اتریش-مجارستان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۴۸°۱۲′ شمالی ۱۶°۲۱′ شرقی / ۴۸.۲۰۰° شمالی ۱۶.۳۵۰° شرقی / 48.200; 16.350

پادشاهی اتریش-مجارستان
نام های دیگر
Österreichisch-Ungarische Monarchie (آلمانی)
Osztrák-Magyar Monarchia (مجاری)
امپراتوری

۱۸۶۷–۱۹۱۸
پرچم ملی نشان امپراتوری و سلطنتی
شعار
Indivisibiliter ac Inseparabiliter
سرود
هیچ
سرود امپراتوری
Gott erhalte, Gott beschütze / Unsern Kaiser, unser Land!
"خدا حفط کند، خدا نگهداری کند / امپراتورمان را، کشورمان را!"
موقعیت امپراتوری اتریش-مجارستان در ۱۹۱۳
پایتخت وین (پایتخت اصلی) و بوداپست
زبان‌(ها) زبان های رسمی:
آلمانی، مجاری، چکی، لهستانی، اوکراینی، رومانیایی، کرواتی، ایتالیایی، اسلواکیایی، صربی، اسلونیایی
زبان های غیر رسمی اقلیت:
بوسنیایی، Rusyn، ییدیش
دین کاتولیک رومی؛ همچنین پروتستانتیسم، ارتدکس شرقی، یهودیت، و اسلام سنی پس از الحاق بوسنی
دولت سلطنت مشروطه، اتحاد شخصی از طریق پادشاهی دو گانه
امپراتور و پادشاه
 - ۱۸۶۷-۱۹۱۶ فرانتس یوزف یکم
 - ۱۹۱۶-۱۹۱۸ کارل یکم
وزیر-رئیس
 - ۱۸۶۷ فریدریش فن بیوست (اولین)
 - ۱۹۱۸ هاینریش لمش (آخرین)
نخست وزیر
 - ۱۸۶۷-۱۸۷۱ Gyula Andrássy (اولین)
 - ۱۹۱۸ János Hadik (آخرین)
دوره تاریخی امپریالیسم نو
 - سازش ۱۸۶۷ ۳۰ مارس ۱۸۶۷
 - چک-اسلواک indep. ۲۸ اکتبر ۱۹۱۸
 - اسلاو های جنوبی indep. ۲۹ اکتبر ۱۹۱۸
 - انحلال ۳۱ اکتبر ۱۹۱۸
 - معاهدات انحلال¹ در ۱۹۱۹ و در ۱۹۲۰
مساحت
 - ۱۹۱۴ ۶۷۶٬۶۱۵کیلومترمربع (۲۶۱٬۲۴۳مایل‌مربع)
جمعیت
 - حدود ۱۹۱۴ ۵۲٬۸۰۰٬۰۰۰ 
     تراکم جمعیت ۷۸ /کیلومترمربع (۲۰۲٫۱ /مایل‌مربع)
یکای پول Gulden
کرون (از ۱۸۹۲)
پیش از آن
به دنبال آن
امپراتوری اتریش
اتریش آلمانی
جمهوری دموکراتیک مجارستان
جمهوری اول چکوسلواکی
جمهوری خلق اکراین غربی
جمهوری دوم لهستان
دولت اسلونیایی، کروات و صرب
پادشاهی ایتالیا (۱۸۶۱-۱۹۴۶)
امروزه بخشی از  اتریش
 بوسنی و هرزگوین
 کرواسی
 جمهوری چک
 مجارستان
 ایتالیا
 مونته‌نگرو
 لهستان
 رومانی
 صربستان
 اسلواکی
 اسلوونی
 اوکراین
۱) معاهده سنت ژرمن امضا شده در ۱۰ سپتامبر ۱۹۱۹ و معاهده تریانون امضا شده در ۴ ژوئن ۱۹۲۰.

اتریش-مجارستان پادشاهی دوگانه‌ای بود که از سال ۱۸۶۷م تا ۱۹۱۸م در اروپای مرکزی سیطره داشت. این کشور از اتحاد امپراتوری اتریش و پادشاهی مجارستان به وجود آمد.

تاریخ[ویرایش]

به موجب سازش ۱۸۶۷م، امپراتوری اتریش به اتریش (سرزمین‌هایی که در پارلمان امپراتوری نماینده داشتند) و مجارستان تقسیم گردید. هر دو کشور یک نخست وزیر و یک پارلمان داشتند ولی از هر پارلمان ۶۰ نماینده به دعوت امپراتور-پادشاه، در بوداپست یا وین گرد می‌آمدند و مستقل از یکدیگر مسائل مشترک اتریش-مجارستان را مورد بحث قرار می‌دادند.[۱]

این سازش آلمان‌های ساکن اتریش و مجارها را به هم نزدیک کرد لیکن موجب رضایت خاطر رومنها، اسلاوها و ایتالیایی‌های ساکن امپراتوری، که با هم اکثریت سکنه مملکت را تشکیل می‌دادند، نشد. این اقوام با اصرار تمام هواخواه ایجاد حکومت فدرالیسم بودند. در خارج، اتریش با آلمان مصالحه کرد و پس از اتحاد با آن در سال ۱۸۷۹م ناحیه بوسنی و هرزگووین را گرفت. سیاست خارجی این امپراتوری متکی به اتحاد با آلمان و سپس اتحاد با ایتالیا بود و با روسیه و صربستان مخالفت می‌شد چون صربستان مرکز فعالیت‌های خطرناک اسلاوهای امپراتوری به شمار می‌رفت.[۲]

اتریشی‌ها درصدد بودند با رسمیت بخشیدن به حاکمیت خود بر دو ایالت بوسنی و هرزگوین آنها را از سلطه عثمانیها خارج کنند و در عین حال به این وسیله، ملی‌گرایان اسلاو را از اتحاد با یکدیگر دلسرد سازند. در روز ۲۸ ژوئن ۱۹۱۴م آرشیدوک فرانتس فردیناند ولیعهد اتریش-مجارستان و همسرش در سارایوو به دست یک متعصب صرب که تبعه اتریش بود کشته شدند. در نتیجه در ۲۸ ژوئیه ۱۹۱۴م اتریش به صربستان اعلان جنگ داد که باعث آغاز جنگ جهانی اول شد.[۳]

با مرگ فرانسوا ژوزف در ۱۹۱۶م، جانشین او کارل وعده اصلاحاتی در قانون اساسی را داد ولی حمایت متفقین از تجزیه اتریش-مجارستان، فروپاشی آن را گریزناپذیر ساخت. معاهده های سنت ژرمن و تریانون رسماً انحلال دوگانه را تأیید کردند.[۱]


منابع[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ اتریش-مجارستان موجود است.
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ اتریش-مجارستان موجود است.
  1. ۱٫۰ ۱٫۱ فرهنگ تاریخ جلد اوّل. ترجمهٔ احمد تدین، شهین احمدی. چاپ اوّل. مؤسسه انتشارات آگاه، تابستان ۱۳۶۹. ص۸۰. 
  2. ش.دولاندلن. تاریخ جهانی از قرن شانزدهم تا عصر حاضر (جلد دوم). ترجمهٔ احمد بهمنش. چاپ پنجم. انتشارات دانشگاه تهران. ص۳۵۲. 
  3. غفاری فرد، عباسقلی. تاریخ اروپا از رونسانس تا پایان جنگ جهانی دوم. چاپ اول. تهران: فرهنگ، ۱۳۸۳. ص۲۱۸. ISBN 944-4445.