سیمره

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
سرچشمهرود قره سو (کرمانشاه)، گاماسیاب
ریزشگاهدریاچه سد کرخه
ریزشگاه‌های حوضه زهکشی ایران
طول۲۳۰ کیلومتر
رود سیمره، گردنهٔ سرگچ

رود سِیمَره seymare یکی از رودهای غرب ایران است. رود سیمره از به هم ریختن دو رود گاماسیاب (جنوب نهاوند) که از کوه گرین در استان لرستان (غرب بروجرد) سرچشمه می‌گیرد و رود قره‌سو در کرمانشاه ، تشکیل و پس از عبور از بخش هلیلان در ناحیه‌ای به نام کشکان خرم‌آباد (پل کشکان) به این رود می‌پیوندد.[۱][۲] این رود از سرشاخه‌های مهم رود کرخه است که از بلندی‌های برف‌گیر غرب ایران عمدتاً استان‌های کرمانشاه(رود قره سو ) و همدان(گاماسیاب) سرچشمه گرفته [۳] و در حد فاصل۲۵ کیلومتری جنوب شرقی شهر کرمانشاه به مختصات جغرافیایی 34.177071,47.346439 از پیوستن این دو رود تشکیل میگردد و پس از گذر از شهرستان‌های بدره (ایلام) دره شهر (ایلام) و شیروان چرداول (ایلام) در محل پل گاومیشان (پلدختر) به رودخانه کشکان پیوسته و رود کرخه را به وجود می‌آورد.

واژهٔ سیمره[ویرایش]

سیاه در زبان لکی + مره: غار و دیواره سنگی. رودخانه ای که دارای غار و دیواره های سنگی سیاه.البته در لکی و لری سی (si)به معنی سیاه ست که در لغت سیمره (سی si)تلفظ نمیشود و ربط دادن به سیاه رنگ اشتباست.[نیازمند منبع] ولی نزدیکترین وجه تسمیه به لغت سِیمره در زبان لری هویداست،[نیازمند منبع] سِی در زبان لری به معنای سگ و مَره به معنای میبرد،و واژه سِیمره به معنای سگ را میبرد،که چون رود سِیمره،رودی خروشان است به همین دلیل سگ که شناگر ماهریست توان عبور از آن را ندارد و اینگونه خروشان بودن رود را گوشزد میکند.[نیازمند منبع]

انتقال آب به ماهیدشت[ویرایش]

در دهۀ ۵۰ خورشیدی پروژه‌ای برای انحراف بخشی از آب سیمره به سمت دشت ماهیدشت در کرمانشاه ارائه شد. در این طرح بخشی از آب رودخانۀ سیمره در نقطه‌ای به نام تنگ گرماب در کوه‌سفید کرمانشاه به رودخانۀ مرگ هدایت شده و اراضی مناطق سرفیروزآباد، ماهیدشت، سنجابی و روانسر را سیراب کرده و سپس به صورت منحنی، مازاد آب دوباره به سیمره بازمی‌گشت. این پروژه پس از انقلاب ۱۳۵۷ نادیده گرفته و تعطیل شد، که در نتیجۀ آن بیش از ۹۰ درصد از اراضی ماهیدشت هم‌اکنون به صورت دیم کشت می‌شود، و حفر بی‌رویۀ چاه‌های عمیق و نیمه‌عمیق در آن مناطق صدمات سنگینی به سفره‌های آب زیرزمینی وارد آورده‌است.[۴]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. سبزعلیزاده, سارا; دهقان مدیسه, سیمین (2006). "بررسی کیفیت آب رودخانه سیمره قبل از احداث سد بر اساس برخی پارامترهای فیزیکی و شیمیایی". CIVILICA. 03 – via انتشارات بوم سازه (سیویلیکا).
  2. شرکت توسعه منابع آب ایران. «نقشه حوزه آبریز سیمره». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۲ آوریل ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۲ آوریل ۲۰۱۹.
  3. اسلوب، آدرس رودخانه سیمره پیش بینی آب و هوای ایلام نویسنده: (۲۰۱۴-۱۲-۰۶). «رودخانه سیمره». جاهای دیدنی ایران. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۴-۱۲.
  4. ماهنامۀ خط صلح: تضییع حقوق کشاورزان زحمتکش با پایان شرکت‌های تعاونی روستایی، نوشتۀ کیومرث امیری، نوشته‌شده در ۹ بهمن ۱۳۹۹؛ بازدید در ۱۶ بهمن ۱۳۹۹.