راهنما:الفبای آوانگاری بین‌المللی کردی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
آوا حرف مثال[۱]
شمالی مرکزی جنوبی سورانی جهانی یکگیرتو سیریلیک کلمه آوا معنی
همخوان‌ها
b ب b b б بــاوگ [bɑːwg] پدر
d د d d д دۊه‌ت [dɥat]/[dɥɑːt] دختر
[نیازمند نمونه]
ð̞ ڎ، ذ ئەڎا[۲] [að̞ɑː] مادر
d͡ʒ ج c j щ جــه‌ی [d͡ʒɛj] مکان
f ف f f ф سێــف [seːf] سیب
[نیازمند نمونه]
g گ g g г گــه‌وره [gəwɾa] بزرگ
~ɟ گــیان [gʲiːɑːn] جان
ɡˤ [نیازمند نمونه]
ɡʷ گو gw gw гԝ گواور [ɡʷɑːwɾ] گواور
h ه h h һ ھــەڵپەڕکێ [haɫpʰarkʲeː] رقص کردی
k ک k k к کاک [kʰɑːk] کاک
کــاور [kʰɑːwəɾ] گوسفند
~ ھەڵپەڕکــێ [haɫpʰarkʲeː] رقص کردی
[نیازمند نمونه]
کو kw kw кԝ کواو [kʷɑːw] کباب
l ل l l л لــه‌ش [laʃ] حال
ɫ ڵ ł ll л’ مناڵ [mnɑːɫ] کودک
m م m m м مــناڵ [mnɑːɫ] کودک
n ن n n н مــنــاڵ [mnɑːɫ] کودک
[نیازمند نمونه]
ɲ یانــزه [jɑːɲzˠa] یازده
ŋ نگ ň ng нг جه‌نگ [d͡ʒaŋ] جنگ
p پ p p п هارپ [hɑːɾp] چنگ
‌پــه‌رده [pʰaɾda] پرده
[نیازمند نمونه]
q ق q q ԛ ساق [sɑːq] سالم
قــیڕ [qʰiːr] آسفالت
قو qw qw ԛԝ قــوینج [qʷɨnd͡ʒ] شاخ
ɾ ر r r р خوەر [xʷaɾ] خورشید
r ڕ ř rr р’ ڕوژ [rʊʒ] روز
s س s s с ســێف [seːf] سیب
[نیازمند نمونه]
ص خاص [xɑːsˠ] خوب
صــه‌د [sˤɛd] صد
ʃ ش ş sh ш شــێر [ʃeːɾ] شیر

(حیوان)

t ت t t т وڵات [wɛɫɑːt] کشور
تــێوڵ [tʰeːwəɫ] پیشانی
[نیازمند نمونه]
گاڵــتــه[۳] [gɑ:ɫˈtʲæ] جوک
[نیازمند نمونه]
t͡ʃ چ ç c ч قــچ قرخ [qʰt͡ʃ qʰɾx] قچ قرخ
t͡ʃʰ چــه‌و [t͡ʃʰəw] چشم
t͡ʃˤ [نیازمند نمونه]
v ڤ v v в ههڤــده [hɛvda] هفده
x χ x خ x x х ژێرخــان [ʒeːɾxɑːn] زیرزمین
χʷ خو xw xw хԝ خوه‌ش [xʷaʃ] دلچسب
z ز z z з زۆی [zøːj] زمین
[نیازمند نمونه]
یانــزه [jɑːɲzˠa] یازده
[نیازمند نمونه]
ʒ ژ j jh ж ژن ɨn]/ɛn] زن
همخوان‌های غیربومی
ɣ ʁ ɣ غ x' ѓ غــه‌ریب [ɣɛˈriːb] بیگانه
ɣʷ ʁʷ ɣʷ غو ẍw x'ԝ ѓ غویلام [ɣʷɪˈlɑːm] نوکر
ħ ح h' һ’ حــکومه‌ت [ħʊkʰuːmat] دولت
ʕ ع، ح ʿ ' حــه‌سه‌ن [ʕɛˈsɛn] حسن
واکه‌ها
ɑː ا a a а ئــاو [ɑːw] آب
æ a ه‌ وه [wa] از، به
ɛ e e ә هــه‌ڤده [hɛvda] هفده
ێ ê é е / э چــێــد [t͡ʃʰeːd] می‌رود
ɪ ɨ ی i i ь دیــمس [dɨms] شیره
î í и چــیــد [t͡ʃʰiːd] می‌روی
o ــُـ کر [kʰoɾ] پسر
ۆ o o o ســۆرانی [soːɾɑːniː] سورانی
øː ۆ، ۊ زۆی [zøːj] زمین
ʊ و u u ӧ ڕوژ [rʊʒ] روز
وو û ú у چــوو [t͡ʃʰuː] چوب
ʉː ۊ ü ù لــۊت [lʉːt] بینی
نیم‌واکه‌ها
j ی y y й یــه [ja] این
w و w w ԝ وڵات [wɛɫɑːt] کشور
ɥ ۊ دۊه‌ت [dɥɑːt]/[dɥat] دختر
واکه‌های مرکب
əw ه‌و شــه‌و [ˈʃəw] شب
ɑːw او aw aw аԝ ئــاو [ˈɑːw] آب
ɑːj ای ay ay ай چــای [ˈt͡ʃʰɑːj] چای
ɛw ه‌و ew ew әԝ خــو [ˈxɛw] خواب
ɛj ه‌ی ey ey әй قــه‌ی [qʰɛj] عیب
oːj ۆی oy oy برۆیــم [bɪˈɾoːjm] برویم
uːj وی ûy úy у روی [ɾuːj] روباه
ɑːɥ ا(ۊ) دا(ۊ) [ˈdɑːɥ] غول
ʉːɥ ۊ کــۊ [ˈkʰʉːɥ] کوه
ɛɥ ه‌ۊ تــه‌ۊله [tʰɛɥˈla] اصطبل
ɥɑː/ɥa ۊه دۊه‌ت [dɥɑːt]/[dɥat] دختر

همچنین ببینید[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. تمامی مثال‌ها به زبان کردی جنوبی است؛ استثنائات ذکر شده‌اند.
  2. در زبان هورامی به مادر «ئەڎا» گفته می‌شود.
  3. در زبان کردی مرکزی به جوک «گاڵته» می‌گویند.

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]