عبیدالله بن زیاد

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
Arab-Sasanian Dirham in the name of Ubayd Allah ibn Ziyad.jpg
درهم نقره با نمادهای ساسانی (خط پهلوی، خسرو دوم پرویز و آتشکده) منقوش به نام عبیداله.
تاریخ مرگ اوت ۶۸۶
کارهای مهم حاکم کوفه، بصره و خراسان
(۶۷۳–۶۸۳)
والدین زیاد بن ابیه

عبیدالله ابن زیاد ابن ابیه مشهور به ابن زیاد پسر مرجانه (۲۸_۶۷ ه‍. ق) فرمانده نظامی مشهور امویان و از عوامل اصلی کشته شدن حسین بن علی و همراهانش بود. عبیدالله والی بصره بود ویزید او را در سال ۶۰ق پس از آشفتگی اوضاع کوفه، با حفظ سمت به امارت این شهر گماشت و سرکوب قیام امام حسین را به او سپرد. او در سال ۶۵ق نیز قیام توابین را سرکوب کرد. عبیدالله به سبب نقشی که در واقعه کربلاداشت، از شخصیت‌های منفور نزد شیعیان است.

زندگی[ویرایش]

عبیداللّه از سرداران مشهور اموی بود که در سال ۵۴ هجری از طرف معاویه به حکومت خراسان گمارده شد و در سال ۵۶ از آنجا عزل و به حکمرانی بصره منصوب گردید. پس از مرگ معاویه و روی کار آمدن یزید و با حرکت مسلم بن عقیل به سمت کوفه با حفظ سمت والی کوفه نیز شد و اوضاع را تحت کنترل درآورد

در واقعه کربلا[ویرایش]

عبیداللّه مسلم بن عقیل را به قتل رساند و پس از آن فرمان قتل حسین بن علی و یاران او و اسارت اهل بیت او را به عمر بن سعد که فرمانده سپاه کوفه در کربلا بود داد او از کسانی است که در زیارت عاشورا مورد لعن قرار گرفته است:

لعن الله ابن‌مرجانة

و در جایی دیگر

العن عبید الله بن زیاد و ابن مرجانة

لازم است ذکر شود که در عرب رسم بوده که فرزندانی را که به زعم دیگران بر اساس ازدواج شرعی به دنیا نیامده اند را به نام مادرشان بخوانند و ابن ام یا بچه ننه دشنامی مبنی بر این ویژگی فرد بوده است.

رشید هجری از یاران علی بن ابیطالب نیز به امر وی کشته شد.[۱]

کشته شدن[ویرایش]

ابن زیاد پس از مرگ یزید ادعای خلافت کرد و اهل بصره و کوفه را به بیعت فراخواند ولی کوفیان دعوت او را نپذیرفتند و او را از شهر بیرون کردند. وی سپس از بیم انتقام فراری شد و مدتی به شام رفت همزمان با نهضت توابین مأموریت سرکوب توابین را یافت.

در سال ۶۵ هجری با لشکری به جنگ سلیمان بن صرد رفت و در عین الورده با او درگیر شد. سرانجام در یکی از درگیری‌ها با سپاه ابراهیم بن مالک اشتر نخعی در سال ۶۷ هجری خودش و جمعی از همراهانش کشته شدند و باقی سپاهیانش پراکنده گشتند. سر ابن زیاد را نزد مختار ابوعبید ثقفی بردند. مختار هم آن سر را نزد محمد حنفیه و سجاد فرزند حسین بن علی فرستاد.

منابع[ویرایش]

  1. ناظم زاده قمی، سید اصغر. یاران امام علی، صفحه 455. بوستان کتاب.