ولایت دایکندی

ولایت دایکندی
اطلاعات کلی
نام رسمی :	ولایت دایکندی
کشور :	افغانستان
مردم
جمعیت	۴۱۷٫۳۰۰ (۲۰۰۹) >
زبان‌های گفتاری:	پارسی و اقلیت پشتون و بلوچ
جغرافیای طبیعی
مساحت:	۱۸٬۰۸۸ کیلومتر مربع

دایکُندی یکی از ۳۴ ولایت (استان) افغانستان است. ولايت جديد التأسيس دايكندي در مركز افغانستان موقعيت دارد و با ولايات باميان، غور، غز ني، ارزگان و هلمند متصل مي باشد. اين ولايت، در مدار عرض البلد 335500 و طول البلد 255500 واقع است و 2400 متر از سطح بحر ارتفاع دارد. دایکندی پیشتر یکی از ولسوالی‌های ولایت اُرزگان بود ولی در تاریخ ۲۸ مارس ۲۰۰۴ به عنوان یک ولایت جداگانه تشکیل شد.

مرکز این ولایت شهر نیلی است.

جغرافیا

اين منطقه داراي آب و هواي متنوع، گرم و سرد، ارتفاعات و پستي هاي اندك و جلگه هاي سر سبز و به طور مجموع كوهستاني است و يكي از محروم ترين و صعب العبور ترين نقطه ي كشور مي باشد با وجود كوهستاني بودن مناطق مختلف اين ولايت نمي توان حتي يك متر جاده موتر رو آسفالته پيداكرد، هيچ پل براي عبور و مرور اين مردم تا كنون ساخته نشده است و اگر در بعضي از مناطق اين ولايت سرك موتر رو و آن هم به صورت بسيار محدود وجو دارد، توسط خود مردم و اهالي منطقه با امكا نات محدود و به صورت غير استاندارد و بدون رعايت مسايل ايمني ساخته شده و هر از چند گاهي نياز به تعمير دارد اين نبود كمترين امكان ار تباط و راههاي مواصلاتي بين مناطق مختلف اين ولايت و همچنان با ولايات هم جوار و مركز كشور خود علت مزيد بر فقر و نابساماني اين مر دم است و در زمستان به مدت 6 ماه راهها به روي اين مردم بسته است. به صورت كل، بايد گفت كه مردم دايكندي از هر گونه امكانات رفاهي، تحصيلي و آموزشي، بهداشتي، امور درماني كه منجر به بي سوادي مطلق فقر شديد، شيوع بيماريها ي مختلف، افزايش مرگ و مير مادران بوده، در طي ساليان متمادي هيچ گونه توجهي از طرف دولت هاي مختلف در اين جا صورت نگرفته است. وجود جنگها و نبود دولت مركزي در سالهاي اخير و عدم توجه حكمرانان و سلطه داران منطقوي به هيچ چيزي به جز منافع شخصي شان فكر نمي كردند.

دايكندي، داراي مساحت ۱۸٬۰۸۸ كيلومتر مربع و 2846 قريه و تعداد ۴۱۷٫۳۰۰ نفر نفوس مي باشد و داراي 9 ولسوالي. از لحاظ سيستم اداري و حكومتي اين ولايت داراي 9 واحد اداري است؛ يعني، داراي 9 ولسوالي است كه مركزيت ان در منطقه ي بادام خيز "نيلي" قرار دارد. ولسواليهاي آن هر يك: نيلي؛ شهرستان، ميرآمور، اشترلي، سنگ‌تخت و بندر، كيتي، كجران، و گيزاب است كه البته تا هنوز ادارات دولتي اكثر نقاط ولايت غير فعال است و به طور نمونه ولسوالي گيزاب فاقد اداره حكومتي است و دايكندي به لحاظ حضور نيروهاي طالبان و وابستگان آن هنوز بر آن ولسوالي تسلط ندارد.

از لحاظ وضعيت فر هنگي

اين ولايت نا انكشاف يافته ترين و محروم ترين منطقه در كشور است. اكثر ولسواليها، قرات فاقد مكتب، مدرسه و فضاي آموزشي است و در دولت محترم فعلي و موسساتي جونDHSA , APEP و غيره هنوز هم صدها دختر و پسر اين ولايت از نعمت درس خواندن محروم است. مقاطع تحصيلي متوسطه و ليسه در بعضي جاهاي اين ولايت موجود است؛ در مركز ولايت بالاترين مقطع درسي تا صنف 8 فعال است. البته، بهترين منطقه از لحاظ وجود فضاي آموزشي در كل ولايت ولسوالي شهرستان است.

از لحاظ امكانات فرهنگي

اطلاع رساني و حضور نهادهاي مدني بايد گفت كه اين ولايت داراي يك راديوي محلي با موج FM است كه از مركز ولايت را تحت پوشش قرار مي دهد.

راههاي مواصلاتي

از لحاظ راههاي مواصلاتي و سرگ اكثر قرات، قصبات و ولسواليها فاقد راههاي مواصلاتي است. در طول سال به مدت 5 ماه راههاي مواصلاتي مركز ولايت به پايتخت و ولسواليها به مركز ولايت و بالعكس باز است و سپس به خاطر صعب العبور بودن، برف، نبود پل و پلچك قطع مي شود. طبي و بهداشتي: درولایت دایکندی درحدود 42 مرکزصحی فعال وجود دارد که مصروف عرضه خدمات صحی برای شهروندان ان ولایت می باشد اما چگونگی فعال بودن این مراکزصحی همه بستگی به کمک های خارجی دارد؛ ازروزی که کمک های خارجی قطع گردد همه این مراکزصحی بسته خواهد شد. من به این باورم که افغانستان همان طور که از اسمش پیدا است مال یک قوم تیره است عملا هر چی ما شعر همگی یک بیرار را زمزمه کنیم

امنيت

دايكندي به استثناي ولسوالي گيزاب به طور مجموع امن وآرام است و مردم روز وشب شان را با خيال راحت سپري مي كند و مشغول غريب كاري و زندگي شان است.

مردم

هزاره‌ها اکثریت این ولایت یعنی ۸۶٪ آن را شامل می‌شوند و به دنبال آنها پشتون‌ها با ۸٪ و بلوچ‌ها با ۳٪ سایر گروههای قومی را شامل می‌شوند.

منبع

وب سایت افغان پیپر, Wikipedia contributors, «Daykundi Province,» Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Daykundi_Province&oldid=207688697

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ولایت دایکندی موجود است.