میانهزیستی یا مزوزوئیک یکی از سه دوران در ابردوران پیرازیستی است که مابین دورانهای دیرینهزیستی و نوزیستی قرار دارد و شامل سه دورهٔ تریاس، ژوراسیک و کرتاسه میگردد.مزوزوئیک از دو کلمه meso به معنی میانه و zoa به معنی حیات ترکیب شده است و به همین علت میان زیستی نیز خوانده میشود.این دوره ۱۶۰ میلیون سال به طول انجامید و شامل سه دوره به نامهای تریاس، ژوراسیک و کرتاسه میباشد.
جانورانی مثل آمونیت و دایناسور از موجوداتی بودند که در این دوره زیسته و منقرض شدهاند.آب و هوای این دوره گرم و استوایی بوده و نیبت به الان بسیار باثبات بوده است.خشکیهای زمین در این دوره شامل قاره لوراسیا و قاره گندوانا بود.که لوراسیا که شامل قاره آسیا و اروپا و آمریکای شمالی بود در دوره کرتاسه شروع به تجزیه گرفته است و از این طریق اقیانوس اطلس بوجود آمده.و قاره گندوانا در دوره تریاس تجزیه شد.
|
مقیاس زمانی زمینشناسی فرگشت کیسهداران |
|
| پیرازیستی |
|
|
|
|
|
|
نخستین اروپاییان در ۱۶۰۶ از استرالیا بازدید کردند. سکونت آنها از ۱۷۸۸ آغاز شد.
دینگو در ۴۰۰۰-۳۵۰۰ س.پ. به استرالیا معرفی شد و در پی آن گرگ تاسمانی و شیطان تاسمانی در خاک اصلی قاره منقرض شدند. |
|
|
|
واپسین عصر یخبندان ۲۰٬۰۰۰–۱۸٬۰۰۰ س.پ.
انقراض ابرزیاگان در ۵۵٬۰۰۰–۴۵٬۰۰۰ س.پ.
نخستین انسانها در ۴۵٬۰۰۰ س.پ. به استرالیا رسیدند.
|
|
|
|
|
|
|
تنوع در میان کیسهداران علفخوار پس از زیاد شدن مناطق چمنزاری و خشک، افزایش پیدا میکند.
نخستین پدیدار شدن کیسهداران بزرگجثه.
|
|
|
|
|
میوسن پسین ۵٫۳–۱۱ م.س.پ.
|
دوره مبهم در خط زمانی کیسهداران استرالیا. جنگلنشینان آرامآرام محو میشوند.
|
|
|
میوسن میانی ۱۶٫۴۱۱ م.س.پ.
|
شرایط یخبندان باعث کاهش تعداد کیسهداران جنگلی و جنگلنشین میشود.
|
|
|
میوسن پیشین ۱۶٫۴–۲۳٫۵ م.س.پ.
|
شرایط گلخانهای در استرالیا باعث ایجاد تنوع بسیار در کیسهداران این قاره شد.
|
|
|
|
|
کیسهداران در مدارک سنگوارهای استرالیا ظاهر شدند.
|
|
|
|
|
|
|
|
تنوع زیاد کیسهداران در آمریکای جنوبی. کهنترین کیسهداران در پالئوسن پسین ظاهر شدند.
پس از برخورد یک شهابسنگ به زمین، دایناسورها منقرض شدند.
|
|
|
|
|
میانهزیستی
|
|
|
|
کرتاسه پسین ۶۵–۹۷ م.س.پ.
|
کیسهداران در سرزمین بزرگ شمالی، لوراسیا، ساکن شدند. بعضی از آنها در آمریکای جنوبی پراکنده میشوند. |
|
|
کرتاسه پیشین ۹۷–۱۳۵ م.س.پ.
|
سنگوارههای کیسهداران و جفتداران برای نخستین بار ظاهر شدند.
|
|
|
|
|
قاره بزرگ جنوبی گوندوانا جدا میشود، خط فرگشتی کیسهداران و جفتداران از هم جدا میشود. |
|
|
|
نخستین پستانداران در ابرقاره پانجهآ ظاهر شدند. |
|
|
|
|
|
