حزب کمونیست کارگری ایران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو


حزب کمونیست کارگری ایران
بنیانگذاری ۱۹۹۱
کشور Flag of None.svg ?


حزب کمونیست کارگری ایران معروف به حککا حزبی سیاسی و مخالف جمهوری اسلامی ایران است که برای سرنگونی جمهوری اسلامی ایران و استقرار جمهوری سوسیالیستی تلاش می‌کند. شعار اصلی این حزب «آزادی، برابری، حکومت کارگری» است. و شعارهای دیگر آن؛ «مرگ بر جمهوری اسلامی»، «برقرار باد جمهوری سوسیالیستی» و «اساس سوسیالیسم انسان است.»، «انقلابی انسانی برای حکومتی انسانی» است.[۱] این حزب در سال ۱۳۷۰ شمسی توسط منصور حکمت و با جدائی از حزب کمونیست ایران پایه گذاری شد. از ابتدا این حزب با نام منصور حکمت شناخته می‌شد و امروز پس از فوت او نیز خود را ادامه دهندهٔ راه حکمت می‌داند.

رهبر کنونی این حزب حمید تقوایی و رئیس دفتر سیاسی آن مصطفی صابر است. از دیگر شخصیت‌های مطرح آن می‌توان به مریم نمازی و مینا احدی اشاره کرد. نشریه این حزب هفته‌نامه انترناسیونال است که در حال حاضر هفته‌ای یکبار در روزهای جمعه منتشر می‌شود و سردبیر کنونی آن کاظم نیکخواه است.

هرگونه فعالیت این حزب در ایران نیز مانند سایر احزاب اپوزیسیون غیرقانونی است و مرکزیت آن در خارج کشور است.

این حزب تلویزیون ۲۴ ساعته‌ای به نام کانال جدید را اداره می‌کند.[۲].

وب‌گاه رسمی حزب[۳] است که مسئولیت آن با حسن پناهی از اعضای مرکزیت حزب است· از دیگر سایتهای خبری که نظرات و اخبار حزب را منعکس می‌کنند می‌توان از وب‌گاه روزنه [۴] نام برد که یکی از پر بازدیدکننده‌ترین سایتهای فارسی به شمار می‌رود·مسئولیت این سایت را در حال حاضر امیر توکلی از اعضای مرکزی حزب عهده دار است·

سازمان جوانان کمونیست شاخه جوانان این حزب است که برای اشاعه اهداف این حزب در بین جوانان فعالیت می‌کند.

عمده فعالیت‌ها[ویرایش]

داخل ایران[ویرایش]

رهبران حزب کمونیست کارگری ایران تلاش می‌کنند از طریق نشریات، سایت‌های اینترنتی، رادیو و تلویزیون خود بیشتر برای افراد داخل شناخته شوند و از هر طریقی برای این بیشتر شناخته شدن استفاده می‌کنند. این حزب هر هفته چندین نشریه و چندین ساعت برنامه تلویزیونی و رادیویی ارائه می‌کند و از طریق سازمان‌هاجانبیش (که پایین‌تر به آن‌ها اشاره شده‌است)چندین سایت اینترنتی را نیز اداره می‌کند. به علت شرایط امنیتی ایران و ممنوعیت شدید هرگونه فعالیت علنی احزاب اپوزیسیون در ایران فعالین این حزب مخفیانه عمل می‌کنند و از این رو نمی‌توان آمار دقیقی به دست داد.

گزارش‌هایی با امضای خبرنگاران این حزب در داخل در مورد بسیاری از تجمعات و امثالهم چاپ می‌شود و تلویزیون دوفاکتوی حزب، تلویزیون کانال جدید، با بسیاری از فعالین کارگری و معلمان و غیره مصاحبه می‌کند.

خارج از ایران[ویرایش]

در خارج از کشور و بخصوص از طریق سازمان‌های جانبی خود این حزب فعالیت‌های بسیاری دارد و در موارد بسیار تظاهرات‌ها و مراسم مختلفی برگزار می‌کند. این تظاهرات‌ها عمدتاً در اروپای غربی و آمریکای شمالی است اما در کشورهایی مانند استرالیا نیز انجام می‌شود. سوئد، آلمان، انگلستان و کانادا را می‌توان مهم‌ترین مراکز فعالیت‌های حککا در خارج دانست.[۵][۶][۷] [۸] این حزب علاوه بر شرکت در تظاهرات‌های عمومی مثل روز جهانی کارگر، روز جهانی زن، تظاهرات‌های ضد جنگ و غیره در اروپا، آمریکای شمالی و استرالیا خود نیز تظاهرات‌هایی را سازمان می‌دهد. برای مثال در زمان انتخابات ریاست جمهوری ایران تظاهرات‌هایی از طرف این حزب در مقابل بعضی حوزه‌های راگیری در اروپای غربی، آمریکای شمالی و استرالیا انجام می‌شود و کادرهای این حزب در این مراسم علیه جمهوری اسلامی تبلیغ کرده، مردم را دعوت به رای ندادن و اعتراض به انتخابات می‌کنند.[۹][۱۰]]همچنین گاه در صورت حضور مسئولین جمهوری اسلامی در خارج از کشور برای سخنرانی معمولاً این حزب اعتراضاتی علیه‌شان سازمان می‌دهد.[۱۱]

این حزب در مناسبت‌هایی مانند سالگرد انقلاب اکتبر، سالگرد تأسیس حزب، همبستگی با مبارزات کارگری مرا سم ویژه برگزار می‌کند در ضمن در بعضی از شهرهای جهان همچون لندن و تورنتو مراکز و دفاتر دائمی دارد که به «خانه‌های حزب» مشهور هستند و هر ماه چندبار جلسه‌های سخنرانی در آن‌ها برگزار می‌شود.

کادرها و شخصیت‌های این حزب گاه به دلیل فعالیت‌های سکولاریستی و انسان‌دوستانه در مواردی مثل مبارزه با اسلام سیاسی، مبارزه با مجازات اعدام و... مشهورند و جوایزی دریافت کرده‌اند. برای مثال مریم نمازی، دبیر کمیته روابط بین‌الملل حککا، از طرف انجمن ملی سکولار در انگلستان جایزهٔ «سکولاریست سال» را دریافت کرد[۱۲]، و مینا احدی از فعالان شناخته شدهٔ مبارزه با اعدام در اروپای غربی است و در روز جهانی اعدام در سال ۲۰۰۵ از طرف سازمان عفو بین‌الملل دعوت شد تا به همراه چند نفر دیگر در تور سخنرانی در سوئیس علیه مجازات اعدام شرکت کند.[۱۳]

مینا احدی در سال ۲۰۰۶ از طرف انجمن ملی سکولارها در انگلستان به عنوان سکولار سال انتخاب شد. مینا احدی به طور رودررو و گسترده علیه سازمانهای اسلامی و اسلام سیاسی در آلمان مبارزه می‌کند. اوابتدا در آلمان سازمانی به اسم سازمان اکس مسلم[۱۴] و با شعار ما از مذهب رویگردانیم کمپینی وسیع راه انداخت.

مشابه این حرکت در کشورهای اسکاندیناوی و انگلیس و هلند سازمان داده شدند.

در آلمان، دفتر فدرال قانون اساسی این حزب را جز "تندرویان خارجی" ثبت کرده است[۱۵].

ساختار تشکیلاتی حککا[ویرایش]

مقاله اصلی: ساختار تشکیلاتی حزب کمونیست کارگری ایران

ساختار کلی تشکیلاتی حککا بر همان سانترالیسم دمکراتیک مرسوم در احزاب چپ کلاسیک است.

به علت شرایط سیاسی در ایران مسلماً عضوگیری مستقیم این حزب هم چون بقیه احزاب اپوزیسیون در ایران ممکن نیست. از این رو هر فردی در ایران که خود را عضو بداند، عضو حککا محسوب می‌شود. هم چنین اگر کسی وظیفهٔ خاصی را به عهده بگیرد «کادر» شناخته خواهد شد.

در خارج از کشور، که امکان عملی تشکل موجود است هر کسی که تقاضا کند و مبلغ حق عضویت خود را منظما پرداخت کند عضو محسوب می‌شود و برای ارتقا به مقام «کادر»، می‌بایست متعهد به فعالیتی روتین بود و باین خاطر احاطه به برنامهٔ حزب و برخی ادبیات تئوریک و سیاسی مربوطه الزامی می‌شود.

نمایندگان اعضا در مهم‌ترین مرجع این حزب که کنگره‌است تجمع می‌کنند و ارگان‌های رهبری حزبی را انتخاب می‌کنند.

بالاترین ارگان حزب کمیته مرکزی است که اعضای آن در هر کنگره انتخاب می‌شود و کمیته مرکزی نیز به نوبه خود «دفتر سیاسی» و لیدر را انتخاب می‌کند.

دفتر سیاسی سیاست‌های مختلف حزب را تعیین می‌کند و رئیس دفتر سیاسی را انتخاب می‌کند.

رهبری و ارگان‌های کنونی[ویرایش]

  • لیدر، دبیر کمیته مرکزی: حمید تقوایی
  • اعضای کمیته مرکزی منتخب کنگره هشتم حزب کمونیست کارگری ایران که در روزهای ۶ و ۷ اسفند ۹۰ (۲۵ و ۲۶ فوریه ۲۰۱۲) تشکیل شد این کنگره ۶۱ نفر را بعنوان اعضای کمیته مرکزی انتخاب نمود که عبارتند از: فریده آرمان، کیان آذر، محمد آسنگران، محسن ابراهیمی، مینا احدی، عبه اسدی، ناصر اصغری، غلام اکبری، نازنین برومند، بهروز بهاری، سیامک بهاری، سیما بهاری، شهاب بهرامی، فاتح بهرامی، ﺁذر پویا٬ فریبرز پویا، محمد رضا پویا، الیا تابش، حمید تقوائی، امیر توکلی، کیوان جاوید، جلیل جلیلی، فرشاد حسینی، بهمن خانی، شهلا دانشفر، میترا دانشی، پاسکال دکامپ، پتی دوبنیتاس، بهرام سروش، کریم شامحمدی، سهیلا شریفی، عصام شکری، محمد شکوهی، ایمان شیرعلی، مصطفی صابر، سوسن صابری، حسن صالحی، مهین علیپور، مرتضی فاتح، رضا فتحی، آوات فرخی، جمیل فرزان، مرسده قائدی، اصغر کریمی، محمد امین کمانگر، خلیل کیوان، عبدل گلپریان، شیوا محبوبی، یدی محمودی، رضا مرادی، فرشته مرادی، شهناز مرتب، بهروز مهرآبادی، کاوش مهران، نوید مینائی، مریم نمازی، سمیر نوری، کاظم نیکخواه، افسانه وحدت، رحیم یزدانپرست و بابک یزدی. [۱۶]

همچنین این حزب ارگانی به نام دفتر سیاسی دارد که در خلال دو کنگره امر سیاست گذاری حزب را به عهده دارد. دفتر سیاسی این حزب هر ۶ ماه یک بار در نشست کمیته مرکزی حزب (پلنوم) توسط اعضای کمیته مرکزی انتخاب می شوند. وظیفه اصلی دفتر سیاسی علاوه بر تعیین سیاست های دوره ای حزب نظارت بر کار لیدر نیز می باشد. اعضای دفتر سیاسی این حزب که منتخب پلنوم ۳۷ می باشند بدین قرار است: دفتر سیاسی منتخب پلنوم ۳۷ حزب کمونیست کارگری: در نشست کوتاه اعضای کمیته مرکزی که بلافاصله بدنبال کنگره هشتم برگزار شد، ۲۱ نفر زیر به عنوان عضو دفتر سیاسی انتخاب شدند: فریده آرمان، کیان آذر، محمد آسنگران، محسن ابراهیمی، مینا احدی، عبه اسدی، سیما بهاری، فاتح بهرامی، کیوان جاوید، شهلا دانشفر، بهرام سروش، عصام شکری، مصطفی صابر، حسن صالحی، مرتضی فاتح، یدی محمودی، اصغر کریمی، خلیل کیوان، نوید مینائی، مریم نمازی و کاظم نیکخواه. [۱۷]

رهبران تشکیلات خارج کشور[ویرایش]

نشریات حزب[ویرایش]

ارگان حزب کمونیست کارگری نشریهٔ انترناسیونال [۱۸] است که در حال حاضر هر جمعه و به زبان فارسی در چهارصفحه یا بیشتر منتشر می‌شود.

سازمان جوانان کمونیست، علی‌رغم مستقل بودن تشکیلاتی [۱۹] سازمان جوانان حزب است و جزئی از حزب به حساب می‌آید. این سازمان هم ارگانی دارد که بالطبع ارگان حزب هم محسوب می‌شود. نام این ارگان نشریهٔ جوانان کمونیست است که هر هفته چاپ می‌شود.

این حزب، هم چنین ارگانی به زبان انگلیسی دارد که “WPI Briefing” نام دارد و معمولاً هر هفته منتشر می‌شود.[۲۰] نشریات مختلف دیگری به سبک این نشریه به زبان‌های آلمانی و هلندی و غیره چاپ می‌شوند اما هیچ کدام منظم نبوده‌اند.[۲۱]

نشریهٔ کارگر کمونیست [۲۲] نیز هفته نامه ایست از این حزب که به مسائل کارگری می‌پردازد. هم چنین نشریهٔ انگلیسی Workers in iran خبرنامه‌ای است برای آگاه کردن دنیا از مسائل کارگری ایران.

هم چنین کمیتهٔ کردستان حزب، با توجه به اهمیت ویژهٔ مسائل کردستان، هر هفته نشریه‌ای به نام «ایسکرا»(به روسی:جرقه) به زبان فارسی چاپ می‌کند.[۲۳] نشریه کمونیسم کارگری نشریه تئوریک سیاسی این حزب است که به صورت فصل نامه منتشر می شود و تا کنون ۵ [۲۴] شماره از این نشریه منتشر شده است. سردبیر این نشریه محسن ابراهیمی است. توضیح: چاپ بسیاری از نشریات توسط این حزب ابتدا شروع شده اما بعد به دلایل متعدد متوقف مانده‌است. انقلاب کارگری که ابتدا به صورت هفتگی و بعد به صورت ماهانه منتشر می‌شد، «همراه» که به عنوان نشریهٔ کمیتهٔ خارج کشور منتشر می‌شد، و انترناسیونال ماهانه که به عنوان ارگان تئوریک-سیاسی حزب تنها یک شماره به سردبیری کورش مدرسی چاپ شد از آن دسته‌اند.

سردبیران کنونی نشریات حزب[ویرایش]

سازمان‌های جانبی و نزدیک[ویرایش]

از ابتدای تأسیس اعضا و کادرهای حزب کمونیست کارگری در تأسیس سازمان‌ها و نهادها و کمپین‌های گوناگونی هم کاری داشته‌اند. این نهادها، که در زمینه‌های مختلف سیاسی و انسان دوستانه فعالیت می‌کنند، علی‌رغم این که بعضاً غیرحزبی هستند، هم کاری نزدیکی با حزب دارند.

این سازمان‌ها از این قرارند:

سازمان جوانان کمونیست]]]، که علی‌رغم مستقل بودن تشکیلاتی، سازمان جوانان حزب است و جزئی از حزب به حساب می‌آید. این سازمان برای متشکل کردن جوانان در راستای اهداف حزب مبارزه می‌کند. ارگان این سازمان نشریهٔ جوانان کمونیست]] است که هر هفته منتشر می‌شود.

کمپین‌ها و آکسیون‌های این سازمان در سراسر دنیا برای دفاع از حقوق زن و در مقابله با اسلام سیاسی و... ، از این سازمان، چهرهٔ نسبتاً شناخته شده‌ای بین فعالین زن ساخته‌است. ارگان این سازمان نشریهٔ آزادی زن است.

فدراسیون سراسری پناهندگان ایرانی، معروف به همبستگی، تشکل بزرگی است که پیش از تأسیس حزب کمونیست کارگری فعالیت می‌کرد و امروز چنان به این حزب نزدیک است که دبیر آن عضو هیات دبیران حزب است. این سازمان برای حقوق پناهندگان به طور جمعی و به طور فردی تلاش می‌کند و تا بحال دستاوردهای عظیمی در دقاع از حقوق پناهندگی و بخصوص پناهندگانی که از ایران و جمهوری اسلامی گریخته‌اند کسب کرده‌است. ارگان این فدراسیون نشریهٔ همبستگی هفتگی است که هر هفته چاپ می‌شود. این فدراسیون هم چنین هر ماه نشریهٔ همبستگی ماهانه را منتشر می‌کند.

نهاد «کودکان مقدمند»، کمپینی است برای دفاع از حقوق کودکان. ارگان این نهاد نشریهٔ کودکان مقدمند است.

انجمن مارکس لندن که ابتدا توسط منصور حکمت در کشورهای مختلف، چون کانادا برای بحث‌های تئوریک و سیاسی در مورد مارکسیسم است.

انجمن ضد دین انجمنی است ضد مذهبی و طرفدار سکولاریسم که در اوت ۲۰۰۵ تأسیس شد و بسیار نزدیک به حزب کمونیست کارگری ایران است. این انجمن هر دو هفته یک بار ارگان خود، نشریهٔ سکولار را منتشر می‌کند

کانون خاوران، که ابتدا در اواخر دههٔ ۹۰ با نام سازمان دفاع از زندانیان سیاسی ایران تأسیس گشته بود و سپس در سال ۲۰۰۴ نام کنونی را برگزید، سازمانی است که اکنون جدا از تاریخ قبلی اش، بسیار نزدیک به حزب کمونیست کارگری ایران به شمار می‌رود و بعضی مسئولان آن از اعضا و کادرهای این حزب هستند. این کانون در زمینهٔ مبارزه با اعدام و دفاع از زندانیان سیاسی فعالیت می‌کند و بیشتر فعالیت‌های فرهنگی هنری در دستور کار دارد. این کانون فصلنامهٔ «خاوران» را منتشر می‌کند.

دبیران کنونی سازمان‌های مربوطه و سردبیران نشریات نزدیک به حزب[ویرایش]

رادیو و تلویزیون حزب[ویرایش]

این حزب برای انجام تبلیغات اقدام به راه‌اندازی رادیو کرد. این رادیو با نام رادیو انترناسیونال روی موج کوتاه شروع به کار کرد و هر شب دو ساعت برنامه پخش می‌کرد. اما در تابستان ۲۰۰۶ پس از شش سال به دلیل مشکلات مالی کار این رادیو متوقف شد. در نوامبر ۲۰۰۶ رادیو انترناسیونال دوباره پا گرفت.

تلاش‌هایی برای تأسیس رادیوی بیست و چهار ساعته ماهواره یی با نام "رادیو یک دنیای بهتر" صورت گرفته‌است.

همچنین کانال تلویزیونی تلویزیون کانال جدید متعلق به این حزب است.

تلویزیون کانال جدید نهاد جدایی محسوب می‌شود، اما از آن جایی که همهٔ برنامه‌های این تلویزیون توسط اعضا و کادرهای حککا ساخته می‌شوند در واقع این تلویزیون هم ارگان دوفاکتوی حزب کمونیست کارگری است. «برنامهٔ انترناسیونال» برنامهٔ مشخص تر حزب کمونیست کارگری در این تلویزیون است.

مدیر این شبکه ماهواره‌ای از زمان تأسیس تا اواسط ۲۰۰۶ علی جوادی بود. در این هنگام او استعفا داد و فعلاً اصغر کریمی مدیریت موقت را به عهده دارد.

احزاب خواهر[ویرایش]

عراق[ویرایش]

«حزب کمونیست کارگری چپ عراق» که در سال ۲۰۰۴ و پس از اختلافات سیاسی در رهبری حککا، به عنوان انشعاب از «حزب کمونیست کارگری عراق»(که توسط منصور حکمت تشکیل شده بود) تشکیل شد، حزب خواهر حککا به شمار می‌رود.

لیدر کنونی حزب کمونیست کارگری چپ عراق، عصام شکری، از اعضای رهبری و عضو کمیته مرکزی و دفتر سیاسی حزب کمونیست کارگری ایران است.

تاریخچه[ویرایش]

تأسیس[ویرایش]

بنیانگذار حزب کمونیست کارگری ایران منصور حکمت بود. این حزب در سال ۱۳۷۰ توسط گروهی از اعضا و کادرهای حزب کمونیست ایران و فراکسیون کمونیسم کارگری در آن حزب تشکیل شد.

اعلامیه اعلام موجودیت آن توسط چهار نفر امضا شده‌است. منصور حکمت، کورش مدرسی، رضا مقدم و ایرج آذرین. (اعضای «کانون کمونیسم کارگری» در حزب کمونیست ایران)[۱۱]

انتقادها علیه حککا[ویرایش]

گاه اتهامات مختلفی از تریبون‌های مختلف علیه حزب کمونیست کارگری زده می‌شود. این گاه انتقاد به سیاست‌های این حزب است و محکوم کردن آن‌ها به روابط پشت پرده و...

رابطه با اسرائیل[ویرایش]

افراد و جریانات و روزنامه‌هایی در موارد مختلف گاهی این حزب را متهم می‌کنند که در پشت پرده با دولت اسرائیل رابطه دارد و از آن‌ها کمک مالی دریافت می‌کند. تا بحال هیچ مدرکی در این مورد ارائه نشده‌است. کسان مختلفی از طیف متعددی تا بحال این اتهام را وارد کرده‌اند. از روزنامه کیهان و روزنامه بهار در داخل ایران گرفته تا هادی خرسندی طنزنویس معروف مقیم خارج.

این حزب بارها چنین رابطه‌ای را رد کرده‌است. ولی در عین حال هیچ قرار یا اعلامیه رسمی حزبی و حتی اظهار نظر رسمی از رهبران حزب مبنی بر نامشروع بودن گرفتن کمک مالی از اسرائیل موجود نیست. در قراری که این حزب در مورد گرفتن کمک‌های خارجی تصویب کرده‌است اشاره شده که از هر دولتی که مایل باشد، کمک دریافت خواهد شد به جز دولت‌های اسلامی منطقه. البته به شرط علنی و غیرمشروط بودن این کمک‌ها.

در سطح سیاسی این حزب طرفدار "تشکیل کشور مستقل فلسطین در کنار کشور اسرائیل" و صلح و عقب نشینی اسرائیل از مناطق اشغالی در جنگ شش روزه و به رسمیت شناختن حق بازگشت پناهنده‌های فلسطینی است و این اصول را در سال ۲۰۰۲ در بیانیه‌ای تصویب کرده‌است.[۲۵]

همچنین منصور حکمت، بنیانگذار حزب، در مصاحبه‌ای در سال ۱۹۹۹ در این مورد اذعان داشته:«اگر ما در قدرت باشیم، دولت اسراییل را به رسمیت می‌شناسیم. ما همچنین پروسه صلح را حمایت می‌کنیم. ما فعالیتهای سازمانهایی نظیر جهاد اسلامی و حماس را، نه به خاطر اسراییل بلکه به خاطر اصول خودمان، محکوم می‌کنیم. ما اما مخلصانه و تماماً از حق مردم فلسطین برای احقاق حقوق برحقشان دفاع می‌کنیم. »[۲۶]

از زمان به قدرت رسیدن شارون در اسرائیل این حزب منتقد شدید سیاست‌های میلیتاریستی او بوده و دولت او را "تروریست دولتی" نامیده‌است.[۲۷] در تخاصم اسرائیل و لبنان در تابستان ۲۰۰۶، این حزب خواستار آتش بس فوری و عقب نشینی نیروهای اسرائیل از جنوب لبنان بود و در ضمن نیروهای حزب‌الله را هم محکوم می‌کرد.[۲۸]

حق تعیین سرنوشت برای ملل[ویرایش]

این حزب و رهبر آن، منصور حکمت، مخالف فرمول "حق تعیین سرنوشت برای ملل" بوده‌اند و برخورد شدیدی علیه آن داشته‌اند. منصور حکمت در اثر "ملت، ناسیونالیسم و برنامه کمونیسم کارگری" مخالفت خود را توضیح می‌دهد. از آن جایی که این فرمول از زمان لنین در بین کمونیست‌ها جایگاه بالایی داشته‌است، گروه‌های چپ معمولاً حککا را بخاطر زیر پا گذاشتن این "حق" تخطئه می‌کنند. از جمله شخصیت‌هایی که علیه این موضع حزب نوشته‌اند می‌توان به م. رازی، فرد اصلی اتحادیه سوسیالیست‌های انقلابی ایران، اشاره کرد.

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ویکی‌پدیای انگلیسی و فرانسوی
  2. سایت‌ها و نشریات حزب
  3. روزنامه کیهان، سه شنبه ۱۱ مرداد، صفحه ۲
  4. روزنامه بهار، شماره ۶۰، شنبه اول مرداد

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]