گشتاپو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۵۲°۳۰′۲۶″ شمالی ۱۳°۲۲′۵۷″ شرقی / ۵۲.۵۰۷۲۲° شمالی ۱۳.۳۸۲۵۰° شرقی / 52.50722; 13.38250

سرفرماندهی گشتاپو واقع در خیابان فریتز-آلبرشت شهر برلین

گِشتاپو (Geheime Staatspolizei = Secret State Police) (به آلمانی: Gestapo) نام اختصاری نیروی پلیس مخفی آلمان نازی بود، در طی حکومت آلمان نازی، گشتاپو مرکز اطلاعات نظامی آلمان بوده و در کنار اِس اِس به سرکوب مخالفین می‌پرداخت. این سازمان در سال ۱۹۳۳ به دستور هیتلر و از میان درس‌خواندگان و نیروهای امنیتی جمهوری وایمار تشکیل شد. [۱]

تاریخچه[ویرایش]

این سازمان در آغاز زیر نظر وزارت کشور فعالیت می‌کرد. در سال ۱۹۳۶ در پی لایحه‌ای که در مجلس آن زمان آلمان تصویب شد، گشتاپو از رعایت تمامی قوانین موجود معاف می‌شد. هر کسی که کارت گشتاپو را به همراه داشت می‌توانست در هر کاری دخالت کند و هیچ دادگاهی شکایت علیه افراد این سازمان را نمی‌پذیرفت.[۱]

گسترش[ویرایش]

در اوایل کار این سازمان از حدود ۵۰ نفر تشکیل شده بود، این رقم تا پایان حکومت هیتلر به ۳۰،۰۰۰ نفر رسید که از جاسوس‌ها و افراد اداری تشکیل شده بودند. با وجود تعداد کم افراد این گروه، ترسی که از آن‌ها در جامعه حکم‌فرما بود بسیار زیاد بود. دلیل آن هم چیزی جز همکاری مردم در لو دادن یک دیگر به این سازمان نبود. [۱]

دادگاه نورمبرگ[ویرایش]

این دادگاه در ۲۰ نوامبر ۱۹۴۵ پس از خاتمه جنگ جهانی دوم به منظور محاکمه ۲۱ تن از رهبران آلمان نازی که باعث کشته شدن بیش از ۵۰ میلیون نفر و متلاشی شدن زندگی میلیون‌ها انسان بودند، تشکیل شد.

امروز[ویرایش]

با پايان جنگ دوم جهانی و فروپاشی نازيسم، هيملر رئيس گشتاپو خودکشی کرد و سازمان گشتاپو از هم پاشيد. البته افرادی از اين نهاد بودند، كه توانستند پس از جنگ تا مدتی در پليس آلمان نفوذ كنند، ولی با آمدن حکومت بر مبنای قانون، پليس آلمان نيز از يك دستيار و دست‌آموز سياسی به نهادی اجرايی و امنيتی به سود مردم، تبديل شد. پایگاه اصلی گشتاپو به موزهٔ «منطقه تدارك ترور» تبدیل شده، که همه ساله توسط پژوهشگران و علاقه‌مندان مورد بازدید قرار می‌گیرد. [۱]

بخش آ (A) (دشمنان)[ویرایش]

  • کمونیست‌ها (A1)
  • ضدخرابکاری (A2)
  • واپسگرایان و لیبرال‌ها (آزادگرایان) (A3)
  • ترور اشخاص (A4)

بخش ب (B) (فرقه‌ها و شاخه‌های مذهبی)[ویرایش]

  • کاتولیک‌ها (B1)
  • پروتستان‌ها (B2)
  • فراماسون‌ها (B3)
  • یهودی‌ها (B4)

بخش ث (C) (مدیریت و امور حزبی)[ویرایش]

اداره مرکزی مدیریت گشتاپو، مسئول تشکیل و مدیریت پرونده‌های کارتی برای همه کارکنان.

بخش دِ (D) (سرزمین‌های اشغالی)[ویرایش]

  • مخالفان حکومت (D1)
  • کلیساها و فرقه‌ها (D2)
  • اسناد و امور حزبی (D3)
  • سرزمین‌های غربی (D4)
  • ضدجاسوسی (D5)
  • بیگانگان (D6)

بخش اِ (E) (ضد جاسوسی)[ویرایش]

  • در رایش (E1)
  • سیاست گذاری (E2)
  • در غرب (E3)
  • در اسکاندیناوی (E4)
  • در شرق (E5)
  • در جنوب (E6)

بخش اِف (F) (پلیس مرزی)[ویرایش]

به منظور نظارت دقیق مهاجرت به درون و بیرون رایش، مرزبانان آلمان تحت مدیریت مستقیم گشتاپو قرار داشتند. پس از آغاز جنگ جهانی دوم، بیشتر اختیارات شعبه پلیس مرزی به ارتش آلمان واگذار شد و ارتش برای جلوگیری از یورش متفقین به گشتزنی مرزهای آلمان و سرزمین‌های تسخیرشده نیز می‌پرداخت.

اداره‌های محلی[ویرایش]

وظایف جانبی[ویرایش]

سازمان ضدجاسوسی گشتاپو[ویرایش]

افراد برجسته[ویرایش]

کارکنان و افسران گشتاپو[ویرایش]

رودولف دیلس، اولین رئیس گشتاپو

افراد اعدام شده بدست گشتاپو[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ اسکندر آبادی. «گشتاپو: چماقداران رایش سوم». دیچه‌وله فارسی، ۴ مارس ۲۰۱۱. بازبینی‌شده در مارس ۲۰۱۱. 

کتاب‌ها[ویرایش]

  • پایداری آلمان در برابر هیتلر: پژوهش برای متفقین خارجی، ۱۹۳۸- ۱۹۴۵، کلمینز ون کلیمپر، انشارات دانشگاه آکسفورد، ۱۹۹۲، شابِک ۰۱۹۸۲۰۵۵۱۱

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ گشتاپو موجود است.