بیستون پسر وشمگیر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
بیستون پسر وشمگیر
ترتیب شاه آل زیار
زمان حکومت از ۳۵۶ تا ۳۶۶
شاه پیشین وشمگیر
شاه بعدی قابوس پسر وشمگیر
نام کامل ابومنصور بیستون بن وشمگیر
ملقب به ظهیرالدوله
زادروز
درگذشت ۳۶۶
زادگاه
محل فوت
همسر
فرزندان

در زمان زندگی پدرش، بیستون فرماندار طبرستان بود. بعد از مرگ وشمگیر در سال 357ق/967م در حین شکار، وی به گرگان رفت تا قدرت را بدست گیرد. البته به قدرس رسیدن او چالش بر انگیز بوده و لشگری سامانی (که اندکی قبل از مرگ وشمگیر و برای جنگ با رکن‌الدوله آل‌بویه عازم شده بودند) با او مقابله کرد. فرمانده لشگر از برادر بیستون، قابوس، برای حکومت بر زیاری‌ها حمایت کرد. سپس بیستون برای جلب حمایت رکن‌الدوله، استقلال او را به رسمیت پذیرفت. ارتش سامانی سپس گرگان را به مقصد خراسان ترک کرد، اما قابوس توانست حمایت حسن بن فیروزان (حاکم سمنان) را بدست آورد. البته بیستون توانست  نهایتا سمنان و گرگان را فتح کرده و قابوس را از ادعایش بر حکومت منصرف کند.

در ادامه سلطه‌اش، بیستون رابطه خوبی با آل‌بویه داشت. او با یکی از دخترهای عضد‌الدوله (فناخسرو)، پسر ارشد رکن‌الدوله ازدواج کرد و در سال 360قمری/971 میلادی، خلیفه المطیع، که حکومتی دست‌نشانده آل‌بویه بود، به بیستون لقب ظهیرالدوله داد.

بیستون همچنین به مرزهای غربی خود نیز توجه داشت. او حسن الطاهر از خانوان علوی را که توسط وشمگیر زندانی شده بود آزاد کرد و از او حمایت مالی کرد تا بتواند حکومت شهر ساحلی رودسر (واقع در گیلان) را سرنگون کند. اما ابومحمد الناصر، حاکم رودسر حسن الطاهر را شکست داده و وی را به قتل رساند. پسر او، ابوحسن علی، بعدا ابومحد را از رودسر تبعید کرد و به نظر می‌رسد بیستون از ابوحسن حمایت کرده باشد. ابوحسن حکومت زیاری را به عنوان حکومت ارشد خود پذیرفت.

بیستون در سال 366قمری/977میلادی میلادی ازدنیا رفت. بعد از او، پس از مدتی درگیری، برادرش قابوس قدرت را بدست گرفت.

تبارنامه[ویرایش]

 
وردان
 
 
 
دختر تیرداد
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
زیار
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
مرداویج
فرمانروایی ۳۰۷ تا ۳۱۳ خورشیدی
 
 
 
وشمگیر
فرمانروایی ۳۱۳ تا ۳۴۶ خورشیدی
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
فرهاد
 
بیستون
فرمانروایی ۳۴۶ تا ۳۵۵ خورشیدی
 
قابوس
فرمانروایی ۳۵۵ تا ۳۹۱ خورشیدی
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
منوچهر
فرمانروایی ۳۹۱ تا ۴۱۰ خورشیدی
 
دارا
 
اسکندر
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
انوشیروان
فرمانروایی ۴۱۰ تا ۴۲۲ خورشیدی
 
 
 
 
 
کیکاووس
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
جستان
 
 
 
 
 
گیلانشاه
 


منابع[ویرایش]

صفا، ذبیح‌الله، تاریخ ادبیات ایران(جلد یکم)، انتشارات فردوسی، چاپ هفدهم