اسدآباد (همدان)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
اسدآباد
سعوا
Asadabad, Iran.jpg
کشور ایران
استانهمدان
شهرستاناسدآباد
نام(های) پیشینآدراپانا 'سعوا
مردم
جمعیت۵۱٬۳۵۴ نفر[۱][یادداشت ۱]
جغرافیای طبیعی
مساحت۱۳۹۵ کیلومتر مربع
ارتفاع۱۶۰۷
میانگین دمای سالانه۱۰/۸
میانگین بارش سالانه۴۰۳/۵ میلیمتر
روزهای یخبندان سالانه۱۲۰ روز
اطلاعات شهری
شهردارکاظم سعیدی[۲]
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۸۱

اسدآباد یکی از قدیمی‌ترین شهرهای ایران و در استان همدان است. این شهر مرکز شهرستان اسدآباد می‌باشد. زبان مردم اسدآباد فارسی، ترکی، لری، کردی و لکی می باشد که در نوع خود از نظر تنوع گویش، قابل توجه می باشد. دانشگاه سیدجمال الدین اسدآبادی در این شهر واقع شده است.

پیشینه تاریخی[ویرایش]

تعدادی از ایل ترک زبان افشار در زمان سلجوقیان به این منطقه کوچ کردند و سپس نادر شاه افشار گروه دیگری از افشارها را به این منطقه وارد کرد به همین علت به اسدآباد افشار نیز معروف است

اسدآباد شهری است که به فرمان سعدوقاص تقریباً در محل امروزی شهر بنام سعدآباد بنا شده که همین اسدآباد کنونی می‌باشد. نام کاخ سعدآباد مجاور خیابان اسدآباد (نیاززاده امروزی) حاصل گذر شاه وقت از این شهرستان می‌باشد و برگرفته از نام این شهر می‌باشد.

مردم[ویرایش]

اسدآباد، شهری است در غرب استان همدان. شاید اسدآباد به لحاظ ترکیب جمعیتی در ایران کم‌نظیر باشد. در محدودهٔ این شهرستان روستاهای همجواری هستند که متعلق به دو گروه زبانی متفاوت می‌باشند. مردم شهرستان اسدآباد به زبان‌های مختلف کردی،[۳] ترکی، فارسی و همچنین لری و لکی صحبت می‌کنند.[۴][۵] بعد از انقلاب اسلامی، مهاجرت آذری‌ها روستاهای مجاور به این شهر سرعت بیشتری گرفته، عموماً اهالی هر روستا در یکی از محله‌های حاشیه شهر و اتفاقاً در منتهی‌الیه مسیر مواصلاتی آن روستا به شهر ساکن شده‌اند. برای مثال اهالی روستای خاکریز در محدوده «چهارراه خاکریز»، اهالی روستای شیرزلی، در ابتدای جاده منتهی به این روستا، واقع در بلوار کشاورز، و به همین ترتیب اهالی روستاهای ترخین آباد، ملحمدره و بیاج در خیابان رفسنجانی، و اهالی روستاهای خنداب و قاسم‌آباد در محله پشت بیمارستان ساکن شده‌اند.

تراکم جمعیتی شهرستان اسدآباد، به نظر بالاتر از متوسط کشور است. روستاهای نسبتاً زیادی در اطراف این شهر پراکنده‌اند. اهالی این روستاها عمدتاً به زبان‌های ترکی و چند آبادی هم به زبان‌هایلکی صحبت می‌کنند. روستاهای :شهراب ،کَمک علیا، کَمک سفلی، چشمه علی (چهچه قلی)، شمس‌آباد، چارق، آقاجان بلاغی، امین آباد، سمیران، دهنو، مأوا، علی‌آباد، ایوراع، قره بلاغ، محمدآباد (خرطجر)، حسن‌آباد امام، قره کن، قمشانه، پیرملو، ملاولی، دهبور، ده سفید، سوتپه، آهوتپه، طویلان علیا، طویلان سفلی، حیدرآباد و نادرآباد قاسم‌آباد، موسی‌آباد، پیریوسف، کوانج، قوش تپه ،حبشی، نصرت آباد، نجف آباد، گاوگدار، صادق آباد، بیتروان، دهنو، و یوسف آباد و لک لک؛ و روستاهای کرد زبان هستند؛ چنارشیخ ،حسین‌آباد و ویرایی (شیرزلی)، لر زبان هستند؛ جنت آباد، گذرکجین، بادخوره، مزرعه بید، دهنوش، دهبزان، خاکریز، چنارعباس خان، ملحمدره، بیاج، هودرج و ترخین آباد، بوجین، سیراوند النجه و گنجه بهراز روستاهای ترک‌زبان هستند. برخی روستاها مانند شهراب، لک لک، آقاجانبلاغی، چارق و ... هر دو زبان کردی و ترکی مورد استفاده قرار میگیرد. در اسدآباد حدود ۱۱۰ جاذبهٔ گردشگری وجود دارد که ۵۲ عدد آن در آثار ملی و حتی جهانی ثبت شده‌است که بعضی از آن‌ها حدود ۶ تا ۷ هزار سال قدمت دارند.

جاذبه‌های توریستی اسدآباد عبارتند از: کتیبه آقاجان بلاغی، حمام گلستان، بنای یادبود سیدجمال الدین اسدآبادی، مسجد سلطانی (مسجد جامع)، پل شکسته خسروآباد، روستای ملهمدره، دربند، درهٔ خنداب، بهمن دره، گردنهٔ اسدآباد، پارک جنگلی، آب انبار شاه عباس ، گردوی 700ساله ترخین آباد ، [[غار اژدها ، آسیابهای ترخین آباد، روستای ترخین آباد، پیراسماعیل ترخین آباد، تالاب پیر سلیمان.[۶] دربارهٔ حمام گلستان می‌خوانیم: این حمام در محله «در کاروانسرا» واقع شده‌است. زمان ورود به حمام با فضایی ۶ ضلعی که سقفی گنبدی شکل دارد مواجه می‌شوید. قبل از حمام رخت کنی هشت ضلعی وجود دارد که به آن «سربینه» می‌گویند. در این حمام حوضچه‌هایی با آب سرد و گرم وجود داشته‌است. در بنای این حمام آجر، گچ و مرمر به کار رفته‌است. به احتمال زیاد ساخت این حمام به دوره صفویه بر می‌گردد. به تازگی در روستاهای ملحمدره و ترخین آبادترلان اقامتگاههایی جهت اسکان مسافر احداث شده است.

اقوام شهرستان اسدآباد
قومیت درصد
فارس
  
۵۰٪
کرد
  
۳۰٪
ترک
  
۱۵٪
لر و لک
  
۵٪

جمعیت[ویرایش]

شهرستان اسدآباد ۱۰۰ هزار و ۹۰۱ نفر جمعیت دارد. براساس آمار سرشماری سال ۱۳۸۵ شهرستان اسدآباد دارای ۳۰ هزار و ۳۸۷ خانوار است که از این تعداد ۱۷ هزار و ۵۸۷ خانوار در شهرها و ۱۲ هزار و ۷۲۱ خانوار در روستاهای اسدآباد زندگی می‌کنند.

محلات و شهرک‌ها[ویرایش]

بافت اصلی شهر شامل چند محله‌است. محله سیدان، محله میدان؛ محله اسلام‌آباد (باغات رحیم خانی)، در گاراژ، قلعهٔ بالا، خیابان سبزه ای‌ها، سرویر، محمود بیگی و سیامکی بعضی از این محله هاست. هنوز آثار خانه‌های قدیمی و کوچه باغ‌ها در بعضی از آن‌ها باقی و پیداست.

قدمت قدیمی‌ترین شهرک اسدآباد، به بیشتر از سه دهه می‌رسد. در سالهای گذشته و به تناسب رشد جمعیت این شهر، چند شهرک در اطراف آن ساخته شده‌است. شهرک شهید قندی بزرگترین و قدیمی‌ترین آنهاست. شهرک‌های فرهنگیان، سید احمد، شهرداری و شهید خزائی، به ترتیب اهمیت و جمعیت، شهرک‌های دیگر اسدآباد هستند.

اسدآباد به دو بخش پیرسلمان به مرکزیت اجین و مرکزی به مرکزیت اسدآباد می‌باشد.

مشاهیر[ویرایش]

کشاورزی[ویرایش]

دشت افشار در اسدآباد از لحاظ کشاورزی بسیار حاصلخیز می‌باشد و انواع محصولات کشاورزی و صیفی جات در آن کشت می‌شود و می‌توان این منطقه را خود کفا دانست. دشت افشار اسدآباد محل زندگی پرنده‌ای کمیاب به نام میش مرغ یا دقداق است.

مراکز آموزش عالی و دانشگاه‌ها[ویرایش]

دانشگاه سیدجمال الدین اسدآبادی[ویرایش]

دانشگاه سید جمال الدین اسدآبادی در شهریورماه سال ۱۳۹۰ با موافقت اصولی از سوی شورای گسترش آموزش عالی با پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی با دو رشته تحصیلی مهندسی کامپیوتر- نرم‌افزار و مهندسی اقتصاد کشاورزی و تعداد ۶۰ دانشجو در فضاها و اماکن استیجاری شروع به فعالیت نمود که در آذر ماه همان سال با ایجاد قطعی آن موافقت گردید.[۷] اینک این دانشگاه دارای یک رشته تحصیلی در مقطع ارشد و ده رشته تحصیلی در مقطع کارشناسی با تعداد حدود ۱۲۰۰ دانشجو در سایت اصلی خود مستقر گردیده‌است[۸]

دانشکده علوم پزشکی اسدآباد[ویرایش]

دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی اسدآباد یک دانشگاه علوم پزشکی می‌باشد که در سال ۱۳۹۸ در شهر اسدآباد، استان همدان تأسیس شده‌است. در حال حاضر ۴۳۷ دانشجو و ۱۳ استاد در این مرکز مشغول فعالیت می‌باشند. بر اساس تحلیلهای انجام شده این مرکز تاکنون ۸ مقاله علمی در نشریات و همایشهای داخلی منتشر نموده‌است. در سال ۱۳۹۷ پژوهشگران دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی اسدآباد بیشترین مقالات خود را با کلیدواژه‌های «بی خطرسازی» و «پسماند عفونی» منتشر نموده‌اند.[۹]

دانشگاه آزاد اسلامی[ویرایش]

دانشگاه پیام نور[ویرایش]

دانشگاه علمی کاربردی[ویرایش]

یادداشت‌ها[ویرایش]

  1. آمار بر اساس سرشماری ۱۳۹۵ است و بر همین اساس، جمعیت شهر اسدآباد ۵۱٬۳۵۴ تن و استان همدان ۱٬۷۵۸٬۲۶۸ تن بوده‌است.

مراکز اقامتی شهرستان اسدآباد اقامتگاه بومگردی ترلان واقع در روستای تاریخی و گردشگری ترخین آباد

منابع[ویرایش]

  1. نتایج سرشماری سال ۱۳۹۵ وبگاه مرکز آمار ایران
  2. https://www.mehrnews.com/news/4108346/کاظم-سعیدی-شهردار-اسدآباد-شد
  3. «اهالی موسیان در ایلام». DW.COM. ۲۰۱۷-۰۹-۰۲. دریافت‌شده در ۲۰۱۷-۰۹-۰۲.
  4. «دانشکده پزشکی شهرستان اسداباد - دربارهٔ اسدآباد». aums.umsha.ac.ir. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۵ مه ۲۰۱۸. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۴-۲۷.
  5. «اسدآباد». www.irancities.ir. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۴-۲۷.
  6. در اسدآباد پیر سلیمان گفته می‌شود.
  7. www.parseweb.com. «دانشگاه سیدجمال الدین اسدآبادی - خانه». SJAU University. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۷-۱۳.
  8. www.parseweb.com. «دانشگاه سیدجمال الدین اسدآبادی - تاریخچه دانشگاه». SJAU University. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۷-۲۳.
  9. «دانشکده علوم پزشکی اسدآباد».

پیوند به بیرون[ویرایش]