پالئوژن

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
با پالئوسن اشتباه گرفته نشود.
سامانه ردیف اشکوب میلیون سال پیش
نئوژن میوسن آکیتانین → پیش از آن
پالئوژن الیگوسن چاتین ۲۳٫۰۳–۲۸٫۴
روپلین ۲۸٫۴–۳۳٫۹
ائوسن پریابونین ۳۳٫۹–۳۷٫۲
بارتونین ۳۷٫۲–۴۰٫۴
لوتتین ۴۰٫۴–۴۸٫۶
ایپرزین ۴۸٫۶–۵۵٫۸
پالئوسن تانتین ۵۵٫۸–۵۸٫۷
سلاندین ۵۸٫۷–۶۱٫۷
دانین ۶۱٫۷–۶۵٫۵
کرتاسه پسین ماستریختین → پس از آن
زمان‌بندی زمین‌شناسی
 پیدازیستی (فانروزوئیک)   نوزیستی (سنوزوئیک)  کواترنری
نئوژن
پالئوژن
 میانه‌زیستی (مزوزوئیک)  کرتاسه
ژوراسیک
تریاس
 دیرینه‌زیستی (پالئوزوئیک)  پرمین
کربونیفر
دوونین
سیلورین
اردویسین
کامبرین
 نهان‌زیستی  (پرکامبرین) پیشین‌زیستی (پروتروزوئیک)
نخست‌زیستی (آرکئن)
پیشازیستی (هادئن)

پالئوژن (به انگلیسی: Paleogene یا Palaeogene) یا ترشیاری زیرین دوره‌ای زمین‌شناسانه است که از ۶۶ میلیون سال پیش آغاز شد و در ۲۳،۰۳ میلیون سال پیش به پایان رسید و نخستین بخش دوران نوزیستی را تشکیل داد. این دوره که برای نزدیک به ۴۳ میلیون سال ادامه پیدا کرد به خاطر آن مهم و شناخته‌شده است که در طی آن پستانداران در پی انقراض بزرگ کرتاسه-پالئوژن که پایان دوره پیشین، کرتاسه، را رقم می‌زد، از شکل‌هایی ساده و کوچک به گروه‌های متنوع و بزرگ فرگشت پیدا کردند. پرندگان نیز به شکل قابل توجهی در این دوره فرگشت یافتند و تقریباً شکل نوین کنونی خود را پیدا کردند.

این دوره شامل دورهای پالئوسن، ائوسن، و اولیگوسن می‌شود. پایان پالئوسن در نزدیک ۵۵ میلیون سال پیش شاهد یکی از بزرگترین دوران‌های دگرگونی جهانی در طی نوزیستی بود؛ دمای بیشینه پالئوسن-ائوسن که چرخه‌های اقیانوسی و جوی را کند کرد و باعث انقراض تعداد بسیاری از روزن‌داران اعماق دریاها شد و تاثیرات شدیدی بر پستانداران گذاشت. پالئوژن پس از کرتاسه رخ داد و پس از آن دور میوسن از دوران نوزیستی بر زمین حکمفرما شد.

منابع[ویرایش]

  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Paleogene»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۹ خرداد ۱۳۹۲).

پیوند به بیرون[ویرایش]