اشتهارد

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
اشتهارد
Eshtd.jpg
کشور  ایران
استان البرز
شهرستان اشتهارد
بخش مرکزی
سال شهرشدن ۱۳۳۱ (۶۵ سال)[۱]
مردم
جمعیت ۲۹٬۹۹۳ نفر (۱۳۹۵)
رشد جمعیت ۳۰٪+ (۵سال)
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا ۱۱۷۵ متر
اطلاعات شهری
شهردار ملاحسنی[۲]
پیش‌شماره تلفنی ۰۲۶۳۷۷
وبگاه سایت شهرداری اشتهارد
شناسهٔ ملی خودرو  ایران
کد آماری ۱۵۸۴
تابلوی خوش‌آمد به شهر

اشتهارد (به تاتی: اشتارده) مرکز شهرستان اشتهارد استان البرز و از شهرهای باستانی ایران است که در ۵۰٫۳۷۲۲ طول شرقی و ۳۵٫۷۲۰۸ عرض شمالی قرار دارد. با شهر تهران حدود ۱۰۰ کیلومتر و با شهر کرج حدود ۶۳ کیلومتر فاصله دارد.[۳] این شهر در یک منطقه با آب و هوای نیمه خشک واقع شده‌است. مساحت آن متجاوز از ۸۰۰ کیلومتر مربع و در مسیر جاده تهران به استان‌های غربی ایران واقع است. از طرف شمال به ارتفاعات حلقه‌دره و محدوده شهرستان نظرآباد و از طرف جنوب به ارتفاعات «قزل‌باش» و محدودهٔ شهر ملارد و از طرف شرق به رودخانهٔ شور و محدوده شهر کرج و از طرف غرب به محدوده شهر بوئین زهرا محدود می‌شود. شهرداری این شهر در سال ۱۳۳۱ تأسیس شده است.

کرج دارای آب و هوای معتدل و خشک می‌باشد[۴] و شهرستان اشتهارد نیز در استان البرز واقع است و آب و هوای این استان تحت تأثیر سلسله کوه‌های البرز، دارای زمستان‌های سرد و تابستان‌های معتدل است. جنوب استان به دلیل مجاورت با دشت، آب و هوای بسیار خشک دارد و این ویژگی خاص این منطقه به شمار می‌رود که از یک سو به رشته کوه‌های البرز می‌رسد و از سوی دیگر به حاشیه یکی از خشک‌ترین بیابان‌های ایران منتهی می‌شود.[۵] دارا بودن بزرگترین شهرک صنعتی ایران در منطقه اشتهارد[۶] و وجود مجتمع‌های صنعتی لیا، آراسنج، دانسفهان و چندین کارخانجات بزرگ مختلف دیگر در سطح شهرستان و نیز همجواری شهرک صنعتی بزرگ اشتهارد با شهر بوئین زهرا رونق خاصی به صنعت و اشتغال زایی منطقه بخشیده است.[۷]

تات‌ها ساکنین شهر اشتهارد و روستاهای پیرامون آن هستند که به زبان تاتی سخن می‌گویند.[۸][۹]

اشتهارد دارای یک دانشگاه به نام دانشگاه پیام نور واحد اشتهارد است که در سال ۱۳۸۵ تأسیس شد و در رشته‌های مهندسی صنایع، حقوق، حسابداری، روانشناسی، کامپیوتر و … دانشجو می‌پذیرد.[۱۰]

وجه تسمیه[ویرایش]

اشتهارد به معنی سرزمین مقدس است. دربارهٔ نام اشتهارد نظریات زیادی وجود دارد ولی بیشتر نظر بر این است که واژه اشتهارد از دو بخش اشته و ارد تشکیل شده که در زبان تاتی اشتهاردی، اشته به معنی ایستادن و ایستگاه و سرزمین است و ارد در زبان اشتهاردی به معنی مقدس است و در نتیجه به معنای سرزمین مقدس می‌شود و با توجه به اینکه در اشتهارد علمای بزرگ و چندین امامزاده سکونت داشته‌اند، این معنا صحیح تر است. نظر دیگری بر این است که اشتهارد در اصل «اشته ده» یعنی ده شما که به مرور زمان و ابدال حروف، اشتهارد نامیده می‌شود. همچنین گفته می‌شود که نام اشتهارد در اصل «اشترده» بوده که صورتی است از واژه «استرده» و «سترده» به معنی صاف و هموار و بی درخت. مردم اشتهارد بیشتر نام شهرشان را «اشتارد» تلفظ می‌کنند که معنی آن برای عموم مردم نا شناخته می‌باشد.[۱۱]

جمعیت[ویرایش]

بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۲۹٬۹۹۳ نفر (در ۹٬۳۵۷ خانوار) بوده است.[۱۲]

جمعیت تاریخی
سال جمعیت  %±
۱۳۴۵ ۵٬۱۴۹
۱۳۵۵ ۵٬۰۷۴ ۱٫۵ ٪ −
۱۳۶۵ ۸٬۰۹۵ ۵۹٫۵ ٪
۱۳۷۰ ۹٬۱۴۴ ۱۳٫۰ ٪
۱۳۷۵ ۱۰٬۲۸۴ ۱۲٫۵ ٪
۱۳۸۵ ۱۶٬۹۸۸ ۶۵٫۲ ٪
۱۳۹۰ ۲۳٬۰۱۰ ۳۵٫۴ ٪
۱۳۹۵ ۲۹٬۹۹۳ ۳۰٫۳ ٪

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ اشتهارد
  2. «شهردار اشتهارد». شهرداری وشواری اسلامی اشتارد، 4 تیر 1394. بازبینی‌شده در ۱۸ ژانویه ۲۰۱5. 
  3. http://www.irancities.ir/showcity.aspx?code=261&code2=16
  4. «کرج». پردیس امیر کبیر البرز. ۲۰۱۷-۰۶-۱۲. بازبینی‌شده در ۲۰۱۷-۰۶-۱۲. 
  5. «البرز را بیشتر بشناسیم». روستانت. بازبینی‌شده در ۲۰۱۷-۰۶-۱۲. 
  6. سازمان صنعت، معدن و تجارت استان البرز. «سازمان صنعت، معدن و تجارت استان البرز:: نقشه استان». سازمان صنعت، معدن و تجارت استان البرز. ۲۰۱۷-۰۶-۱۲. بازبینی‌شده در ۲۰۱۷-۰۶-۱۲. 
  7. شهرداری شهر بوئین زهرا. بازبینی‌شده در ۲۰۱۷-۰۶-۱۲. 
  8. رزم آرا، فرهنگ جغرافیای ایران، استان مرکزی، جلد اول ص 13.
  9. کتاب «دستور زبان گویش‌های تاتی جنوبی»، پروفسور احسان یارشاطر، لاهه - پاریس ١٩٦٩
  10. http://www.irancities.ir/showcity.aspx?Code=261&Code2=16
  11. «شهرها». مرجع شهرهای ایران اشتارد، 4 تیر 1394. بازبینی‌شده در ۱۸ ژانویه ۲۰۱5. 
  12. «تعداد جمعیت و خانوار به تفکیک تقسیمات کشوری براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵» (اکسل). درگاه ملی آمار.