آثار طبیعی ملی ایران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
گل سوسن چلچراغ
گل لاله واژگون بختیاری

آثار طبیعی ملی ایران از نظر مقررات سازمان محیط زیست ایران، پدیده‌های نمونه یا مجموعه‌های گیاهی و جانوری (زیست‌محیطی) نادر یا اشکال و مناظر کم‌نظیر، ویژه و غیرقابل جایگزین که از جهات علمی، تاریخی یا طبیعی دارای ارزش حفاظتی باشند، به عنوان اثر طبیعی ملی، با تعیین محدوده از آن‌ها حراست می‌شود.[۱][۲]

اثر طبیعی ملی، یکی از مناطق چهارگانه حفاظت محیط زیست ایران می‌باشد.

نمونه‌های اثر طبیعی ملی ایران[ویرایش]

در حدود ۲۰ اثر طبیعی ملی در ایران وجود دارد که نمونه‌هایی از آن عبارتند از:

  • گونه گیاهی لاله واژگون چهارمحال وبختیاری: لاله واژگون از خانواده سوسن است. گلدهی لاله‌های واژگون در ماه اردیبهشت می‌باشد.
  • گونه گیاهی سوسن چلچراغ گیلان: با توجه به نادر بودن این گل سازمان محیط زیست اطراف رویشگاه طبیعی سوسن چلچراغ را محصور نموده و اعلام کرده‌است که هر گونه بهره‌برداری از آن‌جا تنها با مجوز رسمی ممکن خواهد بود.
  • طبیعت علم کوه مازندران: قله علم‌کوه از قابلیت‌های مناسب کوهنوردی و یخچال‌ها و چشم‌اندازهای بی نظیر، برخوردار است. از گونه‌های جانوری واقع در این منطقه می‌توان از کل و بز، خرس قهوه‌ای، پلنگ، کبک دری و از گونه‌های گیاهی می‌توان از ارس خزنده، گیاهان بالشتکی نظیر گون نام برد.
  • غار ماهی‌کور: غاری است که در استان لرستان، در بخش پاپی و در نزدیکی روستایی به نام لِوَن واقع شده‌است. این غار تنها اثر طبیعی ملی استان لرستان است. این اثر در سال ۱۳۸۴ به عنوان اثر طبیعی ملی ثبت شده‌است. دو نمونه نادر و منحصربه‌فرد از ماهیانِ کور در این غار وجود دارد که مشابه آن‌ها در هیچ نقطه دیگری از دنیا یافت نشده‌است. این ماهی فاقد قدرت بینایی بوده و به‌طور کامل کور است و هیچگونه آثاری از چشم خارجی در آن‌ها مشاهده نمی‌شود و به دلیل این‌که در آبهای زیرزمینی و در تاریکی غارها زندگی می‌کنند به ماهی کور غارزی معروف هستند. کپورماهی کور غار ایرانی، با نام علمی «Iranocypris typhlops» و سگ ماهی کور غار، با نام علمی «Paracobits smithi» دو گونه منحصر به فرد و در معرض خطر انقراض موجود در این غار هستند.

تصویر شماتیک کپورماهی کور غار ایرانی با نام علمی «Iranocypris typhlops»

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. اثر طبیعی ملی پورتال سازمان حفاظت محیط زیست
  2. اثر طبیعی ملی کوه نمک جاشک، حسین دلشب و …، اداره کل حفاظت محیط زیست استان بوشهر، 1378، ص 3.