ولایت بادغیس
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
| ولایت بادغیس |
|
|---|---|
 |
|
| اطلاعات کلی | |
| نام رسمی : | ولایت بادغیس |
| کشور : | افغانستان  |
| نامهای پیشین: | وائیتی گئس٬ وادگِس٬ وادغِس |
| مردم |
|
| جمعیت | ۴۳۹٫۵۰۰ (۲۰م از ۳۲) |
| تراکم جمعیت: | ۲۰٫۹ نفر بر کیلومتر مربع |
| زبانهای گفتاری: | فارسی |
| جغرافیای طبیعی |
|
| مساحت: | ۲۳٫۰۰۰ کیلومتر مربع |
| اطلاعات شهری |
|
| وبگاه : | http://www.badghis.com |
| شهرها | |
| قلعه نو |
|
| ولسوالیها | |
| ولسوالی قادس٬ ولسوالی جوند٬ ولسوالی مرغاب |
|
| علاقهداریها | |
| علاقه داری کشک کهنه | |
ولایت (استان) بادغیس از ولایتهای شمال غربی کشور افغانستان به مرکزیت قلعه نو است. بادغیس از طرف غرب به ولایت هرات، از شرق به ولایت فاریاب، از شمال به کشور ترکمنستان و از جنوب با ولایت غور همسرحد میباشد. این ولایت ۲۳٫۰۰۰ کیلومتر مربع مساحت دارد و دارای شش ولسوالی است.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] تقسیمات اداری
مرکز ولایت: قلعه نو
[ویرایش] نواحی بادغیس
[ویرایش] پیشینه نام
بادغیس نامی است کهن و در یشتها از آن با عنوان «وائیتی گئس»، نام دوازدهمین کوهی که در زمین پدیدار گشته، یاد شدهاست. این واژهٔ اوستایی در بندهش بهصورت «وادگِس» یا «وادغِس» آمدهاست. بادغیس کوهیاست در مرزهای بادغیسان و آنجا ناحیهای است پر دار و درخت. یاقوت بادغیس را محل وزش بادهای بسیار معنا کردهاست و اصل آن را بادخیز میداند؛ ولی این وجه اشتقاق اساسی ندارد و معنی آن معلوم نیست، اما جزء آخر آن که «گئس» باشد، در اوستا به معنی «گیس» است.
[ویرایش] تاریخچه
بادغیس در زمان ساسانیان در قلمرو آن دولت بودهاست و پس از آنکه به روزگار خسرو اول انوشیروان سرتاسر ایران به چهار بخش تقسیم شد، بادغیس نیز جزو مناطق چهاردهگانهٔ خراسان درآمد و حکمران آن یکی از چهار مرزبان خراسان، و ملقب به برازان بود. همچنین بادغیس یکی از نواحی اسقفنشین ایران در زمان ساسانیان به شمار میرفت. این ناحیه به سبب واقع شدن در مرزهای شمال شرقی امپراتوری ساسانیان، در معرض تهاجم ترکان و هپتالیان قرار داشت.
بادغیس جز قلمرو هپتالیان محسوب میگردید که در مقابل پیشروی سپاه اسلام به سرکردگی نیزک طرخان ایستادگی زیادی کردند. به گفتهء مولف گمنام حدود عالم بادغیس سیصد قریه داشتهاست. مهمترین و پر نفوذترین شهر آن دهستان و مرکز حکومت بادغیس در کوغن آباد قرار داشتهاست.
تا زمان تقسیم بندی اداری ، سیاسی افغانستان درسال ۱۹۶۲ بادغیس جزء قلمرو هرات بود.
ارتباط مزبور ریشهای دراز در زمانهای قدیم دارد. در بازارهای بادغیس بازرگانان و صنعتگرانی وجود دارند که به بیشتر اهل هرات اند و یا هراتی بودن خود را بطور کامل حفظ کردند.
بادغیس زادگاه حنظله بادغیسی٬ نخستین شاعر پارسیزبان پس از اسلام میباشد.
[ویرایش] جمعیت
بادغیس ولایتی است که از راه ارتباطی کافی کم بهرهاست و آب کافی ندارد. به همین خاطر کمترین جمعیت ( جمعیت نسبی) را در افغانستان دارد و درجه رشد و توسعه این ولایت در پائین ترین سطح است. علاقه داری کشک کهنه از دوازده سال پیش به ولسوالی کشک کهنه تبدیل شدهاست که این ولسوالی توسط الحاج محمد ابراهیم کشکی از ولایت بادغیس جدا شد و از جمله ولسوالیهای ولایت هرات شد . و فعلا این ولسوالی مربوط هرات میباشد و ولسوالی مرضی بین بادغیس و هرات است . این ولسوالی حدودا ۸۰ هزار نفر جمعیت دارد که از دوازده سال پیش بزرگ و کلان این ولسوالی الحاج محمد ابراهیم کشکی میباشد . که فعلا هم در این ولسوالی منحیث ولسوال از طرف دولت افغانستان و از طرف خود مردم این ولسوالی و رضایت آنها فعالیت دارد.
[ویرایش] منابع
- جغرافیای شهری در افغانستان: نوشته اروین گروتس باخ
- دانشنامه ایران
- حاشیه بر بندهش، مهرداد بهار
- حاشیه بر یشتها، ابراهیم پورداود
[ویرایش] پیوند به بیرون
|
|
ولایتهای افغانستان | |
|---|---|---|
 |
||
