شهرستان تویسرکان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
شهرستان تویسرکان
اطلاعات کلی
کشور ایران Flag of Iran.svg
استان همدان
مردم
جمعیت ۱۰۳٬۷۸۶ نفر سال ۱۳۹۰[۱]
مذهب شیعه
شهرها
تویسرکان، فرسفج
تعداد بخش‌ها
بخش قلقل‌رود

شهرستان تویسرکان یکی از شهرستان‌های استان همدان در ایران است. مرکز این شهرستان شهر تویسرکان است.

تویسرکان در جنوب کوه الوند و شهر همدان واقع شده‌است.[۲] مردم تویسرکان با زبان‌های لری، کردی و مخلوطی از زبان فارسی تکلم می‌نمایند.[۳] اکثر مردم این شهرستان به زبان لری تکلم می‌کنند. اما در بعضی روستاها زبان‌های ترکی و کردی نیز رایج است.[۴]این شهر به خاطر بزرگی و تعدد در درخت گردو و همچنین با کیفیت بودن آن شهرت دارد.

این شهرستان با ۱۰۳٬۷۸۶ نفر جمعیت از دو بخش مرکزی و قلقل‌رود تشکیل شده‌است. شهرستان تویسرکان در گذشته و براساس قانون تقسیمات کشوری مصوب ۱۳۱۶ ه‍.ش یکی از بخشهای تابعه شهرستان ملایر در استان پنجم کشور بود که در سال ۱۳۲۸ ه‍.ش از ملایر منفک و به شهرستان ارتقاء یافت.[۵]

تقسیمات کشوری[ویرایش]

نقاط شهری: فرسفج

  • بخش مرکزی
    • دهستان حیقوق نبی
    • دهستان خرم‌رود
    • دهستان سیدشهاب
    • دهستان کرزان‌رود

نقاط شهری: تویسرکان و سرکان

آب و هوا و مشخصات جغرافیایی[ویرایش]

این شهرستان در مختصات ۳۴ درجه و ۲۰ دقیقه تا ۳۴ درجه و ۴۶ دقیقه عرض جغرافیایی و ۴۸ درجه و۳ دقیقه تا ۴۸ درجه و ۳۵ دقیقه طول جغرافیایی واقع شده‌است و از شمال به شهرستانهای همدان و اسدآباد و قسمت کمی هم به شهرستان بهار از مشرق به ملایر از مغرب به کنگاور واز جنوب به شهرستان نهاوند محدود است.

بلندترین نقطه این شهرستان قله الوند با ارتفاع ۳۵۷۴ متر است که فصل مشترک این شهرستان و شهرستان همدان است و پست‌ترین نقطه آن نیز روستای کارخانه با ارتفاع ۱۵۵۵ متر است و ارتفاع متوسط آن از سطح دریا ۱۷۸۴ متر است. این شهرستان به دلیل کوهستانی بودن و مرتفع بودن دارای آب و هوای معتدل کوهستانی است و رودخانه‌های مهم آن قلقل رود. کرزان رود. سرکان رود؛ و سرابی هستند؛ که مازاد آب آنها پس از آبیاری زمین‌های کشاورزی مسیر خود به رودخانه گاماسیاب می‌ریزد.

شهرستان تویسرکان با مساحت ۱۵۵۶ کیلومتر مربع از ۳ شهر تویسرکان. سرکان. فرسفج و ۲ بخش: مرکزی و قلقل رود و ۷ دهستان و ۱۱۱ روستا تشکیل شده و طبق سرشماری سال ۱۳۷۵ دارای ۱۱۸۹۵۴ نفر جمعیت و تراکم نسبی ۷۴/۴ نفر در هر کیلومتر مربع است.

دین و مذهب مردم آن، اسلام و شیعه جعفری است.[۶]

آثار تاریخی، مکان‌های گردشگری و زیارتی[ویرایش]

سد سرابی تویسرکان[ویرایش]

در بهمن ماه ۱۳۹۳ سد سرابی با ظرفیت ۱۱ میلیون و ۵۰۰ هزار متر مکعب با حضور علی لاریجانی رئیس مجلس شورای اسلامی و حمید چیت چیان و بدون هیچ گونه مطالعات زیست‌محیطی افتتاح گردید.[۷] ساخت این سد با توجه به کوچکی مخزن ذخیره آن که سدی بسیار کوچک است اثرات زیست‌محیطی مخربی نداشته و در طول سال تنها جلوی سیلاب‌های فصلی رودخانه سرابی راگرفته است و بر روند مداوم اب رودخانه سرابی تأثیری نداشته و موجب رونق کشاورزی و سرسبزی منطقه سرابی و تویسرکان شده‌است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران ۱۳۸۳، ص۱۹۱
  • شهرستان تویسرکان در وب‌گاه «همدان دروازهٔ تمدن». (استفاده با ذکر منبع - بازبینی ۷ آذرماه ۱۳۸۴).
  • تویسرکان - تألیف و نگارش: محمد مقدم گل محمدی

ref>لغتانمه دهخدا