هوریها
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
| تمدنهای باستانی آسیای غربی |
|---|
| میانرودان، سومر، اکد، آشور، بابل |
| هیتیها، لیدیه |
| ایلام، اورارتو، ماننا، ماد، هخامنشی |
| امپراتوریها / شهرها |
| سومر: اوروک – اور – اریدو |
| کیش – لاگاش – نیپور – اکد |
| بابل – ایسین – اموریها - کلدانی |
| آشور: آسور، نینوا، نوزی، نمرود |
| ایلامیان – شوش |
| هوریها – میتانی |
| کاسیها – اورارتو |
| گاهشماری |
| شاهان سومر |
| شاهان ایلام |
| شاهان آشور |
| شاهان بابل |
| شاهان ماد |
| شاهان هخامنشی |
| زبان |
| خط میخی |
| آرامی – هوری |
| سومری – اکدی |
| زبان مادی |
| ایلامی |
| اساطیر میانرودان |
| انوما الیش |
| گیل گمش – مردوخ |
| نیبیرو |
هوریها يا خوریها مردم باستانی آسیاى صغیر و شرق و غرب میانرودان شمالی و سوریه بودند، كه (تقریباً ۲۵۰۰ ق.م.) از كوههای جنوب درياى خزر به سرزمين بين هیتیان و آشور، شرق دجله و منطقه كوهسار زاگروس و از آنجا آنها در مناطق بينالنهرين شمالی و سوریه و حتى ساحل مدیترانه پخش شدند. هوریها بین ۱۶۰۰ تا ۱۲۰۰ ق.م. رشد كردند. تمدن هوریها در هزاره سوم در آناتولی شرقى ايجادشده بود و بر پادشاهى میتانی حكومت كرد. آنها بزرگترین و بانفوذترین ملت پادشاهى میتانی بودند. هوریها عملاً در هزاره دوم ق.م. در همه قسمتهاى میانرودان باستانی ساكن شدند. هوریها نقش اساسى در تاریخ هیتیان بازى كردند. همه اين سرزمينها معروف بود به سرزمين هوریها. با وسعت سرزمينشان، هوریها، در اواخر قرن ۱۵ام ق.م. رقيب و تهديدی شدند برای تمدن بابل و مصر.
هوریها در شرق آناتولی و شمال میانرودان طی هزارهٔ دوم پ.م. میزیستند. هوریها احتمالاً پیش از گسترش شان، در كوههای ارمنستان پدیدار شدهاند. زبان آنان، كه اینك از میان رفته، نه هندواروپایی بود و نه سامی، اما ممكن است كه با زبانهای گرجی و قفقازی خویشاوند باشد. این موضوع بیش تر از الواح میخی به دست آمده از خاتوشا Hattusas، پایتخت هیتیان، كه تمدن اش بیش تر از هوریها تأثیر پذیرفته بود، دانسته و تشخیص داده شدهاست. هوریها فاقد یك امپراتوری بودند اما بیش تر جمعیت پادشاهی نیرومند میتانی (۱۴۰۰-۱۵۵۰ پ.م.) را هوریها تشكیل میدادند.
[ویرایش] منابع
- مرتضی راوندی: تاریخ اجتماعی ایران. (جلد ۱) - ۱۵۹-۱۶۰