جوزف جان تامسون

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
«تامسون» تغییر مسیری به این صفحه است. برای کاربردهای دیگر تامسون (ابهام‌زدایی) را ببینید.
جوزف جان تامسون
Sm thomson.jpg
تمبر یادبود جوزف تامسون - انتشار در سال ۲۰۰۱ - گینه
متولد ۱۸ دسامبر ۱۸۵۶(۱۸۵۶-12-۱۸)
منچستر، منچستر بزرگ
مرگ ۳۰ اوت ۱۹۴۰ میلادی (۸۳ سال)
کمبریج، کمبریج‌شر
ملیت بریتانیایی
رشته فعالیت فیزیک
محل کار دانشگاه کمبریج
استاد راهنما جان استرات
دلیل شهرت مدل تامسون
کشف الکترون و ایزوتوپ
پراکندگی تامسون
طیف‌سنجی جرمی
کار بر روی خواص الکتریکی گازها
جوایز Nobel prize medal.svgجایزه نوبل فیزیک (۱۹۰۶)
مدال کاپلی (۱۹۱۴)
مدال فرانکلین (۱۹۲۲)
نشان فارادی (۱۹۲۵)
امضا
امضای جوزف جان تامسون
پانویس
تامسون همچنین پدر جرج پاجت تامسون بود که او هم در سال ۱۹۳۷ نوبل فیزیک را گرفت.

سر جوزف جان جی. جی. تامسون (به انگلیسی: Sir Joseph John "J. J." Thomson) (زاده ۱۸ دسامبر ۱۸۵۶ - درگذشته ۳۰ اوت ۱۹۴۰) فیزیکدان انگلیسی بود که در سال ۱۹۰۶ جایزه نوبل فیزیک را به خاطر کار بر روی خواص الکتریکی گازها به دست آورد. وی همچنین پدر جرج پاجت تامسون بود که او هم در سال ۱۹۳۷ نوبل فیزیک را گرفت. علاوه بر تامسون، میلیکان نیز از سال ۱۹۰۶ تا ۱۹۱۳ به مدت هفت سال با روشی متفاوت به اندازه‌گیری بار الکترون پرداخت.

آزمایش تامسون (محاسبه نسبت بارمثبت به جرم الکترون (بار منفی)[ویرایش]

در آزمایش تامسون از اثر میدان الکتریکی و میدان مغناطیسی استفاده شده‌است. دستگاهی که در این آزمایش مورد استفاده قرار گرفته‌است از قسمتهای زیر تشکیل شده‌است:

y=(۱/۲)(e.E)t۲/m۰ == == x=v.t[ویرایش]

معادلات فوق نشان می‌دهد که مسیر حرکت یک سهمی است و مقدار انحراف پرتو الکترونی از امتداد اولیه (ox) در نقطه خروج از خازن مقدار y در این لحظه خواهد بود. اگرطول خازن را به L نمایش دهیم x = L زمان لازم برای رسیدن به انتهای خازن عبارت خواهد بود از t = L / v اگر این مقدار t را در معادله y قرار دهیم مقدار انحراف در لحظه خروج از خازن به‌دست می‌آید:

Y = ½ e(E/m۰) (L/ v)۲[ویرایش]

e/ m۰ = (۲y/ E) (v/ L)۲

که در آن v سرعت الکترون که قبلاً بدست آمده‌است. L و E بترتیب طول خازن و شدت میدان الکتریکی که هر دو معلوم است پس اگر مقدار y را اندازه بگیریم بار ویژه یا e/m۰ محاسبه می‌شود. پس از خروج الکترون از خازن دیگر هیچ نیرویی بر آن وارد نمی‌شود بنابراین از آن لحظه به بعد حرکت ذره مستقیم الخط خواهد بود و مسیر آن مماس بر سهمی در نقطه خروج از خازن است. اگر a فاصله پرده از خازن یعنی D P۰ باشد می‌توانیم بنویسیم:

P۰P۱ = y + DP۰ tgθ[ویرایش]

tgθ عبارتست از ضریب زاویه مماس بر منحنی مسیر در نقطه خروج از خازن و بنابراین مقدار یست معلوم پس باید با اندازه گرفتن فاصله اثر روی پرده(P۰ P۱) به مقدار y رسید و در نتیجه می‌توانیم e/ m۰ را محاسبه نماییم. مقداری که در آزمایش‌های اولیه بدست آمده بود ۱۰۸×۷/۱ کولن بر گرم بود مقداری که امروزه مورد قبول بوده و دقیقتر از مقدار قبلی است برابر ۱۰۸×۷۵۸۹/۱ کولن بر گرم می‌باشد.


منابع[ویرایش]

  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «J. J. Thomson»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۵ ژانویه ۲۰۱۴).