امپراتوری سوئد

پادشاهی سوئد
امپراطوری
→ 1561–1718   ←
پرچم نشان ملی سوئد
پایتخت	استکهلم
زبان‌(ها)	سوئدی، فنلاندی، نروژی، استونیایی، سامی، آلمانی، لیوونیایی، لاتویایی، دانمارکی، لاتین
دین	لوتران (ارتدوکس شرقی به عنوان مذهب اقلیت به رسمیت شناخته شده بود)
دولت	مشروطه سلطنتی «دوژور» پادشاهی مطلقه «دوفاکتو»از سال ۱۶۸۰
پادشاهان
- ۱۶۱۱–۱۶۳۲	گوستاو دوم آدولف
- ۱۶۳۲–۱۶۵۴	کریستیسنا
- ۱۶۵۴–۱۶۶۰	چارلز دهم گوستاو
- ۱۶۶۰–۱۶۹۷	چارلز یازدهم
- ۱۶۹۷–۱۷۱۸	چارلز دوازدهم
صدراعظم
- ۱۶۱۲–۱۶۵۴	اکسل اکسنتیرنا
- ۱۶۵۴–۱۶۵۶	اریک اکسنتیرنا
- ۱۶۶۰–۱۶۸۰	مگنوس گابریل دلاگاردی
تاریخچه
- تأسیس	1561
- انقراض	1718

امپراطوری سوئد به پادشاهی سوئد بین سال‌های ۱۵۶۱ (بعد از فتح استونی توسط سوئد) تا ۱۷۲۱ (زمانی که سوئد رسما مناطق وسیعی از جنوب شرقی فنلاند را به روسیه واگذار کرد) اطلاق می‌گردد. در دورهٔ مذکور سوئد یکی از قدرت‌های بزرگ اروپا محسوب می‌شد. به سوئدی این دوره stormakstiden گفته می‌شود که معنای آن دوران قدرتمندی است. ازدیاد قدرت سیاسی و نقش سوئد به عنوان یکی از ضامنان صلح وستفالیا، منجر به گسترش قلمرو و تحقق کامل کنترل دریای بالتیک گشت.

پس از مرگ گوستاووس آدلفوس در سال ۱۶۳۲ امپراطوری به مدتی طولانی توسط اشراف بلندپایه و عمدتا توسط خاندان اکسنتیرنا که تعلیم نایب السلطنه‌های نابالغ را عهده دار بودند اداره می‌شد.

منافع اشراف با سیاست یکپارچه سازی در تضاد بود یعنی حفظ مساوات در شان ومنزلت در سوئد مورد علاقهٔ پادشاهان و رعایا بود. در سرزمین‌های حاصل در دورهٔ باالفعل حکومت اشراف، رعیت‌داری برچیده نشده بود. کاهش کبیر در سال ۱۶۸۰ نقطهٔ پایان اهتمام اشراف در حفظ مسند قدرت بود و آن‌ها را مجبور به بازگردانی زمین‌های بدست آمده از دوران حکومتشان به تاج و تخت کرد.

رعیت‌داری در قلمروهای حاصل از امپراطوری مقدس روم و در استونی سوئدی همچنان به قوت خود باقی ماند (علت را می‌توان در سدسازی عهدنامه‌های بدست آورندهٔ آن زمین‌ها جستجو کرد) پس از پیروزی‌های متعدد در جنگ سی ساله، stormakstiden به اوج خود در جنگ دوم شمالی رسید یعنی وقتی که خصومت دیرینهٔ دانمارک با عهدنامهٔ راسکیلد در سال ۱۶۵۸ خنثی شد. با این حال در ادامهٔ جنگ و در جنگ بعدی (جنگ اسکانیان) سوئد تنها با حمایت نزدیک ترین متحدش یعنی فرانسه قادر به حفظ خود شد.

چارلز یازدهم امپراطوری را تثبیت کرد و ضامن دوره‌ای از صلح شد قبل از آنی که روسیه، ساکسونی و دانمارک یک جنک هماهنگ علیه جانشین او یعنی چارلز دوازدهم تدارک دیدند.

پس از پیروزی‌های اولیه سوئد، چارلز برای آخرین بار باصلح تراوندال(۱۷۰۹) و عهدنامهٔ آلترانستادت (۱۷۰۶) سوئد را به مکانی امن مبدل ساخت و سرانجام در جنگ پولتاوا stormakstiden به طور ناگهانی به پایان رسید.

منابع

• ویکی‌پدیای انگلیسی