چپ (گرایش سیاسی)
چپ یا چپگرا در ادبیات سیاسی، به مواضعی اطلاق میشود که خواهان تغییرات تدریجی یا رادیکال در جهت ایجاد برابری در توزیع ثروت و قدرت هستند. چپ در ادبیات سیاسی معاصر غرب معمولاً به معنی سوسیال لیبرال یا سوسیالیست به کار میرود.[۱][۲] و در برابر راست (گرایش سیاسی) قرار میگیرد.
این اصطلاح همچنین برای توصیف سوسیال دموکراسی و بیشتر اشکال آنارشیسم استفاده میشود.[۳]
محتویات |
ریشه نامگذاری [ویرایش]
ریشهٔ این اصطلاح به انقلاب فرانسه بازمیگردد؛ کسانی که در سمت چپ پارلمان مینشستند، مخالف سلسله مراتب سنتی قدرت بودند و از اصلاحات رادیکال پشتیبانی میکردند. [۴][۵]
اصول کلی در گرایش چپ [ویرایش]
در ادبیات سیاسی غالبا چپها شامل نیروهای انقلابی و خواهان دگرگونیهای سریع اساسی بودهاند که به برقراری عدالت اقتصادی، برابری، تاکید بر انترناسیونالیسم ضد استعماری و بهرهگیری از روشهای انقلابی مشهورند و خواهان نظارت دولت بر اقتصاد و مبارزه با سودجویی سرمایهداری بودهاند.
گروههای چپ، اعتقاد به مسئولیت دولت در مورد تأمین بخشی از رفاه مردم، اعتقاد به برابری و نفی امتیازات طبقاتی و اشرافی و باور به عدالت اجتماعی، طرفداری از تودههای محروم، رد احترام به سنت و نفی حجیت سنت دارند.
بنابراین عنوان چپ به گروه کثیری از کمونیستها و سوسیالیستها و نیز احزاب گوناگون از حزب کمونیست مائو در چین گرفته تا حزب سوسیال دمکرات جمهوری فدرال آلمان اطلاق شده است.[۶]
چپ و مذهب [ویرایش]
از آنجایی که جناح چپ در واکنش به سلطه سیاسی کلیسا و تصمیم گیریهای تکبعدیگرایانهٔ آن در قرون وسطی در اروپا بوجود آمده است، چپیها از آغاز با دخالت مذهب در امور سیاسی مخالف بودند.[۷][۸] سوسیال داروینیسم با اعتقاد به قانون انتخاب طبیعی (نظریهٔ چارلز داروین) در علم زیستشناسی و ژنتیک، آن را به جوامع مختلف تعمیم داده، و معتقدند این نظریه به جریاندهی فکری جامعهشناختی کمک خواهد کرد.[۹] درحالی که از قانون بقا نیز در توجیه ظلم نژادی، استثمار فقرا و ستم فرهنگی قدرتمندان استفاده میشود. از نظر آنها مثالی برای این استدلال، بردهداری و بیعدالتیهای اجتماعی است. کشاکش بین راست و چپ سیاسی، مسائل مربوط به مجازات اعدام و قانون «چشم برای چشم» است که با مخالفت شدید چپ روبروست، و بر خلاف نظر مذهب، احزاب و جناحهای چپ سقط جنین را حق قانونی و مطلق زنان میدانند.[۱۰]
جستار وابسته [ویرایش]
- راست (گرایش سیاسی)
- مارکسیسم
- لنینیسم
- مائوئیسم
- کمونیسم
- رده:احزاب چپگرا
- حزب توده
- جمهوری دمکراتیک آلمان
- اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
پانویس [ویرایش]
- ↑ JoAnne C. Reuss, American Folk Music and Left-Wing Politics, The Scarecrow Press, 2000, ISBN 978-0-8108-3684-6
- ↑ Van Gosse, The Movements of the New Left, 1950 - 1975: A Brief History with Documents, Palgrave Macmillan, 2005, ISBN 978-1-4039-6804-3
- ↑ Brooks, Frank H. (1994). The Individualist Anarchists: An Anthology of Liberty (1881–1908). Transaction Publishers. p. xi. "Usually considered to be an extreme left-wing ideology, anarchism has always included a significant strain of radical individualism...
- ↑ JoAnne C. Reuss, American Folk Music and Left-Wing Politics, The Scarecrow Press, 2000, ISBN 978-0-8108-3684-6
- ↑ Van Gosse, The Movements of the New Left, 1950 - 1975: A Brief History with Documents, Palgrave Macmillan, 2005, ISBN 978-1-4039-6804-3
- ↑ http://www.pajoohe.com/fa/index.php?Page=definition&UID=38197
- ↑ 1
- ↑ spanish war
- ↑ social darwinism
- ↑ Herbert Spencer هربرت اسپنسر داروینیسم سوسیال
- Herbert Spencer: "Progess: Its Law and Causes"، The Westminster Review، Vol 67 (April 1857)، pp 445-447، 451، 454-456، 464-65
پیوند به بیرون [ویرایش]
- Social Darwinism: Linking Evolutionary Thought to Social Theory by Peter Dickens
- Social Darwinism in European and American Thought، 1860-1945: Nature As Model and Nature As Threat Mike Hawkins
- Church and State، Religion and Politics by Kenneth Cauthen
| این یک نوشتار خُرد پیرامون مسائل سیاسی است. با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید. |
