اعتصابات سراسری ۱۴۰۱ ایران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
اعتصابات سراسری ۱۴۰۱ ایران
بخشی از اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ ایران
تاریخاز ۲۸ شهریور ۱۴۰۱
موقعیت
روش‌ها
طرف‌های مدنی درگیر
  • قشرهای مختلف مردم
  • بازاریان و کارگران
  • معلمان، دانش‌آموزان، استادان و دانشجویان
  • مخالفان سیاسی جمهوری اسلامی

اعتصابات ۱۴۰۱ ایران در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ ایران و در حمایت از اعتراضات گسترده مردم صورت می‌گیرد. در ششمین هفته اعتراضات، در شماری از شهرهای ایران گروه‌های از اصناف، از جمله کسبه و بازاریان، معلمان، استادان دانشگاه‌ها و دانشجویان، کارگران پتروشیمی و بخش‌های خصوصی اعتصاب کردند. شروع اعتصابات به روز دوشنبه ۲۸ شهریور، سه روز پس از فوت مهسا امینی برمی‌گردد که مرکز همکاری احزاب کردستان ایران، دیگر احزاب و فعالان مدنی و سیاسی کردستان، دوشنبه را روز اعتصاب عمومی اعلام کردند.[۱][۲][۳][۴][۵][۶]

اعتصابات دانشجویان

این اعتصابات از ۴ مهر ۱۴۰۱ آغاز شد.[۷] در این اعتراضات تعداد زیادی از دانشجویان در تجمع‌ها، خوابگاه‌ها یا حتی خانه‌های خود از سوی نیروهای امنیتی بازداشت شدند. دانشجویان چند دانشگاه ایران اعلام کرده‌اند که در اعتراض به برخوردهای امنیتی با دانشجویان، بازداشت دانشجویان معترض و همچنین مجازی شدن آموزش، از شرکت در کلاس‌های درس خودداری می‌کنند.[۸] در پی اعتراضات و اعتصاب دانشجویان دانشگاه‌های سراسر ایران، تعدادی از استادان دانشگاه نیز با خودداری از شرکت در کلاس‌ها به دانشجویان معترض پیوستند و تعدادی نیز استعفا کردند.[۹][۱۰][۱۱][۱۲][۱۳] وزیر علوم، محمدعلی زلفی‌گل در جمع دانشجویان دانشگاه شریف گفته بود: «شما با اعتصاب دارید بودجه بیت‌المال را از بین می‌برید.»[۱۴]

کارگران و کارکنان

بسیاری از کارگران و کارکنان در صنایع مختلف در بخش‌های خصوصی و دولتی ایران در اعتراض و حمایت از اعتراضات سراسری دست به اعتصاب و تجمع زدند. پیش از این نیز کارگران بارها دست به اعتصاب زده‌اند که عمدتاً اهداف صنفی داشت. همزمانی و حمایت اعتصاب‌های کارگری با اعتراض سیاسی در سال‌های اخیر کم‌سابقه بوده‌است.[۱۵] به گزارش یورونیوز اعتصاب و اعتراض کارکنان و کارگران صنعت نفت و پتروشیمی، اولین بار پس از انقلاب۵۷ است که کارگران به جز مطالبات حقوقی و صنفی خود، همگام با معترضان به کشته‌شدن مهسا امینی در ایران شعارهایی سیاسی سر دادند.[۱۶]

  • صنعت نفت، پتروشیمی و پالایشگاه‌ها

دوشنبه ۱۸ مهر، کارگران پتروشیمی عسلویه دست به اعتصاب زده و به اعتراضات سراسری علیه جمهوری اسلامی ایران ملحق شدند.[۱۷][۱۸][۱۹][۲۰][۲۱] در دومین روز اعتصاب کارگران، شورای سازماندهی کارگران پیمانی صنعت نفت از بازداشت دست‌کم ۱۱ نفر از کارگران پروژه‌ای توسط نیروهای امنیتی در روز هجدهم مهرماه خبر داد. ۱۹ مهر کارگران پتروشیمی آبادان در گیت ۱۴ پالایشگاه تجمع کردند. در واکنش به اعتصاب کارگران مدیر پتروشیمی صدرا پروژه را موقتاً تعطیل اعلام کرد.[۱۶][۲۲][۲۳] رانندگان پالایشگاه نفت آبادان، سه‌شنبه ۲۶ مهر دست از کار کشیده و نفتکش‌های خود را در سطح شهر متوقف کردند.[۲۴]

در عسلویه، کارگران جاده محدوده پروژه و سه راه عسلویه را به نشانه اعتراض بستند. در دسته نوشته‌هایی کارگران با الهام از مطلع «برای…» در توییتر نوشته شد بود: «برای اتوبوسهای اسقاطی، برای زندگی حیوانی، برای خوابگاه ساسی، برای غذاهای آلوده، برای شرجی‌ها، برای ساعتی که اعلام می‌کنند اضافه کاری، برای صبح قبل بوق سگ برای چکی که هرگز پاس نشد، برای بیمه‌هایی که واریز نشد، برای ساعتی که لرزشت از لرزش اتوبوس بیشتر بود، برای نیروهای پروژه، ما برای اینها صدای اعتراض‌مان را نشان خواهیم داد.»[۲۲][۲۳]

روزنامه ایران در گزارشی در مورد اعتصاب کارکنان پالایشگاه‌ها و پتروشیمی‌های پارس جنوبی نوشت: «اعتراضات موقت و کوتاه بخشی از کارگران قراردادی یک فاز درحال ساخت پتروشیمی بوشهر بوده و ربطی به سایت‌های پتروشیمی و پالایشگاهی مجموعه عظیم پارس جنوبی نداشته‌است. در پارس جنوبی به‌طور متوسط روزانه ۳۰ تا ۴۰ هزار نفر مشغول کار هستند.»[۲۵]

این اعتصاب‌ها در پی فراخوان کارگران پروژه‌ای در حمایت از اعتراضات گسترده در ایران آغاز شد.[۲۶] در سومین روز اعتصابات، شورای سازماندهی اعتراضات کارگران پیمانی از بازداشت دست کم ۱۸ نفر از کارگران پروژه ای توسط نیروهای امنیتی خبر داد.[۱۶] همزمان با مراسم چهلم مهسا امینی کارکنان پالایشگاه نفت تهران دست به اعتصاب زدند.[۲۷] سخنگوی پالایشگاه تهران اعتصاب کارکنان این پالایشگاه را تکذیب کرد.[۲۸]

  • نیشکر هفت‌تپه

در ادامه اعتصاب کارگران پیمانی، گروهی از کارکنان شرکت نیشکر هفت‌تپه خوزستان روز سه‌شنبه ۲۶ مهر دست به اعتصاب زده و در محوطه شرکت تجمع اعتراضی برگزار کردند.[۲۹] در اعتصاب کارگران پتروشیمی، کارگران اعتصابی شعارهایی از جمله مرگ بر دیکتاتور سر دادند.[۳۰] کارفرمای شرکت برای جلوگیری از اعتصاب در مجتمع کشت و صنعت نیشکر هفت تپه به کارگران هفت میلیون تومان «پاداش» داده بود تا از اعتصاب آنها جلوگیری کند.[۳۱]

  • داداش برادر

کارگران کارخانه شرکت شکلات‌سازی داداش برادر (آیدین) روز شنبه ۳۰ مهر به نشانه اعتراض دست از کار کشیدند.[۳۲][۳۳]

  • اسنپ

در پی انتشار فراخوان اعتصاب از سوی برخی کارکنان اسنپ، سه نفر از کارکنان این شرکت که در پست‌هایی خواهان اعتصاب شده بودند، بازداشت شدند.[۱۴]

  • تراکتورسازی تبریز

اعتراض کارگران شرکت موتورسازان تراکتورسازی از روز ۲ آبان شروع شد.[۳۴]

  • اسنوا

کارگران گروه صنعتی انتخاب (اسنوا) در اصفهان روز پنجشنبه ۲۸ مهرماه دست به اعتصاب زدند.[۳۵][۳۶]

معلمان

اعتصاب معلمان در برخی شهرهای ایران در «همبستگی با اعتراضات سراسری و در محکومیت کشتارها به ویژه کشتار دانش آموزان» با فراخوان شورای هماهنگی تشکل‌های صنفی فرهنگیان آغاز شد. معلمان در برخی از شهرهای ایران دست به اعتصاب زدند. یک‌شنبه یکم آبان در استان‌های تهران، کردستان، آذربایجان غربی، فارس، گیلان، و کرمانشاه اعتصاب معلم‌ها گزارش شد.[۳۷][۱۴] در واکنش به اعتصاب معلمان، دادگاه انقلاب رسول بداقی، جعفر ابراهیمی، و محمد حبیبی، سه عضو کانون صنفی معلمان را به ۱۵ سال زندان محکوم کرد.[۳۸][۳۹]

معلمان در برخی شهرهای ایران از جمله سقز، کامیاران و مریوان با در دست داشتن پلاکاردهایی از جمله «مدرسه را پادگان نکنید»، «جای دانش‌آموز زندان نیست» و «نه به زندانی کردن معلمان» در مدارس تحصن کردند.

دانش‌آموزان

دانش‌آموزان در بسیاری از مداری با حاضر نشدن سر کلاس‌های درس، شعار خواندن در حیاط مدارس، پاره کردن عکس خمینی از روی کتاب‌های درسی، آتش زدن و از سر برداشتن مقنعه‌ها از اعتصابات سراسری حمایت کردند.[۱۴][۴۰]

کسبه و بازاریان

استان‌ها و بازارهای مهمی با تعطیل کردن مغازه‌های خود دست به اعتصاب زدند.

سه‌شنبه ۱۲ مهر جمعی از کسبه خیابان طالقانی اصفهان اعتصاب کردند.[۱۴] برخی از صنف موبایل و الکترونیک در تهران ساعت ۱۵ روز ۳۰ مهر در خیابان جمهوری تهران دست از کار کشیدند.[۴۱]

اعتصابات سراسری آبان

در هفته نهم اعتراضات همزمان با سومین سالگرد اعتراضات آبان ۹۸ فراخوان‌های بسیاری در فضای مجازی برای برگزاری تجمع‌های اعتراضی و اعتصاب سراسری در روزهای ۲۴، ۲۵ و ۲۶ آبان هم‌رسانی شد. سه‌شنبه ۲۴ آبان تجمع‌های اعتراضی در نقاط مختلف تهران از جمله بازار تهران، چهارراه ولی‌عصر، میدان صنعت، خیابان امیرکبیر، خیابان شریعتی و نازی‌آباد شکل گرفت.[۴۲][۴۳][۴۴]

واکنش‌ها

با ادامه اعتراضات و اعتصابات سراسری در ایران، وب سایت «آرت فاند»، به عنوان صندوقی برای کمک به اعتصاب‌کنندگان راه‌اندازی شد.[۳۷] بیش از ۴۰۰ نویسنده و مترجم در داخل و خارج ایران از اعتصاب‌های سراسری حمایت کردند. شهرنوش پارسی‌پور، داریوش آشوری، شهیار قنبری، اسماعیل نوری علا، فرزان سجودی، عباس مخبر و سهراب مختاری، رضا پهلوی، تورج اتابکی، آذر نفیسی، ابی و نازنین بنیادی از جمله افرادی بودند که اعتصابات سراسری حمایت کردند.[۱۴]

صنایع

برخی از بخش‌های صنعتی که در اعتراضات سراسری دست به اعتصاب زدند.

جستارهای وابسته

منابع

  1. «اعتراض‌ها به مرگ مهسا امینی از کردستان و تهران به دیگر شهرهای ایران رسید». euronews. ۲۰۲۲-۰۹-۱۹. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۲۴.
  2. «ادامه اعتراضات به کشته شدن مهسا امینی و اعلام عزای عمومی در روزهای یک‌شنبه و دوشنبه». ایران اینترنشنال. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۱۸.
  3. «شب دوم اعتراضات، تماس ابراهیم رئیسی با خانواده امینی». بی‌بی‌سی فارسی. ۱۸ سپتامبر ۲۰۲۲. دریافت‌شده در ۳ اوت ۲۰۲۲.
  4. «مردم کردستان بار دیگر به خیابان‌ها آمدند؛ شلیک نیروهای امنیتی به معترضان». ایران اینترنشنال. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۱۸.
  5. «معترضان در سنندج تجمع برگزار کرده و مأموران به آنها گاز اشک‌آور شلیک کردند». ایران اینترنشنال. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۱۸.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ ۶٫۳ Entekhab.ir، پایگاه خبری تحلیلی انتخاب | (۱۴۰۱-۰۶-۲۶). «فارس: تعدادی از مردم سنندج در پی فوت مهسا امینی در خیابان‌ها تجمع کردند / تجمع کنندگان شعارهای اعتراضی تند سر دادند / پلیس با شلیک گاز اشک‌آور آنها را متفرق کرد». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۱۸.
  7. «ادامه اعتراضات؛ اعتصاب در دانشگاه‌های ایران – DW – ۱۴۰۱/۷/۵». dw.com. ۲۰۲۲-۰۹-۲۷. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۲۸.
  8. «اعتصاب سراسری دانشجویان ایران در اعتراض به بازداشت‌ها و مجازی شدن کلاس‌ها». رادیو فردا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۲۸.
  9. «تعداد دانشجویان اعتصاب‌کننده در ایران در حال افزایش است». رادیو فردا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۲۸.
  10. «اعتصاب سراسری در دانشگاه‌های ایران در دومین هفته خیزش عمومی علیه حکومت». ایران اینترنشنال. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۲۸.
  11. «همراهی اساتید و هنرمندان ایران و جهان با اعتصابات و اعتراضات – DW – ۱۴۰۱/۷/۵». dw.com. ۲۰۲۲-۰۹-۲۷. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۲۸.
  12. «اعتصاب سراسری؛ کلاس‌های خالی مدارس و دانشگاه‌های ایران». ایندیپندنت فارسی. ۲۰۲۲-۰۹-۲۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۰۹-۲۸.
  13. لندن, کیهان; لندن, کیهان (2022-09-28). "دانشجویانِ ۱۵ دانشگاه بیانیه‌های «اعتصاب» صادر کردند". KayhanLondon کیهان لندن (به انگلیسی). Retrieved 2022-09-28.
  14. ۱۴٫۰ ۱۴٫۱ ۱۴٫۲ ۱۴٫۳ ۱۴٫۴ ۱۴٫۵ «گسترش اعتصابات در ایران؛ از مدارس کردستان و شیراز تا کسبه اصفهان». ایران اینترنشنال. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  15. «اعتراضات و اعتصاب در ایران به مناطق نفتی جنوب رسید». BBC News فارسی. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  16. ۱۶٫۰ ۱۶٫۱ ۱۶٫۲ «شعارهای سیاسی و اعتراض کارگران پیمانی؛ مروری بر مهم‌ترین اعتصاب‌های تاریخ صنعت نفت». euronews. ۲۰۲۲-۱۰-۱۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  17. «کارگران پتروشیمی عسلویه با اعتصاب خود به خیزش سراسری علیه جمهوری اسلامی پیوستند». ایران اینترنشنال. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۱۰.
  18. «بیست و چهارمین روز اعتراضات سراسری؛ تجمع و اعتصاب در پتروشیمی بوشهر». العربیه فارسی. ۲۰۲۲-۱۰-۱۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۱۰.
  19. «کارگران پتروشیمی بوشهر به اعتصاب سراسری پیوستند – DW – ۱۴۰۱/۷/۱۸». dw.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۱۰.
  20. «اعتراضات در ایران؛ بریتانیا گشت ارشاد و چند مقام امنیتی از جمله فرمانده کل انتظامی را تحریم کرد». euronews. ۲۰۲۲-۱۰-۱۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۱۰.
  21. «🔴 گزارش زنده | اعتصابات صنایع نفت و پتروشیمی در عسلویه، کنگان، و آبادان». صدای آمریکا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۱۰.
  22. ۲۲٫۰ ۲۲٫۱ «دومین روز اعتصاب کارگران صنعت نفت ایران؛ بازداشت ۱۱ کارگر قراردادی پیمانی». iranwire.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  23. ۲۳٫۰ ۲۳٫۱ «کارگران پالایشگاه آبادان به اعتصابات کارگران صنعت نفت و پتروشیمی پیوستند؛ کارگران هفت‌تپه اعلام همبستگی کردند». ار. اف. ای - RFI. ۲۰۲۲-۱۰-۱۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  24. «اعتصابات سراسری؛ رانندگان پالایشگاه نفت آبادان و کارگران نیشکر هفت‌تپه اعتصاب کردند». العربیه فارسی. ۲۰۲۲-۱۰-۱۸. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  25. ۲۵٫۰ ۲۵٫۱ «اعتصاب کارکنان و تعطیلی پالایشگاه‌ها و پتروشیمی‌های پارس جنوبی؟ | کارگرانی که دست از کار کشیدند و در اتوبان تجمع کردند». همشهری آنلاین. ۲۰۲۲-۱۰-۱۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  26. «اعتراضات و اعتصاب در ایران به مناطق نفتی جنوب رسید». BBC News فارسی. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  27. ۲۷٫۰ ۲۷٫۱ اعتصاب کارکنان پالایشگاه تهران همزمان با مراسم چهلم مهسا امینی, retrieved 2022-10-26
  28. 1335 (۲۰۲۲-۱۰-۲۶). «تکذیب اعتصاب کارگران پالایشگاه تهران». ایرنا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  29. ۲۹٫۰ ۲۹٫۱ ۲۹٫۲ ۲۹٫۳ «ادامه اعتصاب کارگران پیمانی پالایشگاه‌ها؛ کارکنان نیشکر هفت‌تپه نیز به اعتصاب‌کنندگان پیوستند». ار. اف. ای - RFI. ۲۰۲۲-۱۰-۱۸. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  30. «اعتصاب کارگران پتروشیمی از عسلویه تا آبادان و کنگان در حال گسترش است». ار. اف. ای - RFI. ۲۰۲۲-۱۰-۱۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  31. ۳۱٫۰ ۳۱٫۱ لندن، کیهان؛ لندن، کیهان. «گسترده شدن اعتصابات سراسری؛ مهم‌ترین و بزرگ‌ترین مجتمع صنعت گاز به اعتصاب پیوست». دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  32. «هفته ششم اعتراضات سراسری با اعتصابات و تجمعات در شهرهای مختلف ادامه یافت». رادیو فردا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  33. «پشت پرده اعتصاب امروز کارکنان شرکت آیدین». عرشه آنلاین. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  34. ۳۴٫۰ ۳۴٫۱ «کارگران تراکتورسازی تبریز دست از کار کشیدند - وب سایت خبری - تحلیلی آذرانجمن». دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  35. ۳۵٫۰ ۳۵٫۱ لندن، کیهان؛ لندن، کیهان. «گسترش اعتصابات سراسری در ایران؛ از کارگران تا آموزگاران». دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  36. «شورای تشکل‌های صنفی فرهنگیان ایران سه روز عزای عمومی اعلام کرد». صدای آمریکا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  37. ۳۷٫۰ ۳۷٫۱ «تداوم اعتراض و اعتصاب به‌رغم تهدیدهای حکومت؛ دانشجویان «شریف» بسیجی‌ها را عقب راندند». صدای آمریکا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  38. «اعتصاب معلمان؛ دادگاه انقلاب سه فعال فرهنگیان را به ۱۵ سال زندان محکوم کرد». صدای آمریکا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  39. «افزایش فراخوان‌ها برای تظاهرات شنبه؛ اعلام سه روز عزای عمومی و دو روز اعتصاب در مدارس». ایندیپندنت فارسی. ۲۰۲۲-۱۰-۲۱. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  40. «موج اعتراض و اعتصاب دانش‌آموزان در شهرهای مختلف ایران؛ دختران مقنعه‌ها را آتش زدند». ار. اف. ای - RFI. ۲۰۲۲-۱۰-۰۴. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  41. ۴۱٫۰ ۴۱٫۱ ۴۱٫۲ «شروع خیزش سراسری در سی‌ام مهر با اعتصاب کارگران و دانشجویان». ایندیپندنت فارسی. ۲۰۲۲-۱۰-۲۲. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.
  42. «اعتراضات ایران؛ تجمع‌ها و اعتصابات در چندین شهر ایران آغاز شد». euronews. ۲۰۲۲-۱۱-۱۵. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۱-۱۵.
  43. «خیزش سراسری ایران در سالگرد آبان خونین؛ اعتراض و اعتصاب سه‌روزه با فراخوان قبلی آغاز شد». ار. اف. ای - RFI. ۲۰۲۲-۱۱-۱۵. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۱-۱۵.
  44. فردا، رادیو (۲۰۲۲-۱۱-۱۵). «شروع اعتصابات و اعتراضات در ده‌ها شهر در سالگرد آبان ۹۸». رادیو فردا. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۱-۱۵.
  45. «هجوم به دفتر اسنپ، شروع اعتصاب در صنعت نفت – DW – ۱۴۰۱/۷/۱۱». dw.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۲-۱۰-۲۶.