستند؛ که مازاد آب آن‌ها پس از آبیاری زمین‌های کشاورزی مسیر خود به رودخانه گاماسیاب می‌ریزد.

شهرستان تویسرکان با مساحت ۱۵۵۶ کیلومتر مربع از ۳ شهر تویسرکان. سرکان. فرسفج و ۲ بخش: مرکزی و قلقل رود و ۷ دهستان و ۱۱۱ روستا تشکیل شده و طبق سرشماری سال ۱۳۷۵ دارای ۱۱۸۹۵۴ نفر جمعیت و تراکم نسبی ۷۴/۴ نفر در هر کیلومتر مربع است.

دین و مذهب مردم آن، اسلام و شیعه جعفری است.[۶]

آثار تاریخی، مکان‌های گردشگری و زیارتی[ویرایش]

سد سرابی تویسرکان[ویرایش]

در بهمن ماه ۱۳۹۳ سد سرابی با ظرفیت ۱۱ میلیون و ۵۰۰ هزار متر مکعب با حضور علی لاریجانی رئیس مجلس شورای اسلامی و حمید چیت چیان و بدون هیچ گونه مطالعات زیست‌محیطی افتتاح گردید.[۷] ساخت این سد با توجه به کوچکی مخزن ذخیره آن که سدی بسیار کوچک است اثرات زیست‌محیطی مخربی نداشته و در طول سال تنها جلوی سیلاب‌های فصلی رودخانه سرابی را گرفته‌است و بر روند مداوم اب رودخانه سرابی تأثیری نداشته و موجب رونق کشاورزی و سرسبزی منطقه سرابی و تویسرکان شده‌است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران ۱۳۸۳، ص۱۹۱
  • شهرستان تویسرکان در وب‌گاه «همدان دروازهٔ تمدن». (استفاده با ذکر منبع - بازبینی ۷ آذرماه ۱۳۸۴).
  • تویسرکان - تألیف و نگارش: محمد مقدم گل محمدی

ref>لغت‌نامه دهخدا