ازنا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
ازنا
اِزنا
AZNA ازنا - آلاچیق.jpg
کشور  ایران
استان لرستان
شهرستان ازنا
بخش مرکزی
سال شهرشدن ۱۳۳۰ خورشیدی
مردم
جمعیت ۷۱٬۵۸۶ نفر[۱]
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا ۱۸۷۱ متر
آب‌وهوا
میانگین بارش سالانه ۶۵۰ میلی‌متر در سال
روزهای یخبندان سالانه ۱۱۶روز
اطلاعات شهری
شهردار کریم احمدی
ره‌آورد انواع لوبیا (قرمز، چیتی، چشم بلبلی و...)
پیش‌شماره تلفنی ۰۶۶[۴]
تابلوی خوش‌آمد به شهر

اَزنا یکی از شهرهای استان لرستان واقع در خاور این استان است که به پایتخت طبیعت لرستان معروف است به گونه ای که شهرستان ازنا یک اکو سیستم طبیعی است و بیش از ۳ هزار نقطه گردشگری دارد. این شهر مرکز شهرستان ازنا است و بین شهرهای الیگودرز، دورود، اراک، خمین و شازند قرار گرفته‌است. ازنا درگذشته بخشی از استان مرکزی بود و در دومین تقسیمات کشوری در ۱۶ آبان سال ۱۳۱۶ در حوزه لرستان قرار گرفت. این شهردر سال ۱۳۱۷ به دهستان و در سال ۱۳۳۰ به شهر ارتقاء پیدا کرد و دارای شهرداری شد. در سال ۱۳۴۰ ازنا به عنوان مرکز بخش جاپلق در حوزه شهرستان الیگودرز ارتقاء پیدا نمود. درسال ۱۳۷۳ با تأسیس فرمانداری توسط علی محمد بشارتی وزیر کشور، این بخش از الیگودرز جدا و به شهرستان تبدیل شد و شهر ازنا مرکز آن شد. ازنا از نظر صنعتی و اقتصادی و گردشگری اهمیت دارد.

تاریخ[ویرایش]

[[پرونده:Azna_from_sooth_west.jpg|بندانگشتی|راست|200px|نمایی از شهر ازنا از سمت جنوب ازنا از دو کلمه از و نا تشکیل شده که از در زبان پارسی به معنی آتش و نا پسوند مکان (مانند اسپادانا) است و به معنی محل آتش یا آتشکده است. در زمان حکومت مادها که راه ارتباطی سریعی نبوده از راه خبر دادن با آتش و دود بر روی بلند ترین قله های نقاط شهر ها به یکدیگر خبر میدادن. در مسیر شهر همدان تا اصفهان ۴ ازنا وجود دارد که همگی در یک مسیر قرار دارند. از مسیر اصفهان در نزدیکی شهرستان خمین یک ازنا، در گاپله یک ازنا، در دشت سیلاخور یک ازنا و در نزدیکی ملایر هم یک ازنا وجود دارد. وقتی آشوریان قصد حمله کردن را داشته اند مادها در آتشکده اصفهان آتشی ایجاد میکردن که ازنا ها با دیدن آتش خود نیز آتشی بر بلندترین نقطه ایجاد میکردند که خبر حمله آشوریان در کمتر از یک ساعت به ۵۰۰ کیلومتر انطرف تر خبر داده میشد.

در ارتفاعات کوهستانی حوالی ازنا مانند سفید کوه کوچک دخمه‌ها و گودالهای بزرگی کشف گردیده که از آن برای آتش افروختن و علامت دادن در زمانهای باستان استفاده می‌شده‌است.[نیازمند منبع]

سابقاً روستای گرجی در نزدیک رودخانه ازنا قرار داشت

جمعیت[ویرایش]

بنا بر سرشماری نفوس و مسکن سال ۱۳۹۰ مرکز آمار ایران، جمعیت شهر ازنا ۷۱٬۵۸۶ نفر بوده‌است.[۱]

مردم[ویرایش]

مردم شهرستان ازنا به زبان بختیاری و لری تکلم می‌کنند. در جنوب شهرستان ازنا بخشی به نام پاچه لک وجود دارد که مردم آن به گویش بختیاری صحبت می‌کنند.[۵]

شهرسازی[ویرایش]

شهر ازنا برپایه اصول شهرسازی بنا شده‌است. خیابان‌های منظم، ساختمان‌های دولتی و بناهایی که به سبک مدرن ساخته شده، ازنا را از شهرهای اطراف متمایز می‌کند. از محله‌های قدیمی ازنا می‌توان به چالسپار، ده ازنا، صاحب‌الزمان، خط لوله، سپاه، جهاد، نیروگاه، شرکت (شرکت نفت)، اصغرآباد و راه‌آهن اشاره کرد که محله‌های کوی امام حسین (فازهای ۵ گانه)، کوی بیمارستان وشیشه، شاهد و شهرک فریدونی مناطق جدیدی هستند. خیابان‌های ازنا به طرز منظم و بدون بن‌بست به یکدیگر وصل هستند و ساختمان‌ها بدون هرگونه بی نظمی در کنار یکدیگر با نماهای مختلف قرار گرفته‌اند.بنیان گذاران دو محله قدیمی چالسپار و ده ازنا ارامنه و گرجی های مهاجر بوده اند.

مناطق دیدنی و گردشگری[ویرایش]

نمایی از شهر ازنا که یک پارک تفریحی در آن دیده می‌شود

اُشْتُران‌ْ‌کوه، به معنی کوه آب در پارسی باستان (از زبانهای بکار برده شده در جنوب غربی ایران و زبان رسمی دربار هخامنشیان) رشته‌کوهی در شرق استان لرستان و یکی از بلندترین رشته‌کوه‌های زاگرس است. اشتران‌کوه از غرب به شهرستان دورود، از شمال به شهرستان ازنا و از شرق و جنوب به شهرستان الیگودرز محدود می‌شود. بلندترین قله این رشته‌کوه به نام سن‌بران به ارتفاع ۴۱۵۰ متر است. این رشته‌کوه سرچشمه یکی از سرشاخه‌های رود دز به نام ماربره است که یکی از دو رودخانه شهرستان دورود (ماربره و تیره) است و در دوره کوهزایی جدید ایجاد شده‌است. این کوه از جمله کوه‌های جوان می‌باشد که در حدود ۳۰ میلیون سال پیش ایجاد شده‌است.

قله‌های بلند و پر برف، دره‌های ژرف و طولانی، رودهای دائمی، پوشش گیاهی و جانوری بسیار متنوع، روستاهای کوهپایه‌ای از جمله ویژگی‌های اشترانکوه می‌باشد که به سبب بلندی در شعاع ۱۰۰ کیلومتری به خوبی پیدا است. گفته می‌شود نام آن به سبب وجود قله‌های ۸ گانه که هر کدام بلندتر از ۴۰۰۰ متر می‌باشد و مانند کاروانی از شتر به ردیف قرار گرفته، به شترکوه و یا اشترانکوه معروف گشته‌است.

دریاچه گهر: این دریاچه به نگین اشترانکوه معروف است و در ملک شهرستان ازنا قرار دارد ولی راه دسترسی از ازنا کمی سخت می باشد و نیاز به مقداری کوهنوردی می باشد .

دهکده تفریحی دره تخت: یکی از بهترین نقاط تفریحی در اشترانکوه می باشد که در کنار رودخانه منظره های زیبایی ایجاد شده. راه دسترسی به دره تخت از شهرستان ازنا می باشد و فاصله دهکده دره تخت تا شهرستان ازنا ۱۰ کیلومتر می باشد.

تونل برفی: یکی از بی نظیر ترین جای های طبیعی اشترانکوه ازنا و کل ایران می باشد که تونلی از برف در دل کوه ایجاد شده این اثر طبیعی در روستای کمندان شهرستان ازنا قرار دارد

دربند: روستای تفریحی گردشگری دربند که در کنار رودخانه ماربره قرار دارد و جاذبه های تفریحی فوق العاده ای دارد

امام زاده قاسم: مقبره تاریخی امام زاده قاسم که قدمت آن به دوران سلجوقیان میرسد و در آثار ملی ایران هم به ثبت رسیده هست

موقعیت جغرافیایی[ویرایش]

راه‌ها[ویرایش]

ازنا در میسر جاده اصلی، و ارتباطی شهرهای مرکزی با غرب و جنوب کشور، با اصفهان ۲۴۰ کیلومتر، و با شهر خرم‌آباد ۱۳۵ کیلومتر فاصله دارد. همچنین ازنا ارتباط استان لرستان را با استان مرکزی برقرار می‌کند و فاصله ازنا با اراک حدود ۷۵ کیلومتر می‌باشد. راه آهن سراسری ایران این شهر را به دو نیم تقسیم کرده‌است. این خط که در زمان جنگ جهانی دوم توسط رضا شاه پهلوی ساخته شده از مهمترین علل پیشرفت ازنا می‌باشد؛ و هم اکنون مطالعاتی برای توسعه و احداث یک خط به اصفهان در حال انجام است.

صنایع[ویرایش]

کارخانجات صنعتی فعال در ازنا عیارتند از: صنایع فروآلیاژ ایران، گداز قطعه کیا، شرکت سنگ صادراتی افشار، گلسنگ و لعل ودیگر صنایع کوچک که عمدتاً به بخش تولید سنگ‌های ساختمانی مشغول هستند. درحال حاضر شرکت فولاد ازنا که از بزرگترین صنایع فولاد غرب کشور می‌باشد در منطقه ویژه اقتصادی ازنا در حال احداث است. همچنین شرکت تولید داروی بایر افلاک ازنا نیز در دست احداث می‌باشد.[نیازمند منبع] شهر صنعتی

هتل‌ها و رستوران‌ها[ویرایش]

یک هتل ۵ ستاره در مرکز شهر ازنا در حال احداث می‌باشد. رستوران‌ها و هتل‌های فعال در این شهر عبارتند از:[نیازمند منبع]

  • تالار رستوران سلیمانی
  • هتل یاس
سراسرنمایی از شهر ازنا
شهر ازنا- ورودی شمالی شهر از جاده شازند

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال 2011، جمعیت تا سطح آبادی‌ها بر حسب سواد»(فارسی)‎. مرکز آمار ایران، 2011. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۱۵ نوامبر ۲۰۱۲.  خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام ".D8.A2.D9.85.D8.A7.D8.B1" چندین بار با محتوی متفاوت تعریف شده‌است
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ازنا
  3. ازنا (مرکز شهرستان)
  4. «پیش شماره شهرستان‌های استان لرستان»(فارسی)‎. وب‌گاه مخابرات استان لرستان. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۱۱ سپتامبر ۲۰۱۴. بازبینی‌شده در ۱۱ سپتامبر ۲۰۱۴. 
  5. . استانداری لرستان. http://www.ostan-lr.ir/ostan-lr/pagecontent.php?rQV==wHQ4gzM5UDQ6IXZi1WduRWSldWYwxHQwAkOlBXeURnblRnbvNGfABDQ6UGc5RVZyVHdjVnc0NHfAlDNxEDQ6UGb0lGd. 

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

نگاره‌هایی از ازنا