پرش به محتوا

ریچارد برتون

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
این مقاله دربارهٔ یک بازیگر است. برای محققی با همین نام، ریچارد فرانسیس برتون را ببینید.
ریچارد برتون
CBE
Burton in 1955
برتون در ۱۹۵۵
نام هنگام تولدریچارد والتر جنکینز جونیور
زادهٔ۱۰ نوامبر ۱۹۲۵
پونتریدهیفن، گلامورگن، ولز
درگذشت۵ اوت ۱۹۸۴ (۵۸ سال)
سلینی، سوئیس
تحصیلاتکالج اکستر، آکسفورد
پیشهبازیگر
سال‌های فعالیت۱۹۴۳–۱۹۸۴
همسران
فرزندان۳، شامل کیت برتون

ریچارد والتر برتون (انگلیسی: Richard Walter Burton؛ ۱۰ نوامبر ۱۹۲۵ – ۵ اوت ۱۹۸۴) بازیگر اهل ولز بود.[۱] او به‌خاطر صدای باریتونِ خوش‌آهنگ و دلنشینش شناخته می‌شد[۲][۳] و در دههٔ ۱۹۵۰ خود را به‌عنوان یک بازیگر قدرتمند شکسپیری تثبیت کرد و در سال ۱۹۶۴ اجرای ماندگاری از نقش هملت ارائه داد.[۴] کنت تاینن او را «جانشین طبیعی الیویه» نامید؛ اما ناتوانیِ ادراک‌شدهٔ برتون در برآورده‌کردن این انتظارات،[۵] باعث نارضایتی برخی منتقدان و همکارانش شد؛ همچنین مصرف سنگین الکل به شهرت او به‌عنوان هنرمندی بزرگ که استعدادش را هدر داده بود دامن زد.[۳][۶] با این حال، او به‌طور گسترده به‌عنوان یکی از برجسته‌ترین بازیگران نسل خود شناخته می‌شود.[۷]

برتون هفت بار نامزد دریافت جایزهٔ اسکار شد، اما هرگز آن را نبرد. او برای بازی در فیلم‌های دختر عموی من ریچل (۱۹۵۲)، ردا (۱۹۵۳)، بکت (۱۹۶۴)، جاسوسی که از سردسیر آمد (۱۹۶۵)، چه کسی از ویرجینیا وولف می‌ترسد؟ (۱۹۶۶)، یک‌هزار روز از آن (۱۹۶۹) و ستوران (۱۹۷۷) نامزد این جایزه شد. او جوایز متعددی از جمله جایزهٔ بفتا، جایزهٔ گلدن گلوب و جایزهٔ گرمی دریافت کرد. همچنین برای ایفای نقش شاه آرتور در موزیکال کملوت اثر لرنر و لووه (۱۹۶۰)، برندهٔ جایزهٔ تونی بهترین بازیگر مرد در یک موزیکال شد.

در اواسط دههٔ ۱۹۶۰، برتون به یکی از ستارگان اصلی گیشه تبدیل شد.[۸] تا اواخر همان دهه، او یکی از پردرآمدترین بازیگران جهان بود و دستمزدهایی برابر با یک میلیون دلار یا بیشتر، به‌علاوهٔ سهمی از فروش ناخالص فیلم‌ها دریافت می‌کرد.[۹] در ذهن عموم، نام برتون پیوندی تنگاتنگ با همسر دومش، الیزابت تیلور، داشت. رابطهٔ پرتنش این زوج که دو بار با یکدیگر ازدواج کردند و دو بار از هم طلاق گرفتند، به‌ندرت از صدر اخبار کنار می‌رفت.[۱۰]

ابتدای زندگی

[ویرایش]

ریچارد والتر جنکینز جونیور در ۱۰ نوامبر ۱۹۲۵ در خانه‌ای به شمارهٔ ۲ خیابان دن-ای-بونت در پونتریدهیفن، گلامورگن، ولز، متولد شد. او دوازدهمین فرزند از سیزده فرزند خانواده‌ای ولزی‌زبان بود که از ریچارد والتر جنکینز سینیور (۵ مارس ۱۸۷۶ – ۲۵ مارس ۱۹۵۷) و ادیث مود جنکینز (نام خانوادگی پیش از ازدواج: توماس؛ ۲۸ ژانویه ۱۸۸۳ – ۳۱ اکتبر ۱۹۲۷) به دنیا آمد. جنکینز سینیور که در خانواده «دَدی نی» نامیده می‌شد، معدنچی زغال‌سنگ بود و مادرش به‌عنوان پیشخدمت بار در میخانه‌ای به نام «ماینرز آرمز» در همان روستا کار می‌کرد؛ جایی که با همسر آینده‌اش آشنا شد. آن‌ها بدون رضایت والدین ادیث، در ۲۴ دسامبر ۱۹۰۰ در ادارهٔ ثبت نیث ازدواج کردند.

به گفتهٔ زندگی‌نامه‌نویس ملوین براگ، ریچارد نقل کرده است که «دَدی نی» مردی بود که روزی دوازده پاینت الکل می‌نوشید و گاهی هفته‌ها به می‌گساری و قمار می‌پرداخت و «خیلی شبیه من به نظر می‌رسید». جنکینز سینیور در یک انفجار معدنی به‌شدت دچار سوختگی شد و پدرش، توماس، نیز پس از یک حادثهٔ معدنی ناچار به استفاده از ویلچر بود.

او مادرش را «زنی بسیار قوی» و «روحی مذهبی با موهایی روشن و چهره‌ای زیبا» به یاد می‌آورد. ریچارد هنوز دو ساله نشده بود که مادرش در ۳۱ اکتبر، شش روز پس از تولد گراهام، سیزدهمین فرزند خانواده، درگذشت. مرگ ادیث بر اثر عفونت‌های پس از زایمان رخ داد؛ ریچارد معتقد بود که این مرگ به‌دلیل «بی‌توجهی به بهداشت» اتفاق افتاده است. با این حال، به گفتهٔ زندگی‌نامه‌نویس مایکل مان، ادیث «به‌شدت به نظافت اهمیت می‌داد»، اما تماس مداوم او با گردوغبار معادن زغال‌سنگ موجب مرگش شد.

پس از مرگ ادیث، خواهر بزرگ‌تر ریچارد، سیسیلیا، که او با محبت «سیس» خطابش می‌کرد، به‌همراه همسرش الفد جیمز — که او نیز معدنچی بود — سرپرستی او را تا هفده‌سالگی بر عهده گرفتند. ریچارد با سیس، الفد و دو دخترشان، ماریان و ریانون، در خانه‌ای ردیفی با سه اتاق‌خواب در شمارهٔ ۷۳ خیابان کارادوک، تایباخ، از مناطق حومه‌ای پورت تالبوت، زندگی می‌کرد؛ جایی که براگ آن را «شهری خشنِ فولادخیز، انگلیسی‌زبان، آکنده از رنج و آلودگی» توصیف کرده است.

زندگی شخصی

[ویرایش]

ازدواج‌ها و روابط

[ویرایش]

برتون از سال ۱۹۴۹ تا ۱۹۶۳ با سیبل ویلیامز ازدواج کرده بود و از این ازدواج دو دختر به نام‌های کیت (متولد ۱۹۵۷) و جسیکا برتون (متولد ۱۹۵۹) داشت. برتون در دوران این ازدواج رابطه‌ای طولانی‌مدت با بازیگر، کلیر بلوم، داشت. او به زندگی‌نامه‌نویس خود، مایکل مان، گفته بود: «پیش از الیزابت فقط دو زن را واقعاً دوست داشتم؛ یکی سیبل بود و دیگری کلر بلوم.»

ازدواج‌های برتون با الیزابت تیلور از ۱۵ مارس ۱۹۶۴ تا ۲۶ ژوئن ۱۹۷۴ و بار دوم از ۱۰ اکتبر ۱۹۷۵ تا ۲۹ ژوئیه ۱۹۷۶ ادامه داشت. مراسم نخستین ازدواج آن‌ها در هتل ریتز-کارلتون مونترآل برگزار شد. تیلور دربارهٔ این ازدواج گفته بود: «آن‌قدر خوشحالم که باورش نمی‌کنید. این ازدواج برای همیشه دوام خواهد داشت.» دومین مراسم ازدواج آن‌ها ۱۶ ماه پس از طلاقشان، در پارک ملی چوبه در بوتسوانا انجام شد. الیزابت تیلور و ادی فیشر دختری را از آلمان به فرزندی پذیرفته بودند به نام ماریا مک‌کیون (متولد ۱۹۶۱) که پس از ازدواج تیلور و برتون، توسط برتون دوباره به فرزندی پذیرفته شد. برتون همچنین دختر تیلور و تهیه‌کننده مایک تاد، الیزابت فرانسس «لیزا» تاد (متولد ۱۹۵۷)، را که پیش‌تر توسط فیشر به فرزندی گرفته شده بود، مجدداً به فرزندی پذیرفت.

رابطه‌ای که برتون و تیلور در فیلم چه کسی از ویرجینیا وولف می‌ترسد؟ به تصویر کشیدند، اغلب با ازدواج واقعی آن‌ها مقایسه می‌شد. برتون با نظر رایج دربارهٔ زیبایی افسانه‌ای تیلور موافق نبود و می‌گفت: «این‌که او را زیباترین زن جهان بنامند، کاملاً بی‌معناست. چشم‌های فوق‌العاده‌ای دارد، اما چانه دوتایی و سینه‌ای بیش‌ازحد بزرگ دارد و پاهایش هم نسبتاً کوتاه است.»

در اوت ۱۹۷۶، یک ماه پس از دومین طلاقش از تیلور، برتون با مدل، سوزی میلر، همسر پیشین قهرمان فرمول یک، جیمز هانت، ازدواج کرد؛ این ازدواج در سال ۱۹۸۲ به طلاق انجامید. از ۱۹۸۳ تا زمان مرگش در ۱۹۸۴، او با سالی هی، دستیار تولید مستقل، ازدواج کرده بود.

در سال ۱۹۷۴، در فاصلهٔ میان طلاق و ازدواج مجددش با تیلور، برتون برای مدتی کوتاه نامزد پرنسس الیزابت یوگسلاوی بود.

در سال ۱۹۵۷، برتون از سه فیلم شاهزادهٔ بازیگران، باران‌های رانچیپور و اسکندر کبیر در مجموع ۸۲٬۰۰۰ پوند درآمد داشت، اما به‌دلیل مالیات‌های سنگین دولت محافظه‌کار وقت، تنها توانست ۶٬۰۰۰ پوند برای هزینه‌های شخصی خود نگه دارد. در نتیجه، با وکیلش، آرون فروش، مشورت کرد که به او پیشنهاد داد به سوئیس نقل مکان کند، جایی که مالیات‌ها کمتر بود. برتون این پیشنهاد را پذیرفت و در ژانویهٔ ۱۹۵۷ به همراه سیبل به سلینی، سوئیس، نقل مکان کرد و ویلایی در آن‌جا خرید. او در واکنش به انتقادهای دولت بریتانیا گفت: «من معتقدم همه باید مالیات بدهند—به‌جز بازیگران.» برتون تا پایان عمر در همان‌جا زندگی کرد.

در سال ۱۹۶۸، برادر بزرگ‌ترش، ایفور، پس از یک دوره نوشیدن طولانی با برتون در سلینی، زمین‌خورد و گردنش شکست. این آسیب او را از گردن به پایین فلج کرد. برادر کوچک‌ترشان، گراهام جنکینز، گمان می‌کرد که احساس گناه ناشی از این حادثه باعث شد برتون، به‌ویژه پس از مرگ ایفور در سال ۱۹۷۲، مصرف الکل را به‌شدت افزایش دهد.

برتون در مصاحبه‌ای در فوریهٔ ۱۹۷۵ با دوستش دیوید لوین گفت که «تجربه‌ای» از همجنس‌گرایی داشته است. او همچنین پیشنهاد کرد که شاید همهٔ بازیگران در نهان همجنس‌گرا باشند و «این را با نوشیدن پنهان می‌کنیم».[۱۱] در سال ۲۰۰۰، زندگی‌نامهٔ الیزابت تیلور نوشتهٔ الیس آمبرن ادعا کرد که برتون با لارنس اولیویه رابطه داشته و تلاش کرده ادی فیشر را اغوا کند؛ ادعاهایی که به‌شدت از سوی برادر کوچک‌تر برتون، گراهام جنکینز، رد شد.[۱۲]

برتون بازیگر و نمایشنامه‌نویس، املین ویلیامز، را تحسین می‌کرد و از او الهام می‌گرفت. او پسر ویلیامز، بروک ویلیامز، را به‌عنوان دستیار و مشاور شخصی خود استخدام کرد و وی در برخی از فیلم‌هایی که برتون در آن‌ها بازی می‌کرد، نقش‌های کوچکی داشت.[۱۳]

دیدگاه‌های شخصی

[ویرایش]

از نظر سیاسی، برتون در تمام عمر یک سوسیالیست بود، هرچند هرگز به اندازهٔ دوست نزدیکش استنلی بیکر در سیاست فعال نشد. او سناتور دموکرات رابرت اف. کندی را تحسین می‌کرد و یک‌بار با او وارد رقابتی برای نقل سونات شد.[۱۴]

در سال ۱۹۷۲، برتون نقش لئون تروتسکی را در فیلم ترور تروتسکی ایفا کرد. سال بعد، با توجه به تحسینش از رهبر یوگسلاوی، پذیرفت نقش یوسیپ بروز تیتو را در یک فیلم زندگینامه‌ای بازی کند. او هنگام فیلم‌برداری در یوگسلاوی، علناً اعلام کرد که کمونیست است و گفت هیچ تناقضی میان دریافت دستمزدهای کلان سینمایی و داشتن دیدگاه‌های چپ‌گرایانه نمی‌بیند، زیرا «برخلاف سرمایه‌داران، من دیگران را استثمار نمی‌کنم».[۱۵]

در نوامبر ۱۹۷۴، برتون به‌طور دائمی از همکاری با بی‌بی‌سی محروم شد، زیرا دو مقالهٔ روزنامه‌ای نوشته بود که در آن‌ها سلامت روانی وینستون چرچیل و دیگر رهبران دوران جنگ جهانی دوم را زیر سؤال برده بود. برتون گفت که از آن‌ها «به‌شدت» متنفر است، به‌دلیل وعدهٔ ادعایی‌شان برای نابودی همهٔ مردم ژاپن.[۱۶] انتشار این مقالات هم‌زمان با صدمین سالگرد تولد چرچیل بود و پس از آن صورت گرفت که برتون نقش او را با نگاهی مثبت در فیلم گامی با سرنوشت ایفا کرده بود.[۱۷]

در مورد باورهای دینی، برتون یک خداناباور بود و می‌گفت: «دوست داشتم بتوانم به نوعی خدا ایمان داشته باشم، اما واقعاً نمی‌توانم.»[۱۸]

مشکلات سلامتی

[ویرایش]

برتون سیگاریِ سنگینی بود. او در مصاحبه‌ای در دسامبر ۱۹۷۷ با سر لودویک کندی گفت که روزانه ۶۰ تا ۱۰۰ نخ سیگار می‌کشد. به گفتهٔ برادر کوچک‌ترش در کتاب ریچارد برتون: برادرم (۱۹۸۸)، او دست‌کم روزی ۱۰۰ نخ سیگار مصرف می‌کرد. پس از مرگ پدرش بر اثر خون‌ریزی مغزی در مارس ۱۹۵۷، برتون از شرکت در مراسم خاکسپاری او خودداری کرد. او همچنین در بیشتر دوران بزرگسالی خود الکلی بود. به گفتهٔ زندگی‌نامه‌نویس رابرت سلرز، «در اوج نوشیدن‌هایش در اواسط دههٔ ۱۹۷۰، روزانه سه تا چهار بطری مشروبات الکلی سنگین می‌نوشید.»

پس از آن‌که در جریان فیلم‌برداری خشن‌ها (۱۹۷۴) تقریباً خود را تا مرز مرگ با الکل رساند، برتون در مرکز درمانی سنت جان در سانتامونیکای کالیفرنیا ترک الکل کرد. گفته می‌شود او هنگام ساخت فیلم مست بوده و بسیاری از صحنه‌هایش به دلیل ناتوانی در ایستادن، در حالت نشسته یا درازکش فیلم‌برداری شد. در برخی صحنه‌ها، کلماتش را نامفهوم ادا می‌کند یا بریده‌بریده سخن می‌گوید. برتون بعدها گفت که اصلاً ساخت این فیلم را به یاد نمی‌آورد. هم‌بازی او، او.جی. سیمپسون، گفت: «بعضی وقت‌ها اصلاً نمی‌توانست حرکت کند.»

بر اساس یادداشت‌های روزانه‌اش، برتون برای ترک الکل از داروی آنتابوس استفاده می‌کرد و مصرف افراطی الکل را عامل ویرانی ازدواجش با تیلور می‌دانست. او دربارهٔ آن دوره گفت: «پنج سال تمام حسابی مست بودم. هم‌ردیف جان باریمور و رابرت نیوتن بودم. ارواحشان بالای سرم پرسه می‌زدند.» او افزود که برای رهایی از «بی‌روحی و تهی‌بودنِ کسل‌کننده و مرده‌ای که پس از پایین آمدن از صحنه به سراغ آدم می‌آید» به الکل پناه می‌برد. زندگی‌نامهٔ ملوین براگ در سال ۱۹۸۸ شرح مفصلی از مشکلات متعدد سلامتی برتون در طول زندگی‌اش ارائه می‌دهد. در جوانی، برتون به‌خاطر قدرت بدنی و آمادگی ورزشی استثنایی‌اش شناخته می‌شد.

تا ۴۱سالگی، سلامت او به‌قدری افت کرده بود که به گفتهٔ خودش بازوانی لاغر و ضعیف داشت. او از بورسیت (احتمالاً تشدیدشده بر اثر درمان نادرست)، التهاب مفصل، درماتیت، سیروز کبدی و بیماری کلیوی رنج می‌برد و در میانهٔ دههٔ چهل زندگی‌اش دچار لنگش آشکاری شد. به گفتهٔ براگ، به دلیل امتناع برتون از درمان الکلیسم، مشخص‌کردن این‌که چه میزان از این مشکلات ناشی از مصرف الکل بوده دشوار است. در سال ۱۹۷۴، برتون شش هفته را در یک درمانگاه گذراند تا از دوره‌ای بهبود یابد که طی آن روزانه سه بطری ودکا می‌نوشید. مشکلات سلامتی تا پایان عمر گریبان‌گیر او باقی ماند.

افول سلامت و مرگ

[ویرایش]

برتون در ۵ اوت ۱۹۸۴، در سن ۵۸ سالگی، بر اثر خونریزی درون‌جمجمه‌ای در خانه‌اش در سلینی سوئیس درگذشت.[۳] هرچند مرگ او ناگهانی بود، اما سلامت او چندین سال رو به افول گذاشته و از درد شدید و مداوم گردن رنج می‌برد. از مارس ۱۹۷۰ به او هشدار داده شده بود که کبدش بزرگ شده است و در آوریل ۱۹۸۱ به سیروز کبدی و بیماری کلیوی مبتلا تشخیص داده شد.

او در گورستان قدیمی سلینی («ویو سیمتیه») به خاک سپرده شد و نسخه‌ای از اشعار دیلن توماس همراهش دفن گردید.[۱۹]

برتون دارایی‌ای به ارزش ۴٫۵۸ میلیون دلار آمریکا (معادل ۱۳٬۸۶۱٬۷۶۲ دلار در سال ۲۰۲۴) از خود بر جای گذاشت. بخش عمدهٔ اموال او شامل املاک، سرمایه‌گذاری‌ها در سه کشور و آثار هنری بود. بیشتر این دارایی به همسرش به ارث رسید.[۲۰]

جوایز و نامزدی‌ها

[ویرایش]

او هفت بار نامزد جایزه اسکار شد که البته هیچ‌گاه آن را کسب نکرد

برتون ستاره‌ای در پیاده‌رو شهرت هالیوود کسب کرد[۲۱] و همچنین عضو American Theatre Hall of Fame بود.[۲۲]

سال عنوان پروژه جایزه
۱۹۵۱ The Lady's Not for Burning Theatre World Award
۱۹۵۲ دختر عموی من ریچل Golden Globe Award for New Star of the Year - Actor
نامزدی-جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل مرد
۱۹۵۳ ردا (خرقه) نامزدی-جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد
۱۹۵۸ Time Remembered (نمایش‌نامه) نامزدی-Tony Award for Best Actor in a Play
۱۹۵۹ Look Back in Anger نامزدی-BAFTA Award for Best British Actor
نامزدی-جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم درام
۱۹۶۱ Camelot Tony Award for Best Actor in a Musical
۱۹۶۴ بکیت Laurel Award for Top Male Dramatic Performance
نامزدی-جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد
نامزدی-جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم درام
هملت نامزدی-Tony Award for Best Actor in a Play
۱۹۶۵ جاسوس جنگ سرد BAFTA Award for Best British Actor (also for چه کسی از ویرجینیا وولف می‌ترسد؟)
دیوید دی دوناتلو Award for Best Foreign Actor
Laurel Award for Top Male Dramatic Performance
نامزدی-جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد
۱۹۶۶ چه کسی از ویرجینیا وولف می‌ترسد؟ BAFTA Award for Best British Actor (also for جاسوس جنگ سرد)
Bambi Award for Best International Actor
Laurel Award for Top Male Dramatic Performance
National Society of Film Critics Award for Best Actor (2nd place, tied with مکس فون سیدو برای هاوایی)
جایزه حلقه منتقدان فیلم نیویورک برای بهترین بازیگر نقش اول مرد (2nd place)
نامزدی-جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد
نامزدی-جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم درام
۱۹۶۷ رام کردن زن سرکش دیوید دی دوناتلو Award for Best Foreign Actor (tied with پیتر اوتول برای شب ژنرال‌ها)
نامزدی-جایزه بفتای بهترین بازیگر نقش اول مرد بریتانایی
نامزدی-جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم موزیکال یا کمدی
۱۹۶۹ یک هزار روز از آن نامزدی-جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد
نامزدی-جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم درام
۱۹۷۳ Massacre in Rome Taormina International Film Festival Award for Best Actor
۱۹۷۶ The LIttle Prince (vinyl record) Grammy Award for Best Album for Children (مشترک همراه با جاناتان وینترز و بیلی سیمپسون)
۱۹۷۷ ستوران جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم درام
نامزدی-جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد
۱۹۸۴ هزار و نهصد و هشتاد و چهار Valladolid International Film Festival Award for Best Actor (مشترک همراه با جان هارت)
Ellis Island نامزدی-Primetime Emmy Award for Outstanding Supporting Actor in a Miniseries or a Movie

تئاتر

[ویرایش]
نمایشنامه تاریخ تئاتر نقش کارگردان یادداشت
قیاس برای قیاس ۰۱۹۴۴ ۱۹۴۴ کلیسای جامع مسیح، آکسفورد Angelo Nevill Coghill
هنری پنجم ۰۱۹۵۱ ۱۹۵۱ Royal Shakespeare Theatre, استراتفورد هنری پنجم (انگلستان) آنتونی کوایلی
طوفان ۰۱۹۵۱ ۱۹۵۱ Royal Shakespeare Theatre, استراتفورد Ferdinand Michael Benthall
هملت ۰۱۹۵۳−۰۹ سپتامبر ۱۹۵۳ General Assembly Hall of the Church of Scotland, ادینبرا شاهزاده هملت Michael Benthall
زندگی و مرگ کینگ جان ۱۹۵۳–۱۹۵۴ اولد ویک، لندن Philip of Cognac George Devine
شب دوازدهم ۱۹۵۳–۱۹۵۴ اولد ویک، لندن Sir Toby Belch Denis Carey
کوریولانوس ۱۹۵۳–۱۹۵۴ اولد ویک، لندن Gaius Marcius Coriolanus Michael Benthall
اتلو ۱۹۵۵–۱۹۵۶ اولد ویک، لندن Othello Michael Benthall
دکتر فاستوس ۰۱۹۶۶−۰۲ فوریه ۱۹۶۶ Oxford Playhouse, آکسفورد فاوستوس Nevill Coghill
اکوئوس ۰۱۹۷۶−۰۲−۱۶ ۱۶ فوریه ۱۹۷۶ –آوریل ۱۹۷۶ تئاتر جرالد شونفلد، نیویورک Martin Dysart John Dexter

فیلمشناسی

[ویرایش]
کلئوپاترا
(همراه جولی اندروز)
(همراه رادی مکداول)
شب ایگوانا (همراه اوا گاردنر)

تلویزیون

[ویرایش]
برنامه تاریخ نقش یادداشت
طلاق مرد، طلاق زن ۱۹۷۳ Martin Reynolds فیلم تلویزیونی شرکت پخش رسانه‌ای آمریکا
صبح بخیر آمریکا ۱۹۷۷ خودش اپیزود: "۱۱ اکتبر، ۱۹۷۷"
سرگرمی امشب ۱۹۸۲ خودش اپیزود: "۱ فوریه، ۱۹۸۲"
پسر پاییز ۱۹۸۲ خودش اپیزود: "Reluctant Traveling Companion"

رادیو

[ویرایش]
برنامه تاریخ
آخرین روزهای دولوین ۰۱۹۴۹−۰۷−۱۰ ۱۰ ژوئیه ۱۹۴۹
دوشس ملفی ۰۱۹۵۴−۰۵−۱۶ ۱۶ مه ۱۹۵۴

منابع

[ویرایش]
  1. ↑ Obituary Variety, 8 August 1984
  2. ↑ Clarke, Gerald (20 August 1984). "Show Business: The Mellifluous Prince of Disorder". Time. Vol. 124, no. 8. Archived from the original on 16 May 2024. Retrieved 30 September 2013.
  3. ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب <ref>‎ غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نام NYTDowd وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
  4. ↑ "The death of Richard Burton". BBC. Retrieved 2 December 2023. In the 1950s and early 60s Burton was the darling of the theatre circuit and his 1964 interpretation of Hamlet was outstanding. He was, many felt, the natural successor to Olivier.
  5. ↑ Kalfatovic, Mary C. (2005). American National Biography: Supplement 2. New York, NY: Oxford University Press. p. 64. ISBN 978-0-19-522202-9.
  6. ↑ Sellers, Robert (2009). -9780312553999/page/145 Hellraisers: The Life and Inebriated Times of Richard Burton, Richard Harris, Peter O'Toole, and Oliver Reed. New York, NY: Thomas Dunne Books. p. 145. ISBN 978-0-312-55399-9. {{cite book}}: Check |url= value (help)
  7. ↑ Lesley Brill (13 October 1997). John Huston's Filmmaking. Cambridge University Press. p. 94. ISBN 978-0-521-58670-2.
  8. ↑ "Quigley's Top Ten Box-Office Champions (1932–Present)". Tony Barnes Journal. Archived from the original on 3 October 2013. Retrieved 29 September 2013.
  9. ↑ "Biography for Richard Burton (I)". Internet Movie Database. Retrieved 29 September 2013.
  10. ↑ "Richard Burton: Life, 1957–1970". The Official Richard Burton Website. 2012. Retrieved 20 May 2014.
  11. ↑ Ferris ۱۹۸۱، pp. ۲۴۹–۲۵۰; Bragg ۱۹۸۸، p. ۲۵۸.
  12. ↑ "Anger at claim Burton was gay". BBC. 10 April 2000. Archived from the original on 8 January 2017. Retrieved 31 August 2009.
  13. ↑ "Brook Williams - Actor son of Emlyn and friend of the Burtons". The Independent (به انگلیسی). 18 July 2013. Retrieved 12 August 2021.
  14. ↑ Hawthorne, Mary. "All True Love Must Die: Richard Burton's Diaries". The New Yorker. Condé Nast. Retrieved 21 August 2014.
  15. ↑ Ferris, Paul Richard Burton (1981).[کدام صفحه؟]
  16. ↑ Munn, Michael (2008). "Burton's diatribe and Winston Churchill". Richard Burton: Prince of Players. New York City: Skyhorse Publishing. p. 214. ISBN 978-1-60239-355-4.
  17. ↑ Burton, Richard (24 November 1974). "To Play Churchill Is to Hate Him". The New York Times. Retrieved 13 June 2024.
  18. ↑ Richard Burton (2012). Chris Williams (ed.). The Richard Burton Diaries. Yale University Press. p. 252. ISBN 978-0-300-19231-5. Retrieved 30 September 2013. I wish I could believe in a God of some kind but I simply cannot.
  19. ↑ "Burton Buried". Washington Post. Retrieved 26 November 2018. The casket was adorned with red and white flowers in the shape of a dragon, the national symbol of Wales. Burton's godson Brook Williams, son of Welsh playwright Emlyn Williams, recited poems by Thomas and placed a book of the poet's works on the casket.
  20. ↑ "Richard Burton Left A $4.5 Million Estate". The New York Times. 19 November 1984.
  21. ↑ http://www.walkoffame.com/richard-burton.
  22. ↑ "Broadway's Best". New York Times. Retrieved 15 February 2014.
  • Richard Burton by Michael Munn, JR Books Ltd, 2008
  • The Highly Civilized Man: Richard Burton and the Victorian World by Dane Kennedy, Harvard University Press, 2005

پیوند به بیرون

[ویرایش]
مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به ریچارد برتون در ویکی‌گفتاورد موجود است.
در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ریچارد برتون موجود است.
برگرفته از «https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=ریچارد_برتون&oldid=43270148»