باد

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
چگونگی ایجاد ناحیه‌ای پرفشار توسط باد

باد، به حرکت جریان هوا گفته می‌شود، یا بطور کلی تر به حرکت جریان گاز در اتمسفر گفته می‌شود.

بادها عموماً براساس درجه قدرتشان، سرعت، نوع نیرویی که موجب بوجود آوردنشان است و محل جغرافیایی که رخ می‌دهند و یا اثر می‌گذارند، دسته بندی می‌شوند. باد یک کمیت برداری است، دارای دو مشخصهٔ سمت و سرعت. سمت و سرعت یا از طریق مشاهده و یا با استفاده از ابزارهای ویژه اندازه گیری می‌شوند.[۱]

انرژی بادی[ویرایش]

نوشتار اصلی: انرژی بادی

منظور از توان بادی تبدیل انرژی باد به نوعی مفید از انرژی مانند انرژی الکتریکی است که این کار به وسیله توربین‌های بادی صورت می‌گیرد. در آسیاب‌های بادی از انرژی باد مستقیماً برای خرد کردن دانه‌ها و یا پمپ کردن آب استفاده می‌شود. در انتهای سال ۲۰۰۶ میزان ظرفیت تولیدی برق بادی در سراسر جهان برابر ۷۳٫۹ گیگاوات بود. گرچه این میزان چیزی در حدود یک درصد از کل انرژی الکتریکی تولیدی در جهان محسوب می‌شد اما در طول بازه زمانی بین سال‌های ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۶ تقریباً چهار برابر شده‌است. در این میان کشورهای دانمارک با ۲۰ درصد، اسپانیا با ۹ درصد و آلمان با ۷ درصد از نظر درصد تولید برق بادی از کل تولید انرژی الکتریکی در جایگاه‌های نخست قرار دارند.

بادهای غربی[ویرایش]

  • بادهای غربی بین عرض‌های جغرافیایی ۳۰ تا ۶۰ درجهٔ شمالی و جنوبی، این بادهای شدید که در جهت چرخش زمین می‌وزند، جریان دارند.[۲]
  • بادهای قطبی در عرض‌های جغرافیایی بالاتر از ۶۰ درجه بوجود آمده و در اثر انتشار توده‌های هوای سرد از مناطق پر فشار قطبی به مناطق نسبتا گرم تر شکل می‌گیرد. جهت این بادها در نیم کرهٔ شمالی، به طرف جنوب غربی و در نیم کرهٔ جنوبی، به طرف شمال غربی است.[۳]
  • بادهای موسمی بادهایی هستند که به واسطهٔ اختلاف درجهٔ حرارت دریاها و قاره‌ها در زمستان و تابستان تولید می‌شوند. این بادها معمولا در قارهٔ آسیا اتفاق می‌افتد زیرا وسعت این قاره زیاد بوده و در وسط آن دریایی وجود ندارد، در نتیجه زمستانی بسیار سرد و تابستانی بسیار گرم دارد. در نیم کرهٔ شمالی در تابستان جهت باد به سمت شمال شرقی می وزدو در زمستان به سمت جنوب غربی است.[۴]

اندازه‌گیری باد[ویرایش]

بادسنج نیم‌کروی از نوعی که جان توماس رامنی رابینسون اختراع نموده‌است.

برای اندازه‌گیری جهت وسرعت باداز چند نوع جهت نما و سرعت سنج ویا انمومتر استفاده می‌کنند که از جمله انها سرعت سنجرابینسون می‌باشد این دستگاه از سه وجهار نیمکره تو خالی که روی یک بازو نصب شده تشکیل شده است .[۵] دوران دستگاه که در اثر وزش باد ایجاد می‌شود به وسیله تعدادی چرخ دنده به صفحه نشان دهنده سرعت منتقل می‌کند.

باد سنج فشاری[ویرایش]

یکی دیگر از انواع باد سنج‌ها. باد سنج فشاری است که برای اندازه‌گیری باد در سرعت‌های زیاد به کار می‌رود. در باد سنج‌های فشاری صفحه‌ای فشار حاصل از باد بر روی صفحه سبب انحراف ان شده است و میزان انحراف با توجه به شدت و سرعت باد بر روی صفحه قوسی شکل مدرجی نشان داده می‌شود.

اندازه‌گیری باد در سطوح بالا[ویرایش]

اندازه‌گیری جهت باد از جنبه‌های مختلف واجد اهمیت به سزایی می‌باشد زیرا از این ظریق می‌توان از شرایط توده‌های هوا و شرایظ پرواز و جهت حرکت ابرها و طوفان‌ها و شرایط هوای اینده اطلاع حاصل نمود .[۶]

حرکت ابرها[ویرایش]

به طور کلی جهت حرکت ابرها نشان دهنده جهت حرکت هوا در سطوح مختلف لایه‌های اتمسفر می‌باشد. از طرف دیگر با اینکه با توجه به ارتفاع ابر می‌توان میزان سرعت و حرکت ان را تخمین زد. ولی چون اغلب ابرها در لایه‌های زیرین اتمسفر یعنی ترو پسفر تشکیل می‌گردند بنا بر این برای اطلاع از میزان جریان هوا در لایه‌های فوق باید به طریق دیگری اقدام نمود . .[۶] پایلت بالن بدین روش بالنی را از گاز سبکتر از هوا نظیر هیدروژت یا هیلیوم پر می‌کنند و در هوا رها می‌سازند وسدس در هوای باز با تودلیت و در هوای ابری با رادار تعقیب می‌کنند و با استفاده ار روابط مثلثاتی سرعت انتقالی آن را محاسبه می‌کنند .[۶]

تاثیر باد در دمای زیر صفر بر مه و انجماد آن

جستارهای دیگر[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. قیابکلو=زهرا=مبانی فیزیک ساختمان 2، تنظیم شرایط محیطی
  2. قیابکلو=زهرا=مبانی فیزیک ساختمان 2، تنظیم شرایط محیطی
  3. قیابکلو=زهرا=مبانی فیزیک ساختمان 2، تنظیم شرایط محیطی
  4. قیابکلو=زهرا=مبانی فیزیک ساختمان 2، تنظیم شرایط محیطی
  5. محمد حسن گنجی/پدیده‌های جوی /انتشار تهران ۱۳۶۰
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ محمد منجمی/هواشناسی /۱۳۷۰
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ باد موجود است.