کاخ سلیمانیه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
کاخ سلیمانیه
کاخ سلیمانیه ی کرج3.jpg
کاخ سلیمانیه از نمای شمالی
نام کاخ سلیمانیه
کشور  ایران
استان استان البرز
شهرستان کرج
اطلاعات اثر
سال‌های مرمت

۱۳۵۵ سازمان عمران قزوین
۱۳۷۹ سازمان میراث فرهنگی

۱۳۸۴ سازمان میراث فرهنگی[۱]
کاربری کاخ
کاربری کنونی کاخ-موزه
دیرینگی دوره قاجار
دورهٔ ساخت اثر ۱۲۲۵ قمری- ۱۱۹۰ هجری شمسی
بانی اثر فتحعلی شاه قاجار
صدر اصفهانی (بر اساس سفرنامه فرهاد میرزا)
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۳۷۰
تاریخ ثبت ملی ۲ اسفند ۱۳۲۷

کاخ سلیمانیه مربوط به دوره قاجار بوده و امروزه در محوطه دانشکده کشاورزی کرج واقع شده‌است. این اثر در تاریخ ۲ اسفند ۱۳۲۷ با شمارهٔ ثبت ۳۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. در مجاورت این کاخ برج چهار طبقه‌ای متعلق به دوران صفویه موجود بوده که اکنون تنها طبقه همکف آن باقی مانده‌است.[۲]

پیشینه[ویرایش]

این بنا در دوره فتحعلی شاه قاجار و به دستور وی برای اقامت تابستانی در باغ بزرگی که هم‌اکنون دانشکده کشاورزی است بنا شده‌است. کاخ سلیمانیه و باغ زیبای مقابل آن و نیز ساختمان‌هایی که جهت ملازمین موکب شاهی تعبیه شده بودند، مجموعه اقامتی و فرماندهی کوچک و بسیار زیبایی را ایجاد کرده بودند که در حال حاضر ساختمان‌های ملازمین شاهی از بین رفته‌است.[۳]

علت نامگذاری این ساختمان به پاس تولد سی و چهارمین پسر فتحعلی شاه با نام سلیمان میرزا ذکر شده‌است. در تالار این بنا، دو نقاشی از عبدالله خان نقاش باشی روی دیوارها کشیده شده که یکی تصویر آقا محمدخان و دیگری تصویر فتحعلی شاه و اطرافیانشان است. در تابلوی بارعام فتحعلی شاه، سلیمان میرزا به صورت کودکی در کنار تخت طاووس تصویر شده‌است.[۴]

فرهاد میرزا زمان احداث بنا را در سنهٔ یک هزار و دویست و بیست و شش دانسته و از حاجی محمد حسین خان صدر اعظم اصفهانی به عنوان سازندهٔ بنا نام برده‌است.[۵]

گاسپار دروویل، افسر فرانسوی که در همان سال‌های ساخت این ساختمان در ایران به سر می‌برده است، در سفرنامه خود روایت متفاوتی ارائه می‌کند. به گفته او محمدعلی میرزا دولتشاه پسر بزرگ فتحعلی‌شاه که از تعیین عباس میرزا به ولیعهدی خشمگین بود، برای اثبات لیاقت خود، با سلیمان پاشا والی بغداد وارد جنگ شد و او را شکست داد و غرامت جنگی هنگفتی از او گرفت. او تمام پول را برای فتحعلی‌شاه فرستاد تا به این ترتیب نزد او محبوبیتی کسب کند. فتحعلی‌شاه با پولی که دست آورده بود، این کاخ را بنیان گذاشت و نام آن را سلیمانیه نهاد تا خاطره شکست سلیمان پاشا را زنده نگاه دارد.[۶]

معماری کاخ[ویرایش]

ساختمان کاخ آجری است و نمای آن تزیینات ویژه‌ای ندارد. بنای این کاخ روی پیلوت ساخته شده که در زمان خود نوعی نوآوری به‌شمار می‌رود. در شرق ساختمان کاخ برجی در ۵ طبقه ساخته شده بوده که هم‌اکنون تنها ویرانه‌های طبقه هم‌کف آن باقی‌مانده‌است.[۷]

نگارخانه[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. مرمت نقاشی دیواری ضلع شرقی، تیم مرمت میراث فرهنگی به سرپرستی سایه خواجه‌ایان
  2. «دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر». سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۳ اکتبر ۲۰۱۵. دریافت‌شده در ۲۰۱۱-۰۵-۱۹.
  3. «کاخ سلیمانیه، تیشینه».
  4. بارعام فتحعلی شاه در کاخ سلیمانیه
  5. فرهاد میرزا ۲۱
  6. دروویل، گاسپار. سفرنامه دروویل. ترجمه جواد محبی، گوتنبرگ: ۱۳۸۴، تهران. ص۱۶۸
  7. رنگ از نقش پادشاهان قاجاری کاخ سلیمانیه پریده‌است (آخرین بازدید: ۱۵ نوامبر ۲۰۱۱)

منابع[ویرایش]

  • فرهادمیرزاقاجار، هدایه السبیل و کفایه الدلیل، علمی، تهران ۱۳۶۶

پیوند به بیرون[ویرایش]