نظریه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد.

برای اثبات پذیری کامل این مقاله به منابع بیشتری نیاز است.
لطفاً با توجه به سیاست ویکی پدیا در قبال منابع با ارائهٔ منابع معتبر این مقاله را بهبود بخشید.
مطالب بی منبع ممکن است در آینده حذف شوند.

نظریه یا نگره^[۱] بسته به رشته و روش معنی‌های مختلفی دارد.

تئوری یا نظریه به مجموعه مباحثی گفته می شود که برای بررسی وضعیت یا موقعیت سیستمی به کار رود. نظریه می تواند کاملا جنبه غیر تجربی داشته باشد مثل نظریه هایریاضی و یا جنبه تجربی برای بخش هایی از آن مورد استفاده قرار گیرد. به عبارت دیگر نظریه را می توان بر اساس نتایج تجربی نیز پایه گذاری کرد. منطق و ریاضی دارای نظریه های اولیه هستند و علوم دیگر از جمله شیمی فیزیک و پزشکی بر پایه نظریه های مبنی بر آنها می باشند.^[۲]

[ویرایش] علم

نظریه علمی نگره‌ای است که ویژگی‌های علمی داشته باشد:

سازگاری درونی و بیرونی (نامتناقض)
صرفه‌جو (در توضیح و پیش‌فرض‌های اضافه)
کاربردی
تجربی و ردشدنی
پویا
جلورونده (دست‌یابی به و جلو رفتن از نتایج نظریه‌های قبلی)
مشروط و آزمایشی

تئوري را مي توان روشي براي درك يا مشاهده واقعيتها دانست ، سيستم تفكري كه خيلي عميقترو پويا تر از تجربيات روزمره ميباشد . تئوريهايي كه به يكديگر مرتبط هستند يك سيستم يا يك علم را تشكيل مي دهند. دست اندركاراني كه اين سيستم را بدانند و سيله با قدرتي براي مشاهده و تغيير و قايع در اختيار دارند . اين وسيله قوي بر نگرش وشيوه جوابگويي او در كارهايش تاثير مي گذارد چون حوزه ادراكاتش وسيعتر و عميق تر مي گردد و مي تواند پي آمد هاي دور از ذهن را تعيين و پيش بيني كند و راه حلهاي سنجيده تر و بهتر را برگزيند . ^{[نیازمند منبع]}

[ویرایش] تعريف تئوري

يك نظريه مجموعه اي از سازه ها ( مفاهيم ) تعاريف و گزاره هاي به هم مرتبط است كه از طريق مشخص ساختن روابط بين متغيرها ، با هدف تبيين و پيش بيني پديده ها ديد نظام يافته اي از پديده ها ارائه مي كند ( كرلينگير، 1377)

[ویرایش] خصوصيات تئوري

1- تئوري بايد توانايي تعيين حقايق مورد مشاهده مربوط به يك مسئله را داشته باشد بايد توصيف و تعيين كند چرا يك پديده تحت يك شرايط خاص اتفاق مي افتد . تئوري كه پيچيده گي كمتري داشته باشد از تئوري كه داراي پيچيدگي هاي بيشتري است ارزنده تر مي باشد. 2- يك تئوري بايد با حقايق مورد مشاهده شده و با بدنه دانش مغايرت نداشته باشد 3- تئوري بايد ابزارهاي لازم را براي آزمون خود داشته باشد به اين معني كه در صورت تأييد بايد بتوان فرضيه هايي قياسي ديگري از آن استنتاج كرد و پيامدهاي آن را پيش بيني كرد (ARY and etal ,1996)