فرمهین

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فرمهین
کشور  ایران
استان مرکزی
شهرستان فراهان
بخش فراهان
سال شهرشدن ۱۳۷۲ خ.
مردم
جمعیت ۴۲۹۷ نفر (تخمین ۱۳۹۰)[۱]
تراکم جمعیت کمتراز۲۰نفردرهرکیلومترمربع نفر بر کیلومتر مربع
جغرافیای طبیعی
مساحت ۶ کیلومتر مربع
ارتفاع از سطح دریا ۱۷۷۰ متر
آب‌وهوا
روزهای یخبندان سالانه ۲۰روز
تابلوی خوش‌آمد به شهر

فَرمَهین یکی از شهرهای استان مرکزی در ایران است. این شهر در سال ۱۳۸۹ از شهرستان تفرش جدا شد و مرکز شهرستان فراهان شد. این شهر از پیوند دو روستای کهن فرمهین که تأسیس آن به زمان حمله مسلمانان برمی‌گردد و شاه آباد پدید آمد این شهر در نزدیکی خرابه‌های شهر ذلف آباد (دلف آباد) قرار دارد و فاصله آن با شهرستان کمیجان ۵۰ کیلومتر می‌باشد.[۲] فرمهین با جاده‌ای دو بانده به اراک متصل است و در آینده در مسیر راهی دو بانده به کمیجان وراه آهن است روند رشد این شهر در دوران اخیر به شدت سریع بوده‌است ګمان می‌رود در آینده تبدیل به یکی از مراکز مهم سکونتی استان شود فرمهین دارا ۴ مسجد اصلی است که از برزګ به کوچک عبارتند از۱قمر بنی هاشم ۲ شاه آباد ۳ جامع ۴ ابوالفضل فرمهین امروزه در شرف در بر ګرفتن روستاهایی چند است که ګمان می‌رود تا چند سال دیګر تبدیل به محلاتی از این شهر شوند که عبارتند از برز آباد مجد آباد کهنه مجد آباد نو ومشهد ذلف آباد. در ضمن تأسیس ۴ شهرک در این شهر شکل گرفته‌است.

در قدیم جمعیت فراهان و فرمهین بسیار بیشتر بوده چنانچه در لغت نامه دهخدا آمده است:

نام یکی از بخش‌های چهارگانه شهرستان اراک است. این بخش در قسمت مرکزی شهرستان اراک واقع است. از طرف شمال به دهستان رودبار، از خاور به دهستان آشتیان و از باختر به دهستان بزچلو و از جنوب به شهر اراک و قره کهریز محدود است. قسمت عمده بخش دامنه و دشت است. کویر میغان تقریباً در وسط این بخش واقعشده. دهستان فراهان بالا و پائین در قسمت شمال و فراهان سادات در باختر آن و دهستان مشک‌آباد در قسمت جنوب کویر مذکور واقعند. ارتفاعات تفرش و رودبار از خاور و شمال، ارتفاعات شراء از باختر تا کوهستان راسوند، و قره کهریز از جنوب، این بخش را محصور نموده‌اند. قراء کوهستانی و دامنه بخش خوش آب وهوا و قراء نزدیک به کویر مرطوب و آب آن‌ها به نسبت نزدیکی به کویر شور و هوای آن‌ها ناسالم است. این بخش از دو دهستان به نام فراهان و مشک آباد تشکیل شده و جمع قراء آن ۱۸۰ قریه بزرگ و کوچک و دارای ۹۱ هزار تن سکنه است. مرکز بخش قصبه فرمهین است که تقریباً در مرکز دهستان فراهان واقع شده‌است.[۳]

جغرافیا[ویرایش]

این شهر در ۴۵ کیلومتری شمال مرکز استان یعنی شهر اراک و نیز در ۴۵ کیلومتری جنوب مرکز شهرستان (تفرش) جای گرفته‌است. این شهر مرکز شهرستان فراهان است. شهر فرمهین از ترکیب دو پارچه روستای قدیمی و چند شهرک اقماری تشکیل شده‌است. این دو روستا شامل فرمهین و شاه‌آباد بوده‌است که به دلیل نزدیکی به همدیگر مرز بین آن‌ها را نمی‌توان شناخت. خود این بخش اکنون شامل دو بخش دیگر می‌باشد: بافت قدیم و بافت جدید. بافت قدیم شامل ساختمان‌های کاه‌گلی است که در حال تخریب هستند و بافت جدید که در حال ساخت و ظهور ساختمان‌های جدید است. فرمهین از همه سو با باغ‌هایی از انګور و درختان سیب وسنجد و زرد آلو احاطه شده‌است سفید آب -و باغ‌ها از این جمله‌اند شهرک‌های مهم تشکیل دهنده فرمهین عبارتند از:شهید بهشتی، ولایت، امام رضا، اسلام شهر، اسلام‌آباد.
فراهان از توابع استان مرکزی با دو بخش، دو شهر، بیش از یکصد روستا و ۳۱ هزار نفر جمعیت (هرچند قبلاً دارای جمعیتی بیشتر بوده از شمالِ شهراراک تا مناطقی از شهرستان آشتیان و تفرش را در بر می‌گیرد. بیش از دویست روستای کوچک و بزرگ در فراهانِ بزرگ وجود دارد که در دشت فراهان و کوه‌های اطراف پراکنده‌اندکه در گذشته جمعیت زیادی داشته‌است)[۴]

جمعیت‌شناسی[ویرایش]

ساکنین فرمهین همگی از نژاد ایرانی اصیل بوده و به زبان پارسی سخن می‌گویند. خانم دکتر مرضیه محمدی یکی از شناخته شده‌ترین ساکنین این شهر سال‌هاست به درمان مردم این منطقه مشغول است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

فرهنگ[ویرایش]

مشاهیر ودانشمندان فراهان قائم مقام فراهانی- امیرکبیر «میرزا تقی‌خان فراهانی» - میرزا عیسی فراهانی «معروف به قائم مقام اول» - دکتر ابوالقاسم بهرامی «پدر علم میکرب‌شناسی ایران» - استاد فتحعلی واشقانی فراهانی «خوشنویس نامی ایران» - فتح‌الله مجتبایی- دکتر علی امینی- دکتر مهدی بهرامی- دکتر عیسی بهنام- مشیرالدوله- دکتر عزالدین کاظمی- رضا قلی بهنام «استاد خوشنویسی» - بهزاد فراهانی «بازیگر نامی سینما وتئاتر» - پروفسور علی معصومی شیمی‌دان برجسته کشور و استاد دانشگاه‌های شهید بهشتی، شیراز و آمریکا- آیت الله مصلحی- آقا علی اکبر خان فراهانی موسیقی دان بزرگ ناصری- میرزا عبدالله فراهانی موسیقی دان بزرگ و تقسیم‌کننده دستگاه‌های ایرانی- آقا حسینقلی فراهانی ردیف دان بزرگ موسیقی ایرانی دوره ناصری- حانم عسکری فراهانی خواننده و ردیف دان موسیقی ایران- احمد عبادی نوازنده بزرگ سه تار- پگاه آهنگرانی بازیگر و مستندساز ایرانی- منیژه حکمت کارگردان و تهیه‌کننده سینما - سامان فراهانی سروش محقق و پژوهشگر مدیریت و مهندسی صنایع- جمشید آهنگرانی کارگردان و فیلنامه‌نویس ایرانی- امیر مرادی کوت آبادی کارگردان وبازیگر سینماو تئاتر (تحصیلات کارگردانی سینما، ساکن فرمهین)- دکتر محمد حسین قائم مقام فراهانی استاد حقوق دانشگاه تهران- میرزا عیسی قائم مقام- محمد صالح علا بازیگر، مجری برنامه‌های تلویزیونی و فیلم‌ساز و ترانه‌سرای ایرانی- محسن فرمهینی فراهانی استاد دانشگاه، محقق و نویسنده کتاب‌های مختلف در زمینه علوم تربیتی

منابع[ویرایش]

  1. پایگاه اینترنتی مرکز آمار ایران-آمار سال ۱۳۹۰
  2. گروه کمیجان سراب
  3. دهخدا، علی‌اکبر. «لغت نامه آنلاین دهخدا». دریافت‌شده در ۱۳ فوریه ۲۰۱۳.
  4. «کهن‌دیار فراهان». مصطفی زمانی نیا. میترا. ۱۳۹۰. پارامتر |پیوند= ناموجود یا خالی (کمک); پارامتر |تاریخ بازیابی= نیاز به وارد کردن |پیوند= دارد (کمک)

پیوند به بیرون[ویرایش]