بیماری‌های آمیزشی

بیماری‌های آمیزشی یا عفونتهای منتقله آمیزشی (به انگلیسی: sexually transmitted disease (STD)) یا (به انگلیسی: venereal disease (VD)) نامی کلی برای بیماری‌های گوناگونی است که از طریق انواع روش‌های آمیزش جنسی (آمیزش جنسی دهانی، مهبلی، مقعدی) انتقال پیدا می‌کنند. برخی از این بیماریها از روشهای غیر جنسی نیز منتقل می‌شوند، از طریق سوزن مشترک در معتادان به مواد مخدر تزریقی و یا در زایمان و شیردهی. برخی از این بیماری‌ها علایم و نشانه دارند و برخی نشانه‌ای نداشته و مدتی نهفته می‌مانند اما به دیگران منتقل می‌شوند.

بیماری‌ها

این بیماریها را براساس عامل بیماریزا می‌توان اینگونه طبقه بندی کرد؛

۱. عفونتهای باکتریایی:

• سوزاک
• شانکروئید
• سیفیلیس
• کلامیدیازیس

۲. عفونتهای ویروسی :

• تبخال دستگاه تناسلی نوع اول (HSV)
• تبخال دستگاه تناسلی نوع دوم (HSV)
• کوندیلوما آکومیناتوم (زگیل تناسلی ) (HPV)
• هپاتیت ب
• ایدز (سندرم اکتسابی فقدان ایمنی بدن) و ویروس HIV (ویروس انسانی نقص ایمنی)

۳. عفونتهای پروتوزوایی :

• تریکومونیازیس

۴. عفونتهای قارچی :

• تینیا کروریس

۵. عوامل انگلی :

• شپش عانه
• جرب

البته عوامل غیرمیکروبی مانند شپش عانه و جرب هر چند ممکن است ناحیه تناسلی را درگیر سازند ( مثلا شپش عانه در موهای ناحیه زهار زندگی می‌کند ) ولی چون از راه آمیزشی منتقل نمی شوند بلکه از راه تماس مستقیم پوست فرد آلوده با فرد سالم منتقل می شوند، بهتر است جزء بیماریهای منتقله جنسی محسوب نشوند .

تظاهرات بیماریها

بیماریهای مقاربتی (STDs) یا منتقله از راه جنسی یا آمیزشی را بر اساس تظاهرات عمده اولیه (موضعی) می‌توان به سه گروه تقسیم کرد:

۱. زخمهای تناسلی مانند عفونت هرپس تناسلی (تبخال تناسلی)، سیفلیس، شانکروئید (آتشک)، لنفوگرانولوم ونروم، گرانولوم اینگوینال (به علت کلامیدیا)، کوندیلوما آکومیناتوم (زگیل تناسلی)

۲. اورتریت، سرویسیت و بیماریهای التهابی لگن مانند سوزاک (گنوره)، کلامیدیا تراکوماتیس، تریکوموناس واژینالیس و اوروپلاسما اورولیتیکوم

۳. واژینیت مانند کاندیدا آلبیکنس، تریکوموناس واژینالیس و گاردنلا واژینالیس

برخی از بیماریهای منتقله از راه جنسی مانند ایدز و هپاتیت تظاهرات موضعی خاصی ندارند. برخی از این بیماریها عامل غیرمیکروبی دارند مثلا قارچ تنیا کروریس یا حشره جرب (گال) و شپش عانه

درمان بیماریها

درمان بیماریهای باکتریایی این گروه اصولا درمان آنتی بیوتیکی است که متناسب با عامل بیماریزا است. بیماریهای قارچی، ویروسی و یا انگلی درمان خاص خود را دارند.

به عنوان یک اصل کلی در درمان این بیماریها نیاز به درمان همزمان شریک جنسی وجود دارد.

جستارهای وابسته

• کاندوم
• ایدز
• مضرات آمیزش مقعدی

منابع

• ترجمه مبانی طب داخلی سیسیل، ویرایش ششم ۲۰۰۴، انتشارات تیمورزاده، فصل ۱۰۶ (صفحات ۱۳۲۶ تا ۱۳۴۰)