دودمان والواها

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
خاندان والوا
Royal Coat of Arms of Valois France.svg
کشور France
خانه اجدادی خاندان کاپتی
عنوان‌ها
موسس شارل، کنت والوا
آخرین پادشاه هانری سوم
سال تاسیس ۱۲۸۴
منحل شدن ۱۵۸۹
شاخه‌های فرعی
  • والوا اورلینز
  • والوا آنژو
  • والوا بورگوندی
  • والوا آنژومه
تاریخ فرانسه
Silhouet France with Flag.png
گاهشماری
نشان درگاه درگاه فرانسه

والواها (به فرانسوی: Valois) دودمانی بودند که پس از کاپتی‌ها از ۱۳۲۸ تا ۱۵۸۹ بر فرانسه فرمانروایی کردند. آنان از فرزندان شارل والوا بودند. او سومین پسر شاه فیلیپ سوم بود که برای پشتیبانی از ادوارد سوم پادشاه انگلستان از تاج و تخت محروم شده بود.

تاریخ[ویرایش]

خاندان والو فرمانروایان فرانسه از ابتدای جنگ صد ساله تا پایان قرن ۱۶ میلادی بودند. آنها در این ۳ قرن کشور را از پایان قرون وسطی و عصر حاکمیت فئودالی به سوی رنسانس هدایت کردند. والواها به دنبال پیشینیان خود (خاندان کاپتی) کار یکپارچگی فرانسه را به پیش برده و آن را با موفقیت به پایان رساندند. خاندان والوا خود یکی از شاخه‌های کاپتی‌ها- حاکمان فرانسه در قرون ۱۰ تا ۱۴ میلادی – محسوب می‌شدند. والواها که در دوره آشفتگی اوضاع فرانسه به قدرت رسیدند، به مرور به سه شاخه تقسیم شدند:

  1. شاخه مستقیم که با فرمانروایی فیلیپ پنجم آغاز شد و از ۱۳۲۸ تا ۱۴۹۸ میلادی بر فرانسه حکم راند. اوج قدرت والواها مربوط به همین دوره می‌باشد.
  2. شاخه والوا-اورلئان که تنها یک عضو آن – لویی دوازدهم (۱۴۹۸–۱۵۱۵) – به حکومت رسید.
  3. شاخه والوا-آنگولم که از ۱۵۱۵ تا ۱۵۷۴ قدرت را در دست داشت و سرانجام پس از دوره جنگهای مذهبی در فرانسه فروپاشید و جای خود را به خاندان بوربون داد.[۱]

نخستین فرمانروایان والو درگیر جنگ صد ساله با انگلستان بودند. این جنگ که در ابتدای سلطنت والواها (ابتدای قرن ۱۴ میلادی) آغاز شد، تا ۱۴۵۳ ادامه یافت. در این مدت، شاهان والوا با دو خطر مهم رو به رو بودند. نخست، پادشاهی انگلستان که بخش بزرگی از فرانسه را تصرف کرده بود و همچنین، فئودال‌هایی که با سوءاستفاده از کاهش قدرت شاه، در پی کسب نفوذ بیشتر بودند. این جنگ سرانجام در زمان شارل هفتم (۱۴۲۲–۱۴۶۱) با پیروزی فرانسویان خاتمه یافت. از آن پس شاهان والوا کوشیدند تا قدرت فئودالها را کاهش دهند؛ لذا، اختیارات مالیاتی و اعلام جنگ و صلح را از آنِ خود کردند و با افزایش توان نظامی، فئودال‌ها را به حاشیه راندند.[۲]

آغاز درگیری‌های موسوم به جنگ‌های ایتالیا در اوایل قرن ۱۶ میلادی، باعث شروع رقابت تاریخی والواها با خاندان هابسبورگ شد. مسئله ای که بعدها به رقابت فرانسه و اتریش تبدیل شد و بخش مهمی از تاریخ معاصر اروپا را به خود اختصاص داد. رنسانس فرانسه نیز در زمان دو پادشاه والواها – هانری دوم و فرانسوای اول (۱۵۴۷–۱۵۵۹) – روی داد.[۳]

جنگ صد ساله[ویرایش]

این نبردها پس از مرگ شارل چهارم و پایان شاخهٔ اصلی دودمان کاپتی آغاز شد. چون هیچ وارث مذکری در شاخهٔ اصلی خاندان کاپتی نبود، ادوارد سوم، پادشاه انگلستان (که در عین حال خواهرزادهٔ شارل چهارم بود) مدعی تاج و تخت فرانسه شد. از سوی دیگر، اشراف فرانسه ترجیح دادند از فیلیپ ششم (که از شاخهٔ فرعی خاندان کاپتی و پسر شارل والوا و نوهٔ فیلیپ سوم بود) حمایت کنند. به این ترتیب، فیلیپ ششم به عنوان نخستین شاه دودمان والوا بر تخت فرانسه نشست.[۴]

نبردهای میان خاندان والوا و خاندان پلانتاجنت (خاندان سلطنتی انگلستان در آن زمان)، به همراه دو دورهٔ صلح موقتی (در فاصلهٔ سال‌های ۱۳۶۰–۱۳۶۹ و ۱۳۸۹–۱۴۱۵)، چندین نسل به طول انجامید و در نهایت در سال ۱۴۵۳ با پیروزی خاندان والوا و بیرون راندن انگلیسی‌ها از خاک فرانسه به پایان رسید.[۵]

به قدرت رسیدن بوربون‌ها[ویرایش]

وقوع جنگ‌های مذهبی در فرانسه (۱۵۶۲–۱۵۹۸) تیر خلاصی بر پیکره دولت والواها وارد آورد. این جنگها میان کاتولیک‌ها– که دستگاه‌های دولتی در اختیار آنها بود – و پروتستان‌ها رخ داد. سرانجام در سال ۱۵۷۴ هانری چهارم – رئیس خاندان بوربون – از دل جنگ‌های مذهبی کشور سر برآورد. خاندان والواها منقرض شد و بوربون‌ها جای آن را گرفتند.[۶]

فهرست پادشاهان والوا در فرانسه[ویرایش]

پادشاهان والوا در لهستان[ویرایش]

دوک و دوشس‌های بورگوندی[ویرایش]

اینان فرزندان فیلیپ پسر شاه ژان دوم بودند که در دوک‌نشین بورگوندی فرمان می‌راندند:

شجره‌نامه[ویرایش]

فیلیپ سوم
Blason pays fr FranceAncien.svg King of France
r. 1270–1285
شارل والوا
b. 1270, d. 1325
Louis of Évreux
b. 1276, d. 1319
فیلیپ چهارم (فرانسه)
Blason pays fr FranceAncien.svg King of France
Blason Royaume Navarre.svg King of Navarre
r. 1285–1314
فیلیپ ششم
Blason pays fr FranceAncien.svg King of France
r. 1328–50
لویی دهم
Blason pays fr FranceAncien.svg King of France
Blason Royaume Navarre.svg King of Navarre
r. 1314–16
فیلیپ پنجم
Blason pays fr FranceAncien.svg King of France
Blason Royaume Navarre.svg King of Navarre
r. 1316–22
شارل چهارم
Blason pays fr FranceAncien.svg King of France
Blason Royaume Navarre.svg King of Navarre
r. 1322–28
ایزابلای فرانسهادوارد دوم (انگلستان)
Royal Arms of England.svg King of England
Philip of Évreux
Blason Royaume Navarre.svg King of Navarre
b. 1306
Joan II
Blason Royaume Navarre.svg Queen of Navarre
b. 1312
Joan III of Burgundy
b. 1308
ادوارد سوم انگلستان
Royal Arms of England.svg King of England
b. 1312
چارلز دوم (ناوار)
b. 1332
Philip of Burgundy
b. 1323

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]