درگاه:دانش

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
صفحه اصلی   رده‌ها و موضوعات   درگاه‌ها و پروژه‌ها

درگاه دانش


Sciences exactes.svg

دانش ساختاری برای تولید و ساماندهی داده‌ها دربارهٔ جهان پیرامون در قالب توضیحات و پیش‌بینی‌های آزمایش‌شدنی است. دانش‌شناسی به بحث و بررسی پیرامون دانش و عناصر سازنده آن، یعنی داده‌های موجود می‌پردازد. دانش در مفهوم وسیعترین به هر سامانه قابل اثبات و در مفهوم محدودتر، به یک سامانه دریافت دانش مبتنی بر تجربه‌گرایی، آزمایش، و روش طبیعت‌گرایی اشاره دارد. ارسطو دانش را مجموعه‌ای از آگاهی‌های قابل اتکا می‌داند که از لحاظ منطقی و عقلانی قابل توضیح باشند.
رشته‌های علوم به عنوان علوم پایه و علوم کاربردی جدا شده‌است. علوم پایه مجموعه دانش‏‌هایی است که به بررسی بنیادین پدیده‏ها یا بررسی ماهیت‏، قوانین و روابط حاکم بین آنها می‏‌پردازد. از بارزترین این دانش‏ها می‏توان به ریاضیات، شیمی، فیزیک، فلسفه، منطق، زیست‌شناسی و زبان‌شناسی اشاره نمود. دانش‌های پایه، زیربنای اصلی سایر دانش‌ها به شمار می‌آیند و به همین دلیل در مواقعی به کل علوم یا دانش تعمیم داده می‏‌شوند. علوم کاربردی به کاربردن آگاهی‌های علمی در یک محیط فیزیکی است. رشته‌های مهندسی نزدیک‌ترین رابطه را با علوم کاربردی دارند. علوم کاربردی در پیشرفت فناوری نقش مهمی دارد. کاربرد آن در محیط‌های صنعتی معمولا تحقیق و توسعه خوانده می‌شود.
بیشتر...

نوشتار برگزیده

Cygnus X-1.png

ماکیان ایکس یک یا دجاجه ایکس یک یک منبع مشهور پرتو ایکس در آسمان است که در صورت فلکی ماکیان قرار دارد. در سال ۱۹۶۴ و در خلال پرواز یک تلسکوپ فضایی مدار پایین کشف شد و یکی از بزرگترین منابع پرتو ایکس در آسمان است که پرتوی ایکسی با شارش ۲٫۳ تولید می‌کند. ماکیان ایکس یکی از بزرگترین احتمالات برای سیاه‌چاله است. این جسم حدود ۸٫۷ برابر جرم خورشید، جرم دارد از آنجایی که هرچه در اطرافش باشد به مشابه این رفتار می‌کند که در کنار یک سیاه‌چاله‌است. شعاع افق رویداد آن ۲۶ کیلومتر محاسبه می‌شود.

این سامانه عضو یک مجموعه ستاره به نام ماکیان OB۳ است، به معنی این‌که ماکیان ایکس یک حدود پنج میلیون سال قدمت دارد و تشکیل یافته از ستاره‌ای با جرم بیشتر از ۴۰ برابر جرم خورشید است. اکثر جرم ستارهٔ قدیمی به خاطر از دست دادن پوسته از بین رفته‌است. مرگ این ستاره همراه با یک ابرنواختر همراه بوده‌است، نتیجه انفجار این بوده‌است که مرکز ستاره به سیاه‌چاله تبدیل شده‌است. ماکیان ایکس یک موضوع شرط‌بندی علمی بین استیون هاوکینگ و کیپ ثورن در سال ۱۹۷۴ بوده‌است، در مورد اینکه این جرم یک سیاه‌چاله نیست. او سیاه‌چاله بودن ماکیان ایکس یک را در سال ۱۹۹۰ بعد از کشف اطلاعات مربوط به امواج گرانشی تایید کرد.
بیشتر...

زندگی‌نامه برگزیده

Gagarin in Sweden.jpg

یوری گاگارین کیهان‌نورد روسی نخستین فضانورد جهان است. یوری گاگارین در روز ۱۲ آوریل ۱۹۶۱ میلادی (۲۳ فروردین ۱۳۴۰) توسط فضاپیمای وُستوک-۱ به فضا رفت و به مدت ۱۰۸ دقیقه مدار زمین را یک دور بطور کامل پیمود. عصر سفرهای فضایی انسان با این پرواز آغاز گشت.

یوری گاگارین پس از پرواز تاریخی خود به سمت ریاست مرکز آموزش فضانوردان در شهرک ستاره‌ها انتخاب شد. در همین حال و در کنار شغل حرفه‌ای خود، با بازدید و سخنرانی در شهرها و کشورهای گوناگون، نقش عمده‌ای در افزایش آگاهی عمومی در مورد سفرهای فضایی ایفا نمود. هشت سال پس از سفر فضایی‌اش، یوری گاگارین در یک سانحه هوایی کشته شد.

گاگارین به خاطر سفر فضایی تاریخی خود تبدیل به ستاره‌ای جهانی شد و نشان‌ها و عنوان‌های افتخار بی‌شماری از سراسر جهان دریافت کرد. شب ۱۲ آوریل هر سال به عنوان «شب یوری» گرامی داشته می‌شود و جشن‌ها و گردهمایی‌هایی در سراسر جهان به یاد نخستین فضانورد جهان برپا می‌گردد.

نوشتارهای برگزیده

Featured article star.png

نوشتارهای برگزیده: خیام • یوری گاگارین • الکسی لئونوف • نهنگ قاتل • فیزیک پزشکی • نیروگاه هسته‌ای • فرانسیم • سامانه هشدار زمین‌لرزه • سم شناسی • سندرم روده تحریک‌پذیر • رنگرزی • ماکیان ایکس یک • کاوشگر فینیکس • پروژه آزمایشی آپولو–سایوز • ایستگاه فضایی بین‌المللی • توالت در ژاپن • گوگرد • کوه دماوند • عکاسی • روش مک‌کیب–تیل • شیطان تاسمانی • پنگوئن امپراتور • قو • شیر • لاله • ساکورا

نوشتارهای خوب: محمد زکریای رازی • یوهان سباستیان باخ • هنر گرافیک • کرکس سیاه • تاریخ شیمی • گوگل • تمدن مایا • مخزن خارجی شاتل فضایی • آمیزش جنسی در انسان • شیردهی • واقعه آمل • صفویان • نهان‌سازی در برگردان • رده‌بندی ستارگان

نگارهٔ برگزیده

Lockheed SR-71 Blackbird.jpg

لاکهید اس آر-۷۱ ، ملقب به پرنده سیاه یک هواپیمای پیشرفته شناسایی دوربرد است که نزدیک به ۴۰ سال پیش در ایالات متحده آمریکا ساخته شد و با بیشینه سرعتی بالای ۳ ماخ همچنان رکورددار سریعترین هواپیمای سرنشین دار می‌باشد.

گفتار برگزیده

«داشتن علم بهتر از داشتن ثروت است ولی نداشتن ثروت بدتر از نداشتن علم است»

ویلیام شکسپیر

آیا می‌دانید

آیا می‌دانید...

  • ... یک انسان ۸ ثانیه بعد از قطع گردن هنوز به هوش است.
  • ... سالی ۵۰۰ شهاب سنگ به زمین برخورد می‌کنند.
  • ... خورشید روزی ۱۲۶٫۰۰۰ میلیارد اسب بخار انرژی به زمین می‌فرستد.
  • ... با دویدن می‌توان مسافر زمان بود و کسری از ثانیه از دیگران بیشتر عمر کرد؟!
  • ... ۵۶ درصد افرادی که دست چپ هستند، تایپیستند.
  • ... برای تولید ۱ لیتر بنزین ۲۳٫۵تن گیاه در گذشته مدفون شده‌است.
  • ... هر ۱ دقیقه نسل یک موجود زنده منقرض می‌شود.
  • ... داوینچی با یک دست می‌نوشت و با دست دیگر نقاشی می‌کشید.
  • ... گوش و بینی در تمام طول عمر رشد می‌کنند.
  • ... آب دریا بهترین ماسک صورت است.
  • ... در ساخت برج ایفل ۲٫۵ میلیون پیچ و مهره به کار رفته‌است.
  • ... بینی انسان قادر به تشخیص ۱۰٫۰۰۰ نوع بوی مختلف است.
  • ... انرژی که خورشید در ۱ ثانیه تولید می‌کند برای مصرف ۱ میلیون سال زمین کافی است.
  • ... غیرممکن است که بتوانید با چشم باز عطسه کنید.
  • ... در یک سانتی متر مربع پوست شما ۱۲ متر عصب و ۴ متر رگ و مویرگ وجود دارد.
  • ... موشهای صحرایی سالانه یک سوم منابع و ذخایر غذایی جهان را نابود می‌سازند؟

درگاه‌های وابسته

در دیگر پروژه‌های ویکی‌مدیا

حافظهٔ نهان سرور را پاکسازی کنید