جمال امامی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جمال امامی
شناسنامه
نام کامل جمال‌الدین امامی خویی
زادروز ۱۲۸۱ خورشیدی
زادگاه خوی، ایران
تاریخ مرگ ۱۳۴۵
محل مرگ پاریس، فرانسه
خویشاوندان سرشناس فرزند حاج میرزا یحیی امام جمعه خویی
دین اسلام
اطلاعات سیاسی
حزب سیاسی حزب عدالت
سمت وزیر
سمت‌های پیشین نماینده مجلس

جمال‌الدین امامی خویی (۱۲۸۱–۱۳۴۵خورشیدی) وزیر و نماینده مجلس شورای ملی متولد خوی آذربایجان. وی فرزند حاج میرزا یحیی امام‌جمعه خویی از روحانیان عصر مشروطه بود. پس از تحصیلات مقدماتی و متوسطه عازم اروپا شد و در بلژیک ادامه تحصیل داد و پس از بازگشت به ایران در وزارت دارایی مشغول کار گردید چندی نیز در بانک رهنی انجام وظیفه نمود. در انتخابات دوره چهاردهم در سال ۱۳۲۲ از طرف مردم خوی نماینده مجلس شورای ملی گردید و مخالفت‌هایش با حزب توده وجهه زیادی برای او کسب کرد و عضو فراکسیون اکثریت مجلس چهاردهم بود. در همان دوره با تشکیل حزب عدالت با همکاری علی دشتی و ابراهیم خواجه نوری به رهبری این حزب برگزیده شد. پس از پایان انتخابات دوره چهاردهم از طرف قوام السلطنه بازداشت و به زندان افتاد و پس از آزادی از زندان حزب عدالت را توسعه داد.

جمال امامی در سال ۱۳۲۷ به بعد در دولت‌های عبدالحسین هژیر و محمد ساعد مراغه‌ای سمت وزیر مشاور را عهده‌دار بود. در انتخابات دوره شانزدهم مجدداً به مجلس شورای ملی راه یافت و در اواخر این دوره که اقلیت آن تندروی زیادی داشت و با برنامه هر نخست وزیری مخالفت می‌نمود، به پیشنهاد او محمد مصدق رهبر اقلیت از نمایندگان رأی موافق گرفت و به نخست وزیری رسید. چند ماه پس از تشکیل دولت مصدق، امامی در رأس مخالفان او در مجلس قرار گرفت و نقش مهمی در سقوط دولت وی داشت. در ۱۳۳۱ در کابینه احمد قوام وزیر کشور و پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ در دوره دوم مجلس سنا از تهران انتخاب شد.[۱]

آخرین سمت سیاسی جمال امامی سفیرکبیری ایران در رم بود که در همین سمت بیمار شد و درگذشت.[۲][۳]

منابع[ویرایش]

  1. بهاره فزونی. «جمال‌الدین امامی خویی». موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران. 
  2. جمال امامی به روایت اسناد ساواک. وزارت اطلاعات، ‎۱۳۸۸. 
  3. بهزادی، علی. شبه خاطرات. نگارستان کتاب، ۱۳۷۸.