اقیانوس
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
اُقیانوس که از واژه یونانی okeanus (Ωκεανός) گرفته شده است (ocean در زبان انگلیسی هم با این واژه همخانواده است) به قسمت های بزرگی از آب های شور گفته میشود که جزوی از آب کره میباشد و مرز آبی میان چند خشکی بزرگ و قاره را میسازد. دریاها به اقیانوسها راه دارند و تقریبا 71 درصد از سطح کره زمین (که مساحتی حدود 361 کیلومتر مربع را شامل میشود) را تشکیل میدهند. بیش از نصفی از این اقیانوس ها دارای عمقی بالغ بر 3000 متر (9800 فوت) هستند.میزان شوری آب اقیانوس ها غلظتی حدود 35 نقطه از هزار را دارا هستند و در نزدیکی دریاها این غلظت شوری به میزان 30 الی 38 نقطه تغییر پیدا میکند.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] دید کلی
برخلاف دریاهایی که هم اکنون میبینید و ممکن است تکه تکه باشند و هیچ ارتباطی بایکدیگر نداشته باشند،اقیانوس ها یکپارچه هستند و با یکدیگر در ارتباط هستند. قسمت متصل این آب نمک ها اکثرا به اقیانوس جهانی یاد میشود که مفهوم "اقیانوس جهانی" بمعنی تکههای آبی پهناور که با یکدیگر در ارتباط هستند و از لحاظ اقیانوس سنجی دارای ارزش بسیار میباشند. تکههای عظیم این اقیانوس ها ، در قاره های مختلف پراکنده هستند و شامل مجمع الجزایر های گوناگون و معیارهای دیگر میگردد.
اقیانوسهای جهان (به ترتیب وسعت):
- اقیانوس آرام که به آن کبیر هم میگویند.
- اقیانوس اطلس یا آتلانتیک.
- اقیانوس هند
- اقیانوس یخبسته شمالی
- اقیانوس یخبسته جنوبی
اقیانوس آرام و اقیانوس اطلس شامل زیر مجموعههایی بر روی خط استوا ، قسمت های شمالی و جنوبی آن است .در زمین شناسی قسمت های کوچکتر اقیانوس به نام هایی مانند "دریا"،"ساحل" ،"دلتا" و سایر اسامی شناخته میشوند.همچنین بعضی از بخش های اقیانوس در خشکی وجود دارند که با اقیانوس جهانی در ارتباط نیستند مانند دریاچه ی خزر در فلات ایران، دریاچه خوارزم (آرال) در آسیای میانه و دریاچه شور بزرگ در ایالت یوتا در ایالات متحده آمریکا - ممکن است آنها را با نام دریا بشناسید ولی در حقیقت دریاچه شور هستند.
از آنجاییکه که اقیانوس ها قسمت های بزرگی از کره زمین را میپوشانند لذا تاثیرات مهمی بر روی زیست کره دارند. تبخیر آب اقیانوس (بعنوان عضوی از چرخه آب ) نقش مهمی در ایجاد بارش دارد و در واقع دمای اقیانوس یکی از مهترین کلید های تغییر آب و هوا در کره زمین است.قدمت اقیانوس ها، چیزی حدود 3 بیلیون سال تخمین زنده شده و پس از آن بود که گیاهان و موجودات زنده بر روی آن پدید آمدند. لجه اقیانوس ها محل زندگی گونههای متفاوتی از حیوانات و گیاهان آبزی است و جالب اینجاست که قسمت مهم اقیانوس ها در فواصلی بسیار دور از سواحل قرار دارند که تعیین کننده ی نوع زیستبوم ها در خشکی های سطح کره زمین هستند
[ویرایش] لایهها
|
|
|
| لُجّه | |
| بخش نورگیر | |
| برلجه | |
| بخش بینور | |
| میانلجه | |
| ژرفلجه | |
| مُغاک | |
| زیرمغاک | |
| روبُن | |
| دریابُن | |
|
|
|
| لایه شیب چگالی | |
| لایه همچگال | |
| دماشیب | |
| لایه شیب شوری | |
| مادهشیب | |
|
|
|
|
|
|

