آزادراه ۵ (ایران)

آزادراه ۵
اطلاعات مسیر
موجودیت	تهران-ساوه (بهمن ۱۳۷۷) ساوه-سلفچگان (اسفند ۱۳۸۲) خرم‌آباد - پل زال (۱۳۸۹) شهید بروجردی (۱۴۰۰)–اکنون
تقاطع‌های بزرگ
از	تهران، استان تهران بزرگراه آزادگان بزرگراه بروجردی بزرگراه وهن‌آباد
	آزادراه ۲ آزادراه ۶ جاده ۴۸ جاده ۷۹ جاده ۵۶ جاده ۳۷ جاده ۳۹ جاده ۴۱ جاده ۷۷ آزادراه ۹۶
به	بندر امام خمینی و بندر ماهشهر، استان خوزستان جاده ۹۶
موقعیت
استان‌ها	استان تهران، استان مرکزی، استان قم، استان مرکزی، استان لرستان، استان خوزستان
شهرهای بزرگ	پردیس، تهران، رباط کریم، پرند، ساوه، اراک، بروجرد، خرم‌آباد، اندیمشک، دزفول، شوشتر، اهواز، بندر امام خمینی
سامانه بزرگراهی
بزرگ‌راه‌های ایران آزادراه‌ها

آزادراه ۵، آزادراهی است که از تهران آغاز می‌شود و شهرهای مرکز و غرب ایران را به منطقه ویژه اقتصادی بندر امام خمینی پیوند می‌دهد. برنامه ساخت این آزاد راه جهت اتصال آزادراهی تهران به بندر امام خمینی در سال ۷۲ به طول ۹۰۰ کیلومتر توسط قرارگاه سازندگی خاتم الانبیا آغاز شد و در سال ۱۴۰۰ با افتتاح آزاد راه شهید بروجردی در استان لرستان ادامه یافت.

بخش‌ها

• آزادراه تهران-پردیس (افتتاح ۱۳۸۹)
• آزادراه تهران-ساوه (افتتاح ۱۳۷۷)
• آزادراه ساوه-سلفچگان (افتتاح ۱۳۸۲)
• آزادراه سلفچگان-اراک (در دست احداث)
• آزادراه کنارگذر شمالی اراک (افتتاح ۱۳۹۲)
• آزادراه اراک-بروجرد-خرم آباد (شهید بروجردی افتتاح ۱۴۰۰)
• آزادراه خرم‌آباد-پل‌زال (آزادراه خرم زال افتتاح ۱۳۸۹)
• آزادراه پل‌زال-اندیمشک (افتتاح ۱۳۹۲)
• آزادراه اندیمشک-اهواز (آغاز به‌کار نشده)
• آزادراه اهواز-بندر امام‌خمینی (آزادراه خلیج‌فارس افتتاح ۱۳۸۶)

تقاطع آزادراه ۵ با جاده ۵۶ در سلفچگان

آزادراه خرم زال

آزادراه خرم‌زال

آزادراه خرم زال که با نام آزادراه خرم‌آباد - پل زال نیز شناخته می‌شود و عملیات ساخت آن از سال ۱۳۸۴ آغاز شده بود در حد فاصل دو شهر خرم‌آباد و اندیمشک به طول ۱۶۴ کیلومتر قرار گرفته‌است. ازجمله اهداف ساخت این آزادراه کاهش تصادفات، کاهش زمان سفر و همچنین صرفه‌جویی سالانه ۴۰۰ میلیارد ریال در مصرف سوخت، کاهش ۶۰ کیلومتری طول آزادراه نسبت به مسیر قدیمی خرم‌آباد - پلدختر - اندیمشک، کاهش بار ترافیکی و افزایش سرعت مطمئن در این محور عنوان شده‌است.

ویژگی‌ها

آزادراه خرم زال دارای ۱۴ دهنه تونل دوقلو به طول ۲۵ کیلومتر (که طولانی‌ترین آن‌ها دارای طول تقریبی ۲۱۹۱ متر است)، ۱۴۰ دهنه پل کوچک، دو تقاطع غیرهمسطح و ۲۸ پل بزرگ به طول ۲ هزار و ۶۰۰ متر. ساخت این آزادراه حدود هفت هزار و ۵۰۰ میلیارد ریال هزینه داشته‌است که ۵۰ درصد هزینه آن توسط دولت و ۵۰ درصد بقیه آن توسط بخش خصوصی فراهم شده‌است. عوارض دریافتی از خودروها در این آزادراه طی ۱۸ سال پس از بهره‌برداری به بخش خصوصی تعلق خواهد داشت. این آزادراه به صورت چهار خطه و با عرضی در حدود ۲۶ متر پایه‌ریزی شده‌است. آزادراه در فاصله ۱۸ کیلومتری جنوب غربی خرم‌آباد آغاز شده و در ۳٫۵ کیلومتری روستای پل زال واقع در حدود ۵کیلومتری شهر اندیمشک خاتمه می‌یابد.

ساخت

این آزادراه به طول ۱۰۴ کیلومتر بوده و برای آن ۱۴ تونل به طول مجموع ۲۵ کیلومتر و ۲۸ دهنه پل بزرگ به طول مجموع ۲۸۰۰ متر ساخته شده‌است. همچنین ساخت ۲ تقاطع غیر همسطح نیز از دیگر سازه‌های آن به حساب می‌آید. هزینه ساخت کل برنامه ۷۵۰ میلیارد تومان برآورد شده‌است که نیمی از آن توسط بخش خصوصی فراهم شده‌است. در زمان ساخت این طرح عظیم، ۴۰۰۰ نفر مشغول به کار احداث این برنامه بودند.

خسارت به طبیعت

احداث این آزادراه دوهزار هکتار از عرصه‌های طبیعی استان لرستان را نابود کرده‌است. آزادراه خرم زال از نقاط بکر و جنگلهای بلوط جنوب لرستان عبور کرده‌است.

بهره‌برداری

این آزادراه در تاریخ ۱۱ آبان ۱۳۸۹ با حضور محمود احمدی‌نژاد و حمید بهبهانی وزیر راه و ترابری وقت به‌صورت رسمی به بهره‌برداری رسید.

آزادراه شهید بروجردی

آزادراه خرم‌آباد - بروجرد - اراک با نام آزادراه شهید محمد بروجردی بخشی از آزادراه سراسری شماره ۵ کشور است، که با طول ۱۳۴ کیلومتر در پهنه دو استان لرستان و مرکزی قرار دارد.

این آزادراه در استان لرستان از شرق شهر خرم‌آباد (تقاطع بزرگراه خرم‌آباد-بروجرد-درود) شروع می‌شود و با عبور از بخش بیرانوند، از طریق تونل پونه وارد دشت سیلاخور در شهرستان بروجرد می‌شود. در شهرستان بروجرد دارای دو دسترسی در محل بزرگراه بروجرد-دورود و روستای دهکرد (بزرگراه بروجرد-اراک) است. آزادراه در ادامه با ورود به استان مرکزی، در پهنه پتروشیمی شازند اراک (تقاطع بزرگراه اراک-ملایر-بروجرد) به آزادراه کنارگذر شمالی اراک متصل می‌شود.

ویژگی‌ها

به‌دلیل عبور آزادراه شهید بروجردی از کوه‌های زاگرس، عملیات ساخت پل و تونل در این مسیر از اهمیت زیادی برخوردار بوده‌است. تونل دوقلوی پونه با طول ۳۲۰۰ متر، نخستین و بزرگ‌ترین تونل آزادراهی سه خطه کشور است، که به صورت دو تونل موازی، و سرجمع با شش خط عبوری بین دو شهر بروجرد و خرم‌آباد قرار دارد.

این آزادراه در مجموع ۱۳۴ کیلومتر طول و ۷۵۰۰ متر تونل دارد. طول قطعه اول آن (فاصله اراک تا دهکرد بروجرد) ۶۸ کیلومتر، قطعه دوم (کمربندی جنوب بروجرد) ۱۳/۹ کیلومتر، قطعه سوم (جنوب بروجرد تا بیرانشهر) ۳۳/۲ کیلومتر، و قطعه چهارم (بیرانشهر-خرم‌آباد) ۱۹/۱ کیلومتر است.

در قطعه اول ۱۰۰۳ متر تونل، ۱۴ پل، ۳۷۷ متر دیوار حائل و ۲۰۴ آبرو پایه‌ریزی شده است. در قطعه دوم ۲ پل و ۵۷ آبرو، در قطعه سوم ۶۱۶۷ متر تونل، ۹ پل، ۵۹۷۴ متر دیوار حائل و ۸۶ آبرو، و در قطعه چهارم ۱۲۵۸ متر تونل، ۴ پل، ۶۱۵۹ متر دیوار حائل و شمار ۶۰ آبرو پایه‌ریزی شده‌است.

ساخت و بهره‌برداری

طرح ساخت آزادراه در مسیر اراک، بروجرد و خرم‌آباد از سال ۱۳۹۲ در چهار قطعه آغاز شد و مجری طرح، قرارگاه سازندگی خاتم الانبیا بود. در ۱۱ مرداد ۱۴۰۰ بهره‌برداری از قطعات دوم، سوم و چهارم آزادراه در پهنه شهرستان‌های بروجرد و خرم‌آباد، سرجمع به طول ۶۸ کیلومتر آغاز شد. برای ساخت این سه قطعه، ۲ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان هزینه صرف شد.

مسیر

آزادراه بندر امام خمینی - تهران

از شمال به جنوب
ادامه دارد به صورت: بزرگراه بروجردی
	بزرگراه آزادگان
تهران منطقه ۱۸ شهرداری
ایستگاه عوارضی تهران
	جاده اسلامشهر-احمدآباد مستوفی شمال بطرف احمدآباد مستوفی–تهران جنوب بطرف اسلامشهر
	نسیم‌شهر دشت بلا پایانه بار تهران
	اورین
	شمال بطرف شهریار–شاهدشهر–صباشهر جنوب بطرف گلستان
ایستگاه خدمات نگارستان
	شمال بطرف الارد–شهریار جنوب بطرف : بزرگراه وهن‌آباد رباط کریم-مرکز شهر
	رباط کریم-جنوب بزرگراه وهن‌آباد پرندک
	پرند فرودگاه بین‌المللی امام خمینی بطرف جاده ۶۵ ایستگاه متروی شهر پرند
ایستگاه عوارضی پرند
ایستگاه خدمات کوثر
	جاده ۶۵ شمال بطرف رباط کریم جنوب بطرف پرندک
استان تهران استان مرکزی
	نیروگاه رودشور
	آزادراه غدیر (کنارگذر جنوبی تهران) شمال بطرف آبیک-قزوین-تبریز جنوب بطرف چرمشهر-مشهد
	جاده ۶۵
ایستگاه خدمات باران
	سلطان احمدلو
	مامونیه
	آزادراه ساوه-همدان (آزادراه کربلا) بطرف همدان-سنندج-کرمانشاه
ایستگاه عوارضی کاوه
	شهر صنعتی کاوه
	جاده ۴۸ بطرف ساوه
ایستگاه عوارضی ساوه
	حسین‌آباد امام‌آباد
ایستگاه خدمات
استان مرکزی استان قم
ایستگاه خدمات آفتاب
	دستجرد
ایستگاه عوارضی سلفچگان
	آزادراه قم-سلفچگان بطرف فرودگاه بین‌المللی قم-قم-تهران
	جاده ۵۶ شرق بطرف قم غرب بطرف اراک
ادامه دارد به صورت: جاده ۶۵ جنوب بطرف دلیجان-اصفهان
در دست احداث
استان قم استان مرکزی
در دست احداث
	جاده ۵۶ شرق بطرف سلفچگان–قم–تهران غرب بطرف اراک
	فرودگاه اراک اراک
	جاده ۴۷ شمال بطرف فرمهین–کمیجان جنوب بطرف اراک
	مرزیجران اراک
ایستگاه عوارضی اراک
	جاده ۵۶ غرب بطرف اراک شرق بطرف مهاجران–بروجرد–ملایر
در دست احداث
استان مرکزی استان لرستان
در دست احداث
	جاده ۵۶ شمال بطرف اراک-تهران جنوب بطرف بروجرد-خرم‌آباد
	دهکرد
ایستگاه عوارضی بروجرد
	جاده ۳۷ شمال بطرف بروجرد-تهران جنوب بطرف چالانچولان-خرم‌آباد
تونل پونه
ایستگاه عوارضی شمالی خرم‌آباد
	جاده ۳۷ شمال بطرف بروجرد-اراک جنوب بطرف خرم‌آباد-اهواز
در دست احداث
	جاده ۳۷
در دست احداث
	جاده ۳۷ شمال بطرف خرم‌آباد-بروجرد جنوب بطرف پلدختر-اهواز
ایستگاه عوارضی جنوبی خرم‌آباد
تونل شوراب
تونل چمشک
تونل کبکان
ایستگاه خدمات پل زال
تونل اثر صفر
تونل اثر یک
تونل اثر دو
تونل اثر سه
تونل خرگوشان یک
تونل خرگوشان دو
تونل ترشان
تونل گندم کار
تونل ماهور
تونل چارتا دو
تونل چارتا یک
تونل زال
تونل هرندی دو
تونل هرندی یک
ایستگاه عوارضی پل زال
	جاده ۳۷ شمل بطرف خرم‌آباد-بروجرد جنوب بطرف اندیمشک
استان لرستان استان خوزستان
ایستگاه عوارضی اندیمشک
	جاده ۳۷ شمال بطرف پلدختر-خرم اباد جنوب بطرف اندیمشک–دزفول–اهواز
در دست احداث
	جاده ۸۶ شرق بطرف امیدیه–رامهرمز بزرگراه مدرس بطرف اهواز بزرگراه کنارگذر شمال شرقی اهواز کمربندی جنوبی اهواز
	بلوار فولاد خوزستان بطرف ورزشگاه فولاد آرنا
ایستگاه عوارضی اهواز
ایستگاه خدمات کارون
	شهرک چمران
	آزادراه کنارگذر ماهشهر شرق بطرف بندر ماهشهر–بوشهر غرب بطرف آبادان (در دست احداث)
	جاده ۹۶ شرق بطرف بندر ماهشهر–امیدیه–رامشیر–بوشهر غرب بطرف بندر امام خمینی–آبادان
از جنوب به شمال

آزادراه آمل-تهران

از شرق به غرب
در دست احداث
	بزرگراه کنارگذر جنوبی بومهن جاده ۷۷ شرق بطرف ساری-قائمشهر-بومهن–رودهن غرب بطرف پردیس–جاجرود-تهران
	جاده ۷۷ شرق بطرف بومهن غرب بطرف جاجرود بلوار خلیج پارس پردیس-مرکز شهر اصطلک
پردیس
ایستگاه عوارضی پردیس
	جاده ۷۷ شرق بطرف بومهن غرب بطرف جاجرود
	جاده ۷۷ شرق بطرف پردیس غرب بطرف تهران
	بزرگراه یاسینی جاده ۷۷
	بزرگراه بابایی
از غرب به شرق

نگارخانه

• 
  خروجی جاده قدیم پلدختر به ازادراه 5 خرم زال
• 
  خروجی جاده قدیم خرم اباد در ازادراه شماره5 خرم زال

• 
  طبیعت اطراف آزادراه خرم‌زال
• 
  درختان بلوط در کنار آزادراه خرم‌زال
• 
  خروجی آزادراه تهران-ساوه در آزادراه غدیر
• 
  ۱۰۰۰ متر تا خروجی آزادراه تهران-ساوه در آزادراه غدیر