بیران‌شهر

مختصات: ۳۳°۳۸′۵۱″شمالی ۴۸°۳۳′۴۲″شرقی / ۳۳٫۶۴۷۵۸۴۰۰°شمالی ۴۸٫۵۶۱۷۵۴۰۰°شرقی / 33.64758400; 48.56175400
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
بیران‌شهر
کشور ایران
استانلرستان
شهرستانخرم‎‌آباد
بخشبیرانوند
نام(های) دیگرچَغلوَندی[نیازمند منبع]
سال شهرشدن۱۳۹۷
مردم
جمعیت۱،۷۲۰ نفر (۱۳۹۵)
جغرافیای طبیعی
ارتفاع۱۶۵۹
شناسهٔ ملی خودرو ایران
کد آماری۲۴۷۵
بیران‌شهر بر ایران واقع شده‌است
بیران‌شهر
روی نقشه ایران
۳۳°۳۸′۵۱″شمالی ۴۸°۳۳′۴۲″شرقی / ۳۳٫۶۴۷۵۸۴۰۰°شمالی ۴۸٫۵۶۱۷۵۴۰۰°شرقی / 33.64758400; 48.56175400


بیران شهر کبوده حسن اباد نمایی از قله ولاش و طبیعت زمستانی

بیران‌شهر یکی از شهرهای استان لرستان است. این شهر مرکز بخش بیرانوند از توابع شهرستان خرم‌آباد است و در منطقه‌ای کوهستانی و سردسیر در مرکز لرستان و در شمال شرقی خرم‌آباد قرار گرفته‌است.

جغرافیا و آب‌وهوا

موقعیت

این بخش در دره‌های تنگ از رشته کوه‌های زاگرس قرار دارد و جاده‌ای آن را از جنوب به خرم‌آباد و از شمال به بروجرد وصل می‌کند. بیران‌شهر آب و هوایی کوهستانی با زمستانهای سرد و برفی و تابستانهای معتدل دارد. شغل مردمانش بیشتر کشاورزی و دامپروری است. جمعیت بیران‌شهر بنا بر سرشماری سال ۱۳۹۰ خورشیدی ۱٬۴۰۹ نفر بوده‌است. رودخانه هُرو که در زبان محلی به آن باوالی می‌گویند آن را به دو بخش تقسیم کرده‌است. این شهر در دامنه کوهی کوچک به نام کمرزرد قرار دارد و در سال‌های اخیر به سمت جنوب و دامنه کوه «کلاته پلنگ» کشیده شده‌است.

مناطق تاریخی و سیاحتی

طبیعت بهاری بیران شهر ..روبرو قله ولاش
طبیعت زمستانی کوه شیشه گردکانه

مناطق تفریحی و گردشگری دیگری چون آبسرده، گردکانه، گل زرد و سراب‌های الیاس، بیدهل، بی مصرف ، پیرماهی، نرم ... همچنین آثار فرهنگی و تاریخی دیگری چون قلعه رحیم،منصور،کاسیان،قنبر،علی بخش و تپه‌های باستانی و تاریخی متعددی ازه جمله سوسن،شیرخان،کرنوکر و گجی می‌باشد .[۱]

رودخانه

رودخانه هرو (Horo) که در زبان محلی به آن باوالی (BoEli) می‌گویند آن رابه دو بخش تقسیم کرده‌است.

تغییر نام

نام بیران‌شهر در گذشته چَقَلوندی بود. چَقَل در زبان لری به معنای شغال است[نیازمند منبع]. در دی ماه ۱۳۹۰ با تصویب هیئت وزیران، نام شهر چغلوندی به بیران‌شهر و نام بخش چغلوندی به بخش بیرانوند تغییر کرد.[۲] دلیل این تغییر نام، درخواست‌های مکرر بومیان منطقه که اکثراً از طایفه بیرانوند هستند بوده‌است. طبق تحقیقات و پیگیری‌های یک خبرنگار، در آن مصوبه هیئت دولت یک غلط املایی باعث شد بسیاری از مردم نام جدید بخش چغلوندی را «بیراوند» بدانند. در صورتی که نام صحیح جدید این بخش «بیرانوند» است و ترکیب «بیراوند» از نظر زبان شناسان صحیح نمی‌باشد و هیئت وزیران نام بیرانوند را به تصویب رسانده است.[۳]


پانویس

  1. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۳۰ ژوئیه ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۱۰ ژانویه ۲۰۲۰.
  2. «شش تغییر در نقشه تقسیمات کشوری استان‌های لرستان و سیستان و بلوچستان». وب‌سایت دولت. دی ماه ۱۳۹۰. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۹ اکتبر ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۳۰ بهمن ۱۳۹۰. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  3. «"بیراوند" ترکیبی نادرست است/ فرمانداری پی‌گیری و اصلاح نماید». وب‌سایت خبرگزاری یافته. آذر ماه ۱۳۹۲. دریافت‌شده در ۱۶ دی ۱۳۹۲. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)