فیزیک محافظت از پرتو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
تخصص ویژه فیزیک بهداشت موضوعات محافظت از پرتو است.

فیزیک بهداشت[۱] (به انگلیسی: Health Physics) یا فیزیک محافظت از پرتو[۲] یا گاهی بهداشت پرتوی، شاخه‌ای از فیزیک پزشکی است که با حفاظت افراد و جوامع در برابر آثار زیانبار پرتوهای یونیزان و غیر یونیزان سر و کار دارد.

متخصص در این زمینه مسئول جوانب حفاظتی-بهداشتی در طراحی فرایند ها، تجهیزات، و آزمایشگاه‌هایی که از منابع پرتوی و ضایعات هسته ای استفاده می‌کنند می‌باشد به‌طوری‌که تابش پرتو وارده به افراد و پرسنل کمینه گشته و همواره در حد قابل قبول باشد. وی نیز بایستی در هر حال این محیط‌ها را زیر سنجش[پانویس ۱] داشته باشد تا از وضعیت فوق در تمام حالات اطمینان خاطر داشته باشد. اگر این شرایط بنا به هر دلیلی اغماض گردند، وی بایستی ارزیابی و توصیه‌های لازم را برای رفع هر چه سریع تر سانحه را بنماید.

جوانب علمی و مهندسی فیزیک بهداشت عموماً با این فعالیت‌ها سر و کار دارند:

پیشینه[ویرایش]

NNSA-NSO-804.jpg

این رشته در سال ۱۸۹۸ میلادی با تشکیل کمیته‌ای از سوی موسسه رادیولوژی بریتانیا تأسیس شد که هدفش بررسی مصدومیت‌ها و خسارات ناشی از تشعشعات پرتوهای ایکس بود.[۳]

جوانب اشتغالی[ویرایش]

متخصص فیزیک بهداشت در کشورهای غربی معمولاً در دانشگاه‌ها و بیمارستانها بسیار دیده می‌شوند، که این افراد به «مامور سلامت پرتوی»[پانویس ۵] معروفند. در امریکای شمالی معمولاً این افراد باید دارای مجوز بورد فیزیک بهداشت باشند که در اینصورت به نام آن‌ها پسوند CHP یا همان Certified Health Physicist اضافه می‌شود که نشان از تخصص فرد در زمینه کار خود می‌باشد. بورد مذکور می‌تواند از سازمان‌هایی همچون American Board of Health Physics[۴] یا American Board of Medical Physics[۵] به فرد داده شود.

شرح مفصل وظایف یک مأمور سلامت پرتوی را میتوان در فصل نهم از سند NUREG-1556 متعلق به کمیسیون ساماندهی هسته‌ای ایالات متحده امریکا یافت.[۶]

جستارهای وابسته[ویرایش]

یادداشت‌ها[ویرایش]

  1. surveillance
  2. Radiation exposure
  3. biological damage
  4. shielding
  5. Radiation Safety Officer

منابع[ویرایش]

  1. Health Physics (Cambridge Advanced Sciences), Andrew McCormick, Cambridge University Press, 2001
  2. Health physics; principles of radiation protection. David John Rees. M.I.T. Press, 1967.
  3. Mould R. A Century of X-rays and Radioactivity in Medicine. Bristol: IOP Publishing, 1993.
  4. http://www.hps1.org/aahp/abhp/prospect.htm
  5. http://www.abmpexam.com/index.html
  6. Medical Health Physics. David C. Medich, Christopher Martel. Health Physics Society 2006 Summer School. pp.3-6 ISBN: 1-930524-31-5

پیوند به بیرون[ویرایش]