پرش به محتوا

دودمان نصریان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
تسلیم شدن آخرین سلطان به نیروهای کاستیا و آراگون

دودمان نصریانی (به عربی:بنو نصر) آخرین دودمان مسلمان در اسپانیا بود. نصریانی ها در ۱۲۱۲ میلادی پس از شکست موحدون در نبرد لاس ناواس دی تولوسا به قدرت رسیدند. ۲۳ امیر نصریانی، از ۱۲۳۲ با تأسیس این دودمان توسط محمد اول ابن نصر تا ۲ ژانویه ۱۴۹۲ میلادی که سپاهیان مسلمان به ارتش‌های مسیحی کاستیا و آراگون تسلیم شدند، بر امیرنشین گرانادا فرمان راندند. امروزه مهم‌ترین اثری که از زمان حکومت نصریانی به جای مانده، الحمرا است که یک مجموعه تاریخی پربازدید در اسپانیا است.

پیشینهٔ تاریخی

[ویرایش | اشتراک‌گذاری]

سلسله‌ای که به‌دست محمد یکم، امیر غرناطه بنیان نهاده شد، سرزمینی را دربرمی‌گرفت که شامل غرناطه، خائن، المرّیه و مالاگا می‌شد. والنسیا، شاطبه و خائن در جریان کارزارهای ریکونکیستا به‌دست مسیحیان افتاد و در بیشتر موارد، نصریان از سال ۱۲۴۳ میلادی به دست‌نشاندگانی تبدیل شدند که خراج می‌پرداختند. غرناطه همچنان مرکز فرهنگ اسلامی باقی ماند. نصریان بعدها با مرینیان مراکش اتحادهایی برقرار کردند.[۱]

صنایع دستی نصری، مانند کارهای پارچه‌ای و سفال لعاب‌دار، از فنون بغداد سدهٔ نهم الهام می‌گرفت و برای ساخت لعاب‌افشان به‌کار می‌رفت؛ نخست در مالاگا، مورسیا و المرّیه، و سپس در سدهٔ پانزدهم در مانیسیس. این سبک سفالگری که ابتدا تحت حمایت مسلمانان و سپس مسیحیان تولید شد، بر سبک بعدی سفالینه‌های رنگارنگ و لعاب‌دار ایتالیا موسوم به مایولیکا تأثیر گذاشت. در سدهٔ چهاردهم، نصریان به‌ویژه به خاطر معماری کاخ‌هایشان مانند الحمراء شناخته می‌شوند که حاصل تلاش‌های اسماعیل یکم و محمد پنجم بود.[۱]

در سال ۱۴۶۹، فردیناند دوم آراگون با ایزابلای یکم کاستیل ازدواج کرد و موجب اتحاد پادشاهی‌های مسیحی کاستیل و آراگون شد. این دو پادشاه هدف مشترکی در فتح آخرین پادشاهی مسلمان در شبه‌جزیره ایبری داشتند. در زمانی که مسیحیان کارزار خود علیه امارت غرناطه را آغاز کرده بودند، نصریان درگیر جنگ داخلی بر سر تخت غرناطه بودند. زمانی که ابوالحسن علی، سلطان غرناطه توسط پسرش محمد دوازدهم برکنار شد، ابوالحسن علی به مالاگا عقب نشست و جنگ داخلی میان جناح‌های رقیب درگرفت. مسیحیان نهایت استفاده را بردند و به تصرف دژهای مسلمانان ادامه دادند. محمد دوازدهم در ۱۴۸۳ در لوسنا (کوردوبا) به‌دست مسیحیان افتاد. او پس از ادای سوگند وفاداری به فردیناند دوم آراگون و ایزابلای یکم کاستیل آزاد شد. ابوالحسن علی سرانجام به سود برادرش محمد سیزدهم غرناطه، مشهور به الزغل (دلیر)، کناره‌گیری کرد، اما کشمکش او با محمد دوازدهم ادامه یافت. الزغل در این نزاع درونی برنده شد، اما ناچار به تسلیم در برابر مسیحیان شد. محمد دوازدهم در سال ۱۴۹۲ غرناطه را به فردیناند و ایزابلای سپرد و در آلپوجاراس به‌عنوان تیول حکومتی به او زمین داده شد، ولی او ترجیح داد با دریافت غرامت مالی از تاج اسپانیا شبه‌جزیره ایبری را ترک کند.[۲] جمعیت مسلمان باقی‌مانده به جایگاه مودخار رسیدند.[۱]

دودمان

[ویرایش | اشتراک‌گذاری]

سلسلهٔ نصری از قبیلهٔ عرب بنی خزرج تبار داشت[۶] و مدعی نسب مستقیم از سعد بن عباده، رئیس آن قبیله و یکی از صحابهٔ پیامبر اسلام محمد بود.[۷]

فهرست سلاطین نصریانی

[ویرایش | اشتراک‌گذاری]

شجره نامه

[ویرایش | اشتراک‌گذاری]
شجره نامه شاهان نصریانی

جستارهای وابسته

[ویرایش | اشتراک‌گذاری]

منابع

[ویرایش | اشتراک‌گذاری]
  1. 1 2 3 "The Art of the Nasrid Period (1232–1492)". Metropolitan Museum of Art. October 2002. Retrieved 17 September 2019.
  2. ↑ Barton, Simon (2009). A History of Spain. London: Palgrave Macmillan. p. 104. ISBN 978-0-230-20012-8.
  3. ↑ "Textile Fragment". The Metropolitan Museum of Art. Retrieved 2018-12-14.
  4. ↑ Ekhtiar, Maryam (2011). Masterpieces from the Department of Islamic Art in The Metropolitan Museum of Art. New York: The Metropolitan Museum of Art. p. 82.
  5. ↑ Trevelyan, Raleigh (1985). Shades of the Alhambra (in English). Secker & Warburg. p. 125. ISBN 978-0-436-53401-0.
  6. ↑ Harvey 1992, p. 21.
  7. ↑ Hitti, Philip K. (2002). History of The Arabs (in English). Palgrave Macmillan. pp. 549. ISBN 978-1-137-03982-8.
برگرفته از «https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=دودمان_نصریان&oldid=43999078»