زبان آدیغی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
زبان آدیغی
چرکسی غربی
адыгабзэ
زبان بومی درآدیغیه (روسیه), ترکیه
قومیتچرکس
شمار گویشوران
۵۷۵٬۹۰۰  (۲۰۰۵–۲۰۱۵)[۱]
سیریلیک (کنونی)
لاتین (تاریخی)
عربی (تاریخی)
وضعیت رسمی
زبان رسمی در
 آدیغیه
کدهای زبان
ایزو ۶۳۹-۲ady
ایزو ۶۳۹-۳ady
گلاتولوگadyg1241[۲]
{{{mapalt}}}
Dپراکندگی آدیغی در آدیغیه، روسیه (۲۰۰۲)
این نوشتار شامل نمادهای آوایی آی‌پی‌ای است. بدون پشتیبانی مناسب تفسیر، ممکن است علامت‌های سوال، جعبه یا دیگر نمادها را جای نویسه‌های یونی‌کد ببینید.

زبان آدیغی یا آدیگه[۳] (به انگلیسی: Adyghe) از زبان‌های قفقازی و از گروه زبان‌های قفقازی شمالی رایج در خاورمیانه و قفقاز است که حدود پانصد هزار نفر گویشور دارد. در اصل گویشوران این زبان اهل آدیغیه در قفقاز بوده‌اند که به مکان‌های گوناگون مهاجرت نموده‌اند. متکلمان این زبان امروزه در کشورهای روسیه، اردن، ترکیه، اسراییل، آمریکا، مقدونیه و عراق بسر می‌برند. این زبان در گذشته با خط فارسی به گونه‌ای که برای آدیغی مناسب سازی شده بود نوشته می‌شد. از سال ۱۹۲۷ الفبای لاتین را بکار گرفتند و امروزه به خط سیریلیک نوشته می‌شود.

شیوه نگارش[ویرایش]

А а Б б В в Г г Гу гу Гъ гъ Гъу гъу Д д
Дж дж Дз дз Дзу дзу Е е (Ё ё) Ж ж Жъ жъ Жъу жъу
Жь жь З з И и Й й К к Ку ку Къ къ Къу къу
КӀ кӀ КӀу кӀу Л л Лъ лъ ЛӀ лӀ М м Н н О о
П п ПӀ пӀ ПӀу пӀу Р р С с Т т ТӀ тӀ ТӀу тӀу
У у Ф ф Х х Хъ хъ Хъу хъу Хь хь Ц ц Цу цу
ЦӀ цӀ Ч ч ЧӀ чӀ Ш ш Шъ шъ ШӀ шӀ ШӀу шӀу Щ щ
(Ъ ъ) Ы ы (Ь ь) Э э (Ю ю) Я я Ӏ

منابع[ویرایش]

  1. "Adyghe". Ethnologue. Retrieved 2018-08-03.
  2. Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2013). "Adyghe". Glottolog 2.2. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology.
  3. «زبانهای ایبری - قفقازی». مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز. بهار ۱۳۷۴.

الگو:کد زبان‌های معرفی‌شده در ایزو ۶۳۹–۳ که حرف اول عنوان بین‌المللی آن‌ها حرف A است